Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 696 բառահոդված (էջ 64/70)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 725, սյունակ 1 Էջ 725
ՏԱՒՆ (տօն), -ի, -ից «տօն»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *dāp- «զոհախնջոյք» (անմիջական նախաձեւ՝ *dāp(ni-)) *dā «բաժանել» արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
տաւնել, տաւնախմբել, տաւնական, տաւնավաճառ, տաւնապետ, նախատաւնական, խորհրդատաւն, պատեքատաւն, տօնակատարություն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
dāpayati
«բաժանում է»
լատ.
daps
«խնջոյք»
հ. իսլ.
tafn
«զոհի անասուն, զոհ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 442
Էջ 726, սյունակ 1 Էջ 726
ՏԵՂԵԱԿ -ի, -աց «տեղյակ, հմուտ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *del- «նշան բռնել, նպատակադրվել»
որտեղից նաեւ տող, տաղ բառերը (տե՛ս)։ Հազիվ թե կապ ունենա տեղի բառի հետ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
տեղեկանալ, տեղեկութիւն, անտեղեակ, բազմատեղեակ, տեղեկագիր, տեղեկատու, լաւատեղեակ
Տե՛ս նաեւ
Էջ 727, սյունակ 1 Էջ 727
ՏԵՐԵՒ (-ո) «տերեւ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ ասոր. təref
Քիչ հավանական է հնդեւրոպական ստուգաբանությունը *dreuo- «ծառ, փայտ» հիմքից՝ իմաստային անցման անսովորության պատճառով (Patrubány)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
տերեւաբեր, տերեւաթափ, մշտատերեւ, դեղնատերեւ, հերձատերեւ, հազարատերեւուկ
Մատենագիտություն
H. AG 317; Աճ. ՀԱԲ 398
Էջ 729, սյունակ 1 Էջ 729
ՏԻՊ II -ի, -աց (տիփ) «ոստրե, խեցի կամ խեցեմորթի պատյան»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Էջ 732, սյունակ 1 Էջ 732
ՏՈՀՄ (-ի, -ից, -աց) «տոհմ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական
փոխատու լեզու՝ մ. պ. tohm «սերունդ»
փոխատու լեզու՝ սողդ. toxm «սերունդ»
փոխառութիւն իրանական աղբիւրից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
տոհմագիր, տոհմաթիւ, տոհմական, տհմակից, տոհմիկ, ազգատոհմ, ապատոհմ, անտոհմ, բազմատոհմ, տարատոհմիկ, վատատոհմիկ
Մատենագիտություն
H. AG 253; Աճ. ՀԱԲ 417-418
Էջ 733, սյունակ 1 Էջ 733
Տ(Ո)ՐՈՄԵԼ (տորորել) «տորորել, ճմռել»
Ստուգաբանություն ()
հ.-ե. արմատ՝ *der- «քերթել, ճեղքել, պատռել»
հ.-ե. արմատ՝ *ter- «պտտելով տրորել, շփել» իրանական միջնորդությամբ
Իմաստային առումով քիչ հավանական է բխեցումը հնդեւրոպական *der- արմատից, որից հայ. տոռ «կոշտուկ» եւ տեռ «շղարշ»։ Բավարար հիմնավորում չունի նաեւ միջնորդական (իրանական միջնորդությամբ) բխեցումը *ter- բառից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
տրոսանք, տորոսանք, տրոր, տրորել
Տե՛ս նաեւ
Էջ 735, սյունակ 1 Էջ 735
ՏՈՒՏՆ (տտուն), -ան «ծայր, պոչ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *dud-
(հայ-գերմանական զուգաբանություն)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
տտնավոր, տտադեղն, ոսկետտուն, վիշապատտունն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
մ. անգլ.
tote
«ծայր»
իսլ.
toti
«մռութ»
իսլ.
tota
«ծայր»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 230; Զահ. ՀԼՊ 329
Տե՛ս նաեւ
Էջ 735, սյունակ 1 Էջ 735
ՏՈՒՐԿԱՆ «պատգամավոր»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ պ. turyān
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 430
Էջ 735, սյունակ 1 Էջ 735
ՏՈՒՓ -ոյ «տուփ, գրքի պատեան, խորշ»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Անհավաստի են համեմատությունները հնդեւրոպական ձեւերի հետ
Էջ 735, սյունակ 1 Էջ 735
ՏՈՔՍ(ԱԿԱՆ) «թունավոր»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. τοξικόν
-ական-ի համապատասխանեցմամբ ικο-ին
Մատենագիտություն
H. AG 385; Աճ. ՀԱԲ 432