Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«աղ» որոնման արդյունք՝ 5731 բառահոդված
· Էջ 64 / 574
ԱՒԺԱՆԴԱԿ
(-ի, -աց)
(աժ(ը)նդակ, ուժ(ը)նդակ)
«օգնող, նպաստող»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրանական aw
(Ավելի քիչ հավանական է)
Աղբյուր՝ իրանական *žand
(Ավելի քիչ հավանական է)
Կազմված է aw (< abi) նախածանցով՝ *žand արմատից (Բենվենիստ. ըստ Բեյլիի, հ.-ե. *bhend- «բռնել, պահել»)։ Ավելի քիչ հավանական է ենթադրել իրան. *abi+ujant նախաձեւ (Периханян, МЭСДЯ 1 102)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աւժանդակել,
աւժանդակութիւն,
ձեռնաւժանդակել,
աւժանդակիչ,
աւժանդ
Մատենագիտություն
Периханян, МЭСДЯ 102
ԱՒԺԻՏ
(ուժիտ, ոժիտ, աւծիտ)
«բաժինք, օժիտ, ընծա, պարգեւ, նվեր»
Փոխառություն (հավանաբար)
Աղբյուր՝ իրանական *aw-žīt
(հավանաբար)
žīti < հ.-ե. *guī-ti «կյանք»): Ավելի քիչ հավանական է առաջին բաղադրիչը համարել *av- «հոգալ, հոգ տանել, օգնել, նպաստել» արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աւժտաբեր,
աւժտել,
աւժտութիւն
Մատենագիտություն
Աղայան, ԲՍՀ 156
ԱՒԻՇ
(աւիշկ, աւիշտ, աւիժ)
«ավիշ, հյութ, անգույն մարմնահեղուկ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *au(e)-
«խոնավացնել, թացացնել, հոսել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *wē-skh-` *auē-k'u-)
«խոնավացնել, թացացնել, հոսել» արմատից
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
avatā «ջրհոր»
լատվ.
auots «աղբյուր»
հ. իռլ.
a(i)ce «ջուր»
ԱՒԾ
«յուղ, քսուք, օծելու նյութ, օծող, պարարտ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *ongʷ-
«օծել, զօծել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *ngʷ-)
«օծել, զօծել» արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աւծանել,
աւծելութիւն,
աւծութիւն,
ոսկեզաւծ,
արծաթազաւծ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
anákti «օծել, քսել»
լատ.
unguo «օծել, քսել»
հ. վ. գ.
ancho «կարագ»
Մատենագիտություն
H. AG 426;
Աճ. ՀԱԲ 611
ԱՒՁ
(-ի)
«օձ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *aughi-
բայց նախաձեւի վերականգնումը դժվարություններ է հարուցում: Թերեւս կարելի վերականգնել *aughi- նախաձեւը
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աւձախառն,
աւձահալած,
աւձահար,
աւձամարտ,
աւձապաշտ,
աւձաձուկ
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 112;
Աճ. ՀԱԲ 611-612
ԱՒՂԻ
(ուղի, եաղի)
«օղի, գինի»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *au(e)-
«հոսել, թաց, ջուր»
(անմիջական նախաձեւ՝ *aulio-)
«հոսել, թաց, ջուր» արմատից, որտեղից` *(a)ued-> հայ. գետ, ռուս. вода «ջուր», водка «օղի»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մեղրաւղի,
ամբրաւաւղի,
օղեվաճառ,
բարկօղի,
խնձորօղի
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ռուս.
вода «ջուր»
ռուս.
водка «օղի»
ԱՒՃ
«պատասխան, պատգամ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *aued-
«խոսել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *au-)
*auēd-io > *աւիճ>աւճ
Եթե բնիկ հայերեն է, ապա թերեւս ծագում է հնդեւրոպական *aued- (*au-) «խոսել» արմատից` *auēd-io > *աւիճ>աւճ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աւճումն
ԱՒՆ
I
«սեփականություն»
Բնիկ հնդեւրոպական (հավանաբար)
հ.-ե. արմատ՝ *op-
(անմիջական նախաձեւ՝ *opno-)
այստեղ է պատկանում նաեւ հայ. ունիմ, թէեւ այն բխեցնում են *ēr- (ōr-) արմատից՝ ōr-n > ուն
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աւնոյտէր,
գերաւնեալ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
árpas «ունեցուածք»
խեթ.
happina «հարուստ»
լատ.
opulentus (<*openont)
ԱՒՆ
II
(օն)
«աղէ՛, շո՛ւտ, ապա՛, դէ՛»
Բնաձայն (թերեւս)
Ծագումն անյայտ է։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
օն անդր,
օն առ,
օն իսկ,
օն եւ օն
ԱՒՇ
II
(օշ)
«մսի պատառ, կտոր»
Ծագումն անհայտ է
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աւշատել,
աւշատումն,
յաւշատել,
յաւշուած,
յաւշոտել
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։