Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«եղ» որոնման արդյունք՝ 1998 բառահոդված · Էջ 62 / 200
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 241, սյունակ 1 Էջ 241
ԶՈՀ (-ի, -ից) «զոհ, ողջակեզ, մատաղ» (կրոն.)
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրանական *zōhr
Փոխառություն իրանական աղբյուրից՝ *zōhr.
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
զոհել (զոհեալ «մատաղամիս»), զոհանոց, զոհարան, զոհաւոր, զոհասէր, պատարագազոհ, մարդազոհ, կենդանազոհութիւն, բրագոհ
Նոր՝
զոհաբերել, զոհաբերութիւն, զոհողութիւն, անձնազոհ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավ. zaotar «քուրմ, զոհաբերող»
ավ. zaoϑra «զոհահեղուկ (եւ «զոհ»?)»
մ. պ. zōr «օրհնաջուր»
Մատենագիտություն
H. AG 151; Աճ. ՀԱԲ 103
Էջ 241, սյունակ 1 Էջ 241
ԶՈՃՏԵԼ (զոճտող, զօճտող) ««մի եղանակի անուն» բառում» (երաժշտական)
Անստույգ (՞)
Կազմված չէ՞ արդյոք զ-ոճ-տ-ել ձեւով՝ ոճ արմատից:
Տե՛ս նաեւ
Էջ 242, սյունակ 1 Էջ 242
ԶՈՒԱՐՃ «ուրախ»
Ծագումն անհայտ է
Ստուգաբանորեն կապված է զուարթ բառի հետ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
զուարճանալ, զուարճութիւն, զուարճախառն, զուարճագետ, պտղազուարճ, բարեզուարճ, բազմազուարճ, հոգեզուարճ, մշտազուարճ
Նոր՝
զուարճարան, զուարճալի, զվարճախոս, զուարճատեղի
Էջ 243, սյունակ 1 Էջ 243
ԶՈՒՖՐ «փրփուր, կեղտ»
Փոխառություն (թերեւս)
Աղբյուր՝ արաբ. zfr (թերեւս) «յուղել, յուղոտել»
արաբ. zfr «յուղել, յուղոտել» արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
զըֆրքաղել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
արաբ. zafir «յուղոտ, ճարպոտ, կեղտոտ»
Էջ 243, սյունակ 1 Էջ 243
ԶՈՔԱԼ (-ել, -իլ) ««վշտագնել, ցավել, ափսոսալ, լալ, տառապել, սարսռել, դողալ, սարսափել, զարհուրել» (զոփիլ «նեղվել»)»
Ծագումն անհայտ է
Էջ 244, սյունակ 1 Էջ 244
ԶՍՏԳԵԼՈՒԼ «արհամարհել (՞), մեղադրել (՞), ծածկել, փակել (՞)»
Ծագումն անհայտ է (՞)
կազմված է զ- նախածանցով՝ չվկայված (ը)ստգելուլ բայից, որ իր հերթին կարող է կազմված լինել գելուլ բայից:
Էջ 244, սյունակ 1 Էջ 244
ԶՐԱՒ «վերջ, ավարտ, մահ, սպանություն»
Անստույգ (՞)
հ.-ե. արմատ՝ *ǵ'er- «հասունանալ, ծերանալ» *-u- կազմիչով
Ծագումն անհայտ է: Կապ ունի՞ արդյոք հնդեւրոպական *ǵ'er- «հասունանալ, ծերանալ» արմատից *-u- կազմիչով կազմված իրանական որեւէ կորած բառի հետ.
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
զրաւել, զրաւամահ, զրաւարար, եղբայրազրաւ, երազագրավելի, անզրաւ, անզրաւական, հանճարազրաւ, շարազրաւ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավ. zaurvan «զառամություն, ծերունական թուլություն»
ավ. zrvan- «ժամանակ»
Էջ 244, սյունակ 1 Էջ 244
ԶՐՄԲԱՏ (զրնպատ, զրումպատ, զուրումբատ, զուրբատ, զորբատ) «մի դեղաբույս, curcuma zerumbat»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ պ. zarnabāt
Աղբյուր՝ արաբ. zrnbād
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 112
Էջ 245, սյունակ 1 Էջ 245
ԷՇ -ոյ, -ու (հավաք. իշեար, իշան) «էշ, քարանետ մեքենա, քնարի թելերի հենարան, աստղ Խեցգետնի համաստեղության մեջ» (աստղաբաշխական)
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *ek'uo-s
Բնիկ հնդեւրոպական՝ *ek'uo-s արմատից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
իշակես, իշամտռուկ, իշանդամ, իշավայր, իշավար, իշացոլ, էշայծեամն, կիսէշ, ցռէշ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. ašva
ավ. aspa
հ. պ. asa
հուն. ιππος (<*eikuo-s)
լատ. equus
գոթ. aihwa «ձի»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 117-118; Ջահ. ՀԼՊ 163-164
Էջ 247, սյունակ 1 Էջ 247
ԸՄԲՈՇԽՈՐԵԼ «լիովին վայելել, ըմբոշխնել»
Փոխառություն (հավանաբար)
Աղբյուր՝ իրանական բոշխնել (հաւանաբար)
ունի նոյն կազմութիւնը, ինչ ըմբոշխնել-ը, որ կազմուած է ընդ- նախածանցով իրանական ծագման հիմքով բոշխնել բայից եւ, թերեւս, հայ. -որ- ածանցով. բոշխնել-ի -ն-ն, որ ներկայացնում է իրան. na-ն, կարող էր այստեղ բացակայել:
Տե՛ս նաեւ