Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 696 բառահոդված (էջ 63/70)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 710, սյունակ 1 Էջ 710
ՎԷՊ (-ի, -աց) «ավանդավեպ, զրույց, առասպելական պատմություն, վեպ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
հ.-ե. արմատ՝ *ueku- «խոսել»
փոխատու լեզու՝ հունարեն φέπος
հին փոխառութիւն հունարէնից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
վիպել, վիպագիր, վիպագործ, վիպասան, վիպասանութիւն
Էջ 711, սյունակ 1 Էջ 711
ՎԻԹ(Ն) (վիդ, վիդոն, բութեն) «այծյամ»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
կապ ունենա վ(ի)թվ(ի)թալ «ոստոստել, ցատկոտել» պատկերավոր կազմության հետ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
վթիկ
Էջ 711, սյունակ 1 Էջ 711
ՎԻՃԱԿ (վիժակ) «ծածկոց, վարագույր, պատյան»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրան.
Տե՛ս նաեւ
Էջ 714, սյունակ 1 Էջ 714
ՎՍԵԱՄ (վսամ, վսեմ) «վսեմ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրան.
թերեւս իրանական աղբյուրից, բայց բուն աղբյուրը չի հաստատված
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
վսեմական, վսամական, վսեմանալ, վսամանալ, վսեմապետ, վսամապետ, վսեմաշուք, վսեմապատիւ, վսեմութիւն
Էջ 715, սյունակ 1 Էջ 715
ՎՐԴՈՎ (-ի, -աց) «վրդովմունք»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
վրդովել, վրդովութիւն, վրդովումն, վրդովասեր, անվրդով, բազմավրդով, յոգնավրդով, վրդովեցուցիչ
Էջ 718, սյունակ 1 Էջ 718
ՏԱԽՏԱԿ (-ի-ա) (տաստակ) «փայտի տափակ շերտ, մահճակալ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ մ. պ. taxtak
փոխատու լեզու՝ պ. taxta
Փոխառություն իրանական աղբյուրից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
տախտակամած, տախտակագործ, տախտակաշար, գետնատախտակ, տախտակապատ, տախտակորմ
Մատենագիտություն
H. AG 250; Աճ. ՀԱԲ 359
Էջ 719, սյունակ 1 Էջ 719
ՏԱՃԻԿ «արաբ, արագավազ, թուրք, նեղող, չարչարող»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ մ. պ. tačīk
Փոխառություն իրանական աղբյուրից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
տաճկերեն, տաճկահայ, տաճկահպատակ
Մատենագիտություն
H. AG 86; Աճ. ՀԱԲ 365-366
Էջ 722, սյունակ 1 Էջ 722
ՏԱՍՆ -ն «տասը»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *dek'm- «տասը»
արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
տասներորդ, տասնապատիկ, տասնապետ, տասանորդ, երկոտասան, երեքտասան, տասնամեակ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
dáçan
պրս.
dah
լատ.
decem
հ. վ. գ.
zēhan
անգլ.
ten
«տասը»
Մատենագիտություն
H. AG 496; Աճ. ՀԱԲ 378
Էջ 723, սյունակ 1 Էջ 723
ՏԱՏԱՍԿ (-ի, -աց) (ուշ՝ տատաշկ, տատաշ) «մի փուշ՝ բորկոճիմ, գեղավեր»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
հ.-ե. արմատ՝ *dēk'- «պատռել, պատռոտել» (անմիջական նախաձեւ՝ *dək'-) կրկնավոր
հ.-ե. արմատ՝ *denk'- «կծել» ոչ ռնգական ձեւ՝ աճած -կ- ով
Կրկնավոր՝ թերեւս բնիկ հնդեւրոպական *dək'-` *dēk'- «պատռել, պատռոտել» արմատից, որ կարող է լինել *denk'- «կծել» արմատի ոչ ռնգական ձեւ՝ աճած -կ- ով: Սակայն այս ստուգաբանությունը չի բացատրում շ-ով ձեւերը: Թերեւս ճիշտ է Գ. Ասատրյանը («Իրան-Նամե» 1996-1997), որ ենթադրում է իրանական ծագում (հմմտ. մ. պ. tašk «փուշ»), սակայն այստեղ նախ՝ կրկնավոր ձեւեր չեն հանդիպում, երկրորդ՝ հավանական չէ բխեցումը *ters- «չորացնել» արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
տատասկաբեր, տատասկանիստ, տատասկացան
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. գ. վ.
zangar
«կծող, սուր, հատու»
գ.
Zange
«աքցան»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 380
Էջ 723, սյունակ 1 Էջ 723
ՏԱՐԱԶ I (-ու, ուշ նաեւ՝ -ոյ, -ի, -աց) «նուրբ գործվածք, միջոց, եղանակ, կերպ, օրինակ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական *tarāz
փոխատու լեզու՝ պ. tarāz
փոխատու լեզու՝ աֆղ. tarz «կերպ, ձեւ, եղանակ»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
տարազագործ, տարազագործութիւն, տարազել, այլատարազ, կերպատարազ, միատարազ
Մատենագիտություն
H. AG 252; Աճ. ՀԱԲ 383