Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 81 բառահոդված (էջ 6/9)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 429, սյունակ 1 Էջ 429
ԿՈՒՐՆԻՈՍ (կուրիոնոս, կուրնիոնոս, կիւրիոնոս, կիւրնիոնոս, կրաւնիոնոս) ««լուսաւորամիտ» (ԲՀ)» (ԲՀ)
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. κυρινος «< լատ. Quirinus»
բայց բուն աղբիւրը (աղաւաղուա՞ծ) չի հաւաստուած (հազիւ թէ լինի հուն. κυρινος (< լատ. Quirinus) դիցանուան ազատ մեկնութիւնը)
Էջ 429, սյունակ 1 Էջ 429
ԿՈՒՐՏ (-ի, -աց) «ներքինի, ներքինացված»
Ստուգաբանություն ()
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կրտել
Տե՛ս նաեւ
Էջ 430, սյունակ 1 Էջ 430
ԿՈՒՐՏԱԿ
Ստուգաբանություն ()
Տե՛ս նաեւ
Էջ 434, սյունակ 1 Էջ 434
ԿՐԱԿ (-ի) «կրակ, հուր»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *geu- «այրել» (անմիջական նախաձեւ՝ *gu-ro- կամ *gu-lo-) հուր-ի ազդեցությամբ
Սակայն հնարավոր է կրակ բանի իրանական ծագումը հ. վրաց. kerak «օջախ» բառի հետ միասին:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կրակաբեր, կրակակալ, կրակարան, կրակետող, կրակատուն, կրակապաշտ, կրականի
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
իռլ.
gúal
«ածուխ»
հ. իսլ.
kol
«փայտածուխ»
մ. վ. գ.
kole
«փայտիլել, առկայծել»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 399; Климов, ЭСКЯ 180
Էջ 434, սյունակ 1 Էջ 434
ԿՐ(Ի)ԱՅ (կիրիայ, կիրայ) «կրիայ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *geu- «ծռել, կամար կազմել» (անմիջական նախաձեւ՝ *gūrati-) *-ro վերջածանցով
որտեղից նաեւ` հայ. կուռն, կուր «տաշտ, նավակ»: Աճառյանը բխեցնում է անմիջապես հայ. կուր «տաշտ, նավակ» բառից` -(ե)այ ածանցով որպես «տաշտեայ» (՞):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կրայակիր-ք, վահանակրիայ, վանակրիայ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
կուռն
հայ.
կուր
«տաշտ, նավակ»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 397; Աճառյանը (ՀԱԲ) 679
Էջ 434, սյունակ 1 Էջ 434
ԿՐՃԵԼ (-ուլ) (-կուրծ) (կուրծ «կաղամբի միջուկ, զոխ») «կրծել»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *gurg- (անմիջական նախաձեւ՝ *gurg- (*greugh-, *grugh- ձեւերի կողքին))
Էջ 435, սյունակ 1 Էջ 435
ԿՐԿՏԱԼ «դողալ, սարսռալ»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
կրկնավոր, թե՞ *կրկ- (*կիրկ կամ *կուրկ-) արմատից՝ -տ-ով կազմություն։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կրկտումն
Էջ 436, սյունակ 1 Էջ 436
ԿՐՈՒԿ(Ն) (ն) (ուշ՝ կրունկ(ն), -ան) «կրունկ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *geu- «ծռել, կամար կազմել» (անմիջական նախաձեւ՝ *gu-ro-) +-ուկն
արմատից. հմմտ. հայ. կուռն, կուր «տաշտ, նավակ», այլեւ՝ լիտվ. gurnas «կրունկ, կոճ»:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ընկրկել, ընկրկիչ, կրնկակոխ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
կուռն, կուր
«տաշտ, նավակ»
լիտվ.
gurnas
«կրունկ, կոճ»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 398-399
Տե՛ս նաեւ
Էջ 453, սյունակ 1 Էջ 453
ՀԱՑ (-ի, -ից) «հաց, կերակուր, ճաշ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *peku- «եփել, թխել» (անմիջական նախաձեւ՝ *poku-ti-)
արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հացակից, հացամոլ, հացատար, հացարարոց, հացարարութիւն, հացերեց, հացեփեաց, հացկատակ, հացամեծար, գարեհաց
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
pakti-
«եփում, եփված կերակուր»
լատ.
pektas
«տապակած, խորոված»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 798; Ջահ. ՀԼՊ 142
Էջ 486, սյունակ 1 Էջ 486
ՃԱԿՈՒՐ «որսի բազե»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Բարբառային նորակերտություն՝ Ն. Բյուզանդացու կողմից։