Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«ական» որոնման արդյունք՝ 4658 բառահոդված
· Էջ 66 / 466
Էջ 125, սյունակ 1
ԲԵՆԱԶՆ
«դպիր (°?) կամ «վարդապետական, բեմական»»
Ծագումն անհայտ է
Անստոյգ բառ: Ծագումն անհայտ է:
Էջ 125, սյունակ 1
ԲԵՌՆ
(<i>-ին, -ինք, -ռանց</i>)
«բեռ, ծանրութիւն»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *bher-
«բերել, տանել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *bher-no-)
բնիկ հնդեւրոպական՝ *bher-no-` *bher- «բերել, տանել» արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բեռնաբարձ,
բեռնական,
բեռնակիր,
բեռնակրութիւն,
բեռնաւոր,
բեռնատար,
ծանրաբեռն,
ծանրաբեռնել,
меծաբեռն,
դժուարաբեռն
Նոր՝
բեռնագին, բեռնագիր, բեռնանաւ
բեռնագին, բեռնագիր, բեռնանաւ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ալբ.
*barre, (bharnā) «բեռ»
հուն.
φερνή «օժիտ»
հուն.
φόρτος «բեռ»
հ. հնդկ.
bhara
գ.
Bürde «բեռ»
Մատենագիտություն
H. AG 429;
Աճ. ՀԱԲ 440
Էջ 125, սյունակ 1
ԲԵՍՏ
«մած, -կապ (°?)»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *bhendh-
«կապել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *bhendh-to)
Կապ ունի՞ արդեօք հնդեւրոպական *bhendh- «կապել» արմատի հետ, հնչիւնապէս հնարաւո՞ր է արդեօք *bhendh-to > բեստ. *bhendh-ը հայերէնում տալիս է պինդ, իսկ *dh-t կապակցութեան՝ -st-ի փոխվելու մասին հաւաստի տուեալ չկա:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հաստաբեստ,
հաստաբեստագոյն,
հաստաբեստել
Էջ 125, սյունակ 1
ԲԵՐ
(<i>-բեր, -ոյ, -ի, -ից</i>)
«բերում, բերելը, բերք, պտուղ, ծնունդ, ծննդաբերութիւն, երաժշտական մի խաղ»
Բնիկ հնդեւրոպական
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բերել,
համբերել,
բազմաբեր,
դառնաբեր,
հրամանաբեր,
նորաբեր,
մտաբերիլ,
շահաբեր,
անբեր,
բարեբեր,
խստամբեր,
խստամբերութիւն,
վշտամբեր,
չարամբեր,
բերրի
Նոր՝
աղետաբեր, անձրեւաբեր, արդիւնաբերական, արդիւնաբերութիւն, պտղաբեր
աղետաբեր, անձրեւաբեր, արդիւնաբերական, արդիւնաբերութիւն, պտղաբեր
Էջ 126, սյունակ 1
ԲԵՐԱՆ
(-ոյ, ուշ՝ նաեւ -ի, -աց)
«բերան»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *bher-
«սուր գործիքով գործել՝ ծակել, կտրել, ճեղքել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *bhereno-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բերանաբաց,
բերանակապ,
բերանապարիշտ,
բերանացի,
բերանաբացել,
շնաբերան,
սրաբերան,
կիսաբերան,
միաբերան,
գայլաբերան,
դաշտաբերան,
ըմբերանել,
*ընդբերանել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լիտվ.
burnà «բերան»
բուլղ.
berna «շրթունք»
ալբ.
brime «անցք»
մ. խոլ.
bern(a) «ճեղք, բացվածք»
Մատենագիտություն
H. AG 429;
Աճ. ՀԱԲ 442;
Ջահ. ՀԼՊ 116
Էջ 126, սյունակ 1
ԲԵՐԴ
(-ի, -աց)
«բերդ, ամրոց»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ ակկադ. birtu(m)
Աղբյուր՝ արամ. bērtā
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բերդակալ,
բերդամէջ,
բերդարգել,
բերդեան,
բերդնորդ,
բերդապահ,
բերդաքաղաք,
բերդատէր,
բերդամուտ,
միջնաբերդ,
ներքնաբերդ,
վերնաբերդ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 442;
Ջահ. ՀԼՊ 476
Էջ 126, սյունակ 1
ԲԵՐԿՐԻԼ
«ուրախանալ, հրճվել, զվարճանալ»
Ծագումն անհայտ է
Թեեւ հնարավոր է բերկր- հիմքի հնդեւրոպական ծագումը, բայց առայժմ հավաստիորեն չի որոշված։ Դյումեզիլի կարծիքը բերկրիլ եւ բարկ ձեւերի՝ *bheru- եւ *bhru- «արագ շարժվել, հուզվել» նախաձեւերից ծագելու մասին խիստ կասկածելի է (Pok. IEW 1, 144), եւ որեւէ հնչյունական հիմք չկա կապելու հ. հնդկ. *bhad-ra «բարություն, երջանկություն, լավ, երջանիկ, ուրախ» եւ գոթ. batira «ավելի լավ» ձեւերի հետ, որոնց համար վերականգնվում է *-a ձայնավորով *bhad-a- «լավ» արմատը
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բերկրական,
բերկրություն,
բերկրումն,
բերկրել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
*bhad-ra «բարություն, երջանկություն, լավ, երջանիկ, ուրախ»
գոթ.
batira «ավելի լավ»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 144;
Pok. 106
Էջ 126, սյունակ 1
ԲԵՐՁ
(ուշ՝ բերձ(ր))
«բարձ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *bherg’h-
«բարձր»
որից նաեւ՝ բարձնալ, բարձր
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
երկնաբերձ,
երկնաբերձագույն,
լեռնաբերձ,
բարձրաբերձ,
ուղղաբերձ,
մեծաբերձ,
լանջաբերձ,
լուսաբերձ,
հրաբերձ,
համբարձաբերձ,
բարձրաբերձութիւն,
բերձաբերիլ,
բերձակատար,
բերձրութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
մակեդ.
Βέργα
թրակ.
Βεργούλι
իլլիր.
Berginium
կիմր.
bera «կույտ»
գ.
Berg «լեռ»
Մատենագիտություն
H. AG 428;
Աճ. ՀԱԲ 444;
Ջահ. ՀԼՊ 116
Էջ 127, սյունակ 1
ԲԵՒԵՌ
(-ի, -աց)
«գամ, մեխ, բեւեռ, շրջանակի կենտրոն»
Ծագումն անհայտ է
տեսնել *bhe-bher-s- (կրկնավոր) կամ *bhi-bher-s- (*bhi- նախածանցով եւ *bher- «ծակել»՝ *-s աճականով) կազմություն, թեեւ բարբառներում կան *բեբեռ եւ *բեւեռ (*բիբեռ եւ բիւեռ) «գամ, մեխ» տիպական ձեւեր
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բեւեռել,
բեւեռակապ,
բեւեռայինդ,
բեւեռիչ,
բեւեռաստղ,
բեւեռաքաշ,
ոսկեբեւեռ,
բեւեռագիր,
բեւեռագրական,
բեւեռագրություն,
բեւեռախույզ,
բեւեռային,
բեւեռագետ
Էջ 127, սյունակ 1
ԲԷՔ
(-ի, -աց)
(բէք, բաք)
«մեծ. ավագ. ի՜նչ զարմանալի, ի՜նչ հիանալի (ձայնարկություն)»
Անստույգ
Աղբյուր՝ հուն. Βάκκε
«ո՛վ Բաքոս»
Կապ ունի՞ հուն. բաքոսական երգի Βάκκε «ո՛վ Բաքոս» ձեւի հետ, թե՞ նմանությունը պատահական է: Թեեւ Աճառյանը (ՀԱԲ 1, 444) նույնն է համարում ԲՀ-ի Բէոզ բառի հետ, բայց այն սրանից տարբեր է
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բաքոսական
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 444
Տե՛ս նաեւ
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։