Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«ապա» որոնման արդյունք՝ 996 բառահոդված · Էջ 60 / 100
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 459, սյունակ 1 Էջ 459
ՀԵՒԵԼ «դանդաղել, հապաղել, երկբայել»
Ծագումն անհայտ է
Անստույգ բառ, հազիվ թե կապ ունենա հեւալ բառի հետ:
Տե՛ս նաեւ
Էջ 461, սյունակ 1 Էջ 461
ՀԻՊՈԼԻՄՆԻՍԿՈՍ (հիպոլիսկոս) «բժշկական գրուածքների մէջ կիրառուող մի նշան» (բժշկական տերմին)
Փոխառություն
Աղբյուր՝ հուն. ὑπολημνίσκος «ենթաժապաւէն»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 96
Էջ 462, սյունակ 1 Էջ 462
ՀԻՒՍԻՍ (-ոյ) (հիւիս, հիւսիւսի, հիւսիս, հիւսիւի, հւսւս) «հիւսիս, հիւսիսակողմ, հիւսիսային քամի»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *seuke
հ.-ե. արմատ՝ *kiio- «հակառակ կողմում ընկած»
կապակցութիւնից՝ ի հակադրութիւն հարաւ-ի (տե՛ս)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հիւսիսանալ, հիւսիսակողմ, հիւսիսափայլ
Տե՛ս նաեւ
Էջ 465, սյունակ 1 Էջ 465
ՀՈՅԶ (-ոյ) (հոյծ, հոյժ) «ծառի հիւթ, խէժ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *poi(ə)- «պարարտ լինել, լիքը լինել» oi-ը սովորաբար տալիս է -է-, բայց *oiə- կապակցութիւնը կարող է տալ -ոյ-
oi-ը սովորաբար տալիս է -է-, բայց *oiə- կապակցութիւնը կարող է տալ -ոյ-
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հուզաբաղդանք
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. páyas- «հիւթ, կաթ, ջուր»
աւ. pōiθwa- «գէր, պարարտ»
Էջ 466, սյունակ 1 Էջ 466
ՀՈՎԻՒ (-ի, -աց) «հովիվ, ոչխարապահ, ոչխարաբույծ, (հոգեւոր) առաջնորդ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *owi-pā- «ոչխար եւ կերակրել, արածեցնել»
արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հովուել, հովուական, հովուապետ, հովուութիւն, հովուակից, հովուաբիր, հովուերգակ, հովուերգական, հովուերգութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. avi-
լատ. ovis «ոչխար»
լատ. pāstor «հովիւ»
ռուս. пасти «արածեցնել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 118
Էջ 467, սյունակ 1 Էջ 467
ՀՈՐԴ «բացված «ստրոպված, կոխոտված, ուղիղ» (ճանապարհի մասին)»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *per- «անցկացնել, անցնել» (անմիջական նախաձեւ՝ *port-)
արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հորդել, հորդուն, ռահահորդ, ներհորդ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն. πορος «անցք»
լատ. porto «տանել»
լատ. portus «դուռ»
լատ. porta «քաղաքի դուռ, դարպաս»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 816
Էջ 467, սյունակ 1 Էջ 467
ՀՈՒՂԻԿ «ուղի, ճանապարհ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
թերեւս ուղի բառի բարբառային ձեւ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հուղկահար, հուղկահարու, հուղկահարություն
Էջ 467, սյունակ 1 Էջ 467
ՀՈՒՆ I «գետի ծանծաղ անցատեղ, ելք, հնարք»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *pent- «ոտք դնել, գնալ» (անմիջական նախաձեւ՝ *pont-) արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հունաւոր, հունել, անհուն, լայնահուն, ներհուն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. pánthās «ճանապարհ»
հուն. πόντος «ծով»
հուն. πάτος «շավիղ»
ռուս. путь «ճանապարհ, ուղի»
Մատենագիտություն
H. AG 468; Աճ. ՀԱԲ 122
Էջ 467, սյունակ 1 Էջ 467
ՀՈՒՆ II «կրակ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *pur- (անմիջական նախաձեւ՝ *pun-) արմատից
*pur->հուր բառի տարբերակն է, որ որոշ լեզուներում առկա է որպես
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հնոց, հնոցանալ, հնոցաձեւ, հնոցարան
Նոր՝
հնոցապան
Էջ 468, սյունակ 1 Էջ 468
ՀՈՒՌՆ ««քղանցք» (°)»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *ser «իրար մոտ շարել, կցել»
Եթե հուռն-ը նշանակում է «հյուս», ապա հնարավոր է կապը յեռուլ «ըղդելուզել» արմատի հետ, որ ծագում է հնդեւրոպական *ser «իրար մոտ շարել, կցել» արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ոսկեհուռն, ոսկեհուռազարդ, ոսկեհուռակապ, մարգարտահուռն
Տե՛ս նաեւ