Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Արդյունք՝ 11298 բառահոդված (շտեմարանում ընդհանուր՝ 11298) · Էջ 595 / 1130
Արտահանման համար ընտրեք որեւէ զտիչ (լեզու, ծագում, կասկածելիություն կամ բառ)
Էջ 476, սյունակ 1 Էջ 476
ՁՄԵՌՆ (հգն. ձմերունք, սեռ. ձմերայնոյ), ուշ` -րան «ձմեռ, փոթորիկ, ալեկոծություն»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *g'heim- «ձմեռ» (անմիջական նախաձեւ՝ *g'heimerinos-)
արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ձմեռնասուն, ձմեռային, ձմերական, ձմեռային, ձմերանոց, ձմերատուն, ձմերել, ձմերուկ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն. cheimerinos
լատ. hibernus «ձմեռային»
Մատենագիտություն
H. AG 470; Աճ. ՀԱԲ 156
Տե՛ս նաեւ
Էջ 476, սյունակ 1 Էջ 476
ՁՄԵՐՈՒԿ
Ստուգաբանություն
Տե՛ս նաեւ
Էջ 476, սյունակ 1 Էջ 476
ՁՆՁԻԹ (ձնձրիթ) «ձղրիդ»
Բնաձայն (թերեւս)
կազմություն` -իթ վերջածանցով:
Էջ 476, սյունակ 1 Էջ 476
ՁՈՒԽԼ (ձուլիլ) «շեղվել, խոտորվել»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *g'huel- «շեղվել»
Ներկայացնում է ձախել (ձախ) բառի ձայնդարձը եւ ձուլիլ-ի հետ միասին ծագում է հնդեւրոպական *g'huel- «շեղվել» արմատից` լ > ղ > խ վաղ անցմամբ:
Էջ 476, սյունակ 1 Էջ 476
ՁՈՁՐԻ (ձոնիր, ձնճնիր) «տգեղահասակ (?)» (ԲՀ)
Անստույգ (՞)
Կապ ունի՞ ձառ «կոշտ ու կոպիտ, տգեղ» բառի հետ (կրկնավոր կազմություն՞):
Էջ 476, սյունակ 1 Էջ 476
ՁՈՂ -ոյ «երկար փայտ, ցողուն, բուն, երկար ճյուղ, երկար շերտ, ձող»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *g'hel- «կտրել» (անմիջական նախաձեւ՝ *g'hol-)
արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ձողիք, ձողամբարձ, ձողաբարձ, ձողակերտ, ձողաձեւ, ձողաչափել, ձողձողել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լիտվ. žúolis «հաստ փայտ, բուն»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 157; Pok. IEW 434
Էջ 476, սյունակ 1 Էջ 476
ՁՈՅԼ -ոյ (ձոյղ, ձիւլ) «ձույլ, միաձույլ, ձուլվածք, զանգված»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *g'heu- «լցնել, թափել» (անմիջական նախաձեւ՝ *g'heu-lo-)
արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ձուլել, ձուղել, ձիւլել, ձօղել, ձուլիչ, ձուլած, ձուլածոյ, ոսկեձոյլ, բոլորաձոյլ, միաձոյլ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ. ձեւ
հուն. chéō «լցնել, թափել»
հ. շվեդ. giuta «ձուլակաղապար»
Էջ 477, սյունակ 1 Էջ 477
ՁՈՐ (-ոյ) «ձոր»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *g'heu- «լցնել, թափել» (անմիջական նախաձեւ՝ *g'houero-) o-ձայնդարձ
արմատից. հմմտ. հայ. ձեւ, ձոյլ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ձորակ, ձորալիր, ձորաձեւ, լեռնաձոր, քարաձոր
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ. ձեւ
հայ. ձոյլ
Մատենագիտություն
H. AG 469; Աճ. ՀԱԲ 158; Pok. IEW 447-448
Էջ 477, սյունակ 1 Էջ 477
ՁՈՐՁ (-ոյ) «զգեստ»
Անստույգ
Կապ ունի՞ ճարճատել եւ ճրճել բառերի հետ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ձորձապատել, ձորձիկ, կճատաձորձ, հրաձորձ, միաձորձ
Տե՛ս նաեւ
Էջ 477, սյունակ 1 Էջ 477
ՁՈՐՏԱԼ «տրոփել, բպրտալ, դողդողալ»
Ծագումն անհայտ է