Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«հայ» որոնման արդյունք՝ 3178 բառահոդված · Էջ 62 / 318
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 192, սյունակ 1 Էջ 192
ԴԵՀՊԵՏ (դեհապետ, դեհեպետ) «կուսակալ, իշխող»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ մ. պ. dehpat
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
անդնդեհպետ
Մատենագիտություն
H. AG 139; Աճ. ՀԱԲ 647
Տե՛ս նաեւ
Էջ 192, սյունակ 1 Էջ 192
ԴԵՂԵԽ (դեղեղ-, դեխեխ) «պղտոր, խռով», դեղեխ (դեղեղ) «դավաճան, նենգ մարդ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *dhel- «տարուբերել, դողալ, տարուբերվել»
Թերեւս բնիկ հնդեւրոպական՝ *dhel- «տարուբերել, դողալ, տարուբերվել» արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
դեղեխել, դեղեխիչ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ. դող
հայ. դողալ
հայ. դեխ-
շվեդ. բրբ. dilla «տարուբերել»
Էջ 193, սյունակ 1 Էջ 193
ԴԵՂՆԵՂԻ ««?» (գործածված է «ճրագուն դեղնեղի լինի» արտահայտության մեջ)»
Բնիկ հնդեւրոպական (հավանաբար)
դեղին + եղ-ի (-եղ ածանց) կազմությունը «դեղնավուն» իմաստով եւ ոչ դեղ նեղի (նեղութեան), ինչպես հավանական է համարում Աճառյանը
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 652
Էջ 193, սյունակ 1 Էջ 193
ԴԵՄԱՒՆ (դեմաւ, դեմառ, գեմառ) ««գավառ» (այլեւ գեմառ «գավաթ» եւ գեմաւ «գավիթ») (ԲՀ)»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ հուն. δήμω «երկիր, գավառ»
«երկիր, գավառ» (այլեւ՝ «ժողովուրդ»)
Տե՛ս նաեւ
Էջ 193, սյունակ 1 Էջ 193
ԴԵՄՈՆ (գեմաոն, դիպեմաոն) «բազմություն»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ հուն. δήμον
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 652
Տե՛ս նաեւ
Էջ 194, սյունակ 1 Էջ 194
ԴԵՇ «խելագար» (ԲՀ)
Ծագումն անհայտ է
Անստույգ բառ։
Էջ 194, սյունակ 1 Էջ 194
ԴԵՊԱՆ «փեթակ (՞)»
Ծագումն անհայտ է (՞)
Անստույգ բառ։
Էջ 194, սյունակ 1 Էջ 194
ԴԵՐ- «փոխ(ա)-. հակա-», դեր «դեր, գործառոյթ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *dher- «պահել»
արմատից, որտեղից` հայ. դարել, դադար, այլեւ հ. հնդկ. dhar- «պահել, տանել, հաստատել», հուն. θρᾶνος «աթոռ, նայելու տեղ», լիտվ. darýti «անել»։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
դերանուն, դերաքրիստոս, դերայ, դերասան, դերասանական, դերակատար, դերաբաժանում, դերբայ, դեր(ա)կոմս
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ. դարել
հայ. դադար
h. հնդկ. dhar- «պահել, տանել, հաստատել»
հուն. θρᾶνος «աթոռ, նայելու տեղ»
լիտվ. darýti «անել»
Տե՛ս նաեւ
Էջ 194, սյունակ 1 Էջ 194
ԴԵՐԱԲՈՒՆ (դերբարահուն) «ամենահայր» (ԲՀ՝ «ամենից հայր»)
Ծագումն անհայտ է (թերեւս)
Անստույգ բառ. -արուն բաղադրիչը թերեւս արաբ. abun «հայր» բառն է, որ հասկացել է նաեւ գրիչներից մեկը՝ այն փոխարինելով թրք. baba «հայր» բառով դերբարահուն ձեւի մեջ։ Ամբողջապես առնված` բառի ծագումը չի ճշգրտված։
Էջ 194, սյունակ 1 Էջ 194
ԴԵՐԱՆԴԵՐՁԱՊԵՏ «պարսկական մի բարձր պաշտօնեայ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ մ. պ. dar-andarz-pat
dar- «դուռ» եւ andarzpat > հայ. հանդերձապետ։
Տե՛ս նաեւ