Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 308 բառահոդված (էջ 6/31)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 208, սյունակ 1 Էջ 208
ԴՐՈՒԱԳ (դրուագ), -ի, -աց «սիւնագլխի կամ խորանի զարդ, զարդանիւթ, զարդաթիթեղ, գրքի գլուխ, հատուած, դպրութիւն»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական
բայց Փերիխանեանի (Периханян. МЭСДЯ, 36-39) վարկածը պրթ. dodβay «երկձաւ» բառից ծագելու մասին անհաւանական է:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
դրուագել, դրուագէլ, բազմադրուագեալ, ինքնադրուագեալ
Էջ 208, սյունակ 1 Էջ 208
ԴՐՈՒԺ II «վնասակար մի ոգի, մի տեսակ դեւ» (բբ)
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ մ. պ. druǰ «խաբեբա, դեւ»
(նախորդ դրուժ արմատի հետ կապուած)
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 695
Էջ 218, սյունակ 1 Էջ 218
ԵՌԱՆԴ I «երեկվա նախորդ օրը»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
Կազմված է եռ եւ անդ բաղադրիչներից: Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 32) մերժում է այս մեկնութիւնը այն պատճառաբանութեամբ, որ եռ-ով բաղադրված բառերը հետոսկեդարյան են. սակայն ոսկեդարյան եւ հետոսկեդարյանի նման հակադրութիւնը օրինաչափ չէ. հետոսկեդարյան համարված շատ ձեւեր հանդիպում են «ոսկեդարյան» կոչված շրջանում:
Մատենագիտություն
Աճառյան (ՀԱԲ) 32; Վ. Առաքելյան, ԱՀԳԼՊ 91-106
Էջ 223, սյունակ 1 Էջ 223
ԵՐԵՄ «խորդենազգի մի բույս` արագլակտուց, արագլախոտ (բբ.)»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Էջ 235, սյունակ 1 Էջ 235
ԶԳԱԾԻԼ (զգածնուլ) «հագնել, իր մեջ կրել, համակվել, զբաղվել»
Ստուգաբանություն ()
Կազմված է զ- նախածանցով՝ գած արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
միազգած, խաւարազգած, խորհրդազգած, սգազգած, սեւազգած, անզգած, իրազգած
Էջ 241, սյունակ 1 Էջ 241
ԶՆԻՆ (զնին, զննին) «դիտում, դիտելը, քննություն, որոնում»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ ավ. a-zinavant- «զգոն, զգաստ, աշխույժ»
փոխատու լեզու՝ մ. պ. zēnavand «աշխույժ»
փոխատու լեզու՝ սարրկ. zenin «զգաստ, սրամիտ»
Փոխառություն իրանական աղբյուրից.
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
զննել, զննելի, զննական, զննարան, զննումն, զննություն, անզնին, հրաշազնին, անդամազնին, անդամազննություն, զննողական, խորազնին, մանրազնին
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 525
Էջ 242, սյունակ 1 Էջ 242
ԶՈՐԱՍԱՌՈՅ «անխորտափանց, անխոհեմ (՞)»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
ունի զորս-առոյ կազմությունը, բայց իմաստն անբացատրելի է
Էջ 243, սյունակ 1 Էջ 243
ԶՈՒՐ «դատարկ, սին, իզուր»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ h. պ. zura «անարդարություն, սուտ»
փոխատու լեզու՝ պրթ. zwr (zūr)
փոխատու լեզու՝ մ. պ. zūr «սուտ»
փոխատու լեզու՝ պ. zūr «սուտ»
իրանական աղբյուրից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
զրաբանել, զրադատ, զրախնդիր, զրախորհուրդ, զրախաւս, զրապարծ, զրազան, զրարտել, զրել, զուրավաստակ, ստազրանք
Մատենագիտություն
H. AG 151; Աճ. ՀԱԲ 109; Ջահ. ՀԼՊ 525
Էջ 245, սյունակ 1 Էջ 245
ԷՋ -ի, -ից «իջնելը, էջ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *el- «գնալ» *-gh- կամ *-dh ածականով
Բնիկ հնդեւրոպական՝ *el- «գնալ» արմատից՝ *-gh- կամ *-dh ածականով։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
իջանել, իջատոր, Էջմիածին, ելեւէջ, վայրէջ, վայրէջք, խորէջ, զիջանել (-իլ), զիջական, լույսիջոյց, էջակապ, էջակալել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
oichomai
«գնալ, գալ» Հեսիքիոսի մոտ՝ ειχεμαι
հուն.
ι-θ-ι
«գնա»
ռուս.
ид-ти
«գնալ»
ռուս.
иди
«գնա՛»
խեթ.
it
«գնա»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 296; Ջահ. ՀԼՊ 121
Էջ 247, սյունակ 1 Էջ 247
ԸՄԲՈՇԽՈՐԵԼ «լիովին վայելել, ըմբոշխնել»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական բոշխնել
ունի նոյն կազմութիւնը, ինչ ըմբոշխնել-ը, որ կազմուած է ընդ- նախածանցով իրանական ծագման հիմքով բոշխնել բայից եւ, թերեւս, հայ. -որ- ածանցով. բոշխնել-ի -ն-ն, որ ներկայացնում է իրան. na-ն, կարող էր այստեղ բացակայել:
Տե՛ս նաեւ