Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Արդյունք՝ 11298 բառահոդված (շտեմարանում ընդհանուր՝ 11298)
· Էջ 584 / 1130
Արտահանման համար ընտրեք որեւէ զտիչ (լեզու, ծագում, կասկածելիություն կամ բառ)
Էջ 467, սյունակ 1
ՀՈՒՄԱՅԶ
(հումայտ)
«թրթնջուկ, գառնադմակիկ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ արաբ. humaid
գ-ով ձեւը՝ պարսկերենի կամ թուրքերենի միջնորդությամբ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 122
Էջ 467, սյունակ 1
ՀՈՒՄԵԼ
(հմել, հմուլ, խմել, խմէլ)
«գայլուկ»
(բբ)
Փոխառություն
Հայերենի տարբերակները թերեւս տարբեր աղբյուրներից են:
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 122
Էջ 467, սյունակ 1
ՀՈՒՆ
I
«գետի ծանծաղ անցատեղ, ելք, հնարք»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *pent-
«ոտք դնել, գնալ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *pont-)
արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հունաւոր,
հունել,
անհուն,
լայնահուն,
ներհուն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
pánthās «ճանապարհ»
հուն.
πόντος «ծով»
հուն.
πάτος «շավիղ»
ռուս.
путь «ճանապարհ, ուղի»
Մատենագիտություն
H. AG 468;
Աճ. ՀԱԲ 122
Էջ 467, սյունակ 1
ՀՈՒՆ
II
«կրակ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *pur-
(անմիջական նախաձեւ՝ *pun-)
արմատից
*pur->հուր բառի տարբերակն է, որ որոշ լեզուներում առկա է որպես
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հնոց,
հնոցանալ,
հնոցաձեւ,
հնոցարան
Նոր՝
հնոցապան
հնոցապան
Էջ 468, սյունակ 1
ՀՈՒՆԴՐ
(հունկել «անկորուստ»)
«ընդ կորուստ»
Ծագումն անհայտ է
Անստույգ բառեր, ծագումն անհայտ է
Մատենագիտություն
ԲՀ None
Էջ 468, սյունակ 1
ՀՈՒՆՁ
(-ոյ)
«քաղ, բերքահավաք, բերք, ամառ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *enek-
«հասնել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *onkos-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հնձել,
հնձել,
ընձել,
հնձումն,
արտհունձ,
բազմահունձ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
հասուն
Էջ 468, սյունակ 1
ՀՈՒՆՁ
(-ի, -ից)
«հնչում, ձայն»
Բնաձայն
Բնաձայն կազմութիւն
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հնչել,
հնչական,
հնչիւն,
հնչումն,
բազմահունչ,
հոգեհնչող,
բազմահնչումն,
դիւրահնչելի,
զուգահնչիւն,
խրոխտահնչական,
հողմնահնչեղ,
հնչաբանութիւն,
հնչիւնախօսութիւն
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 123
Էջ 468, սյունակ 1
ՀՈՒՇ
««տխուր» (°)»
Ծագումն անհայտ է
Ծագումն անհայտ է
Էջ 468, սյունակ 1
ՀՈՒՊ
(-ոյ, ուշ` -ի, -ից)
«մոտ, կից, սեղմ, անմիջապես»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *ub-
«սեղմել»
Աճառյանը, (ՀԱԲ 3, 124) առանձնացնում է հնից եկող հուպ «մոտ» եւ հուպ «սեղմում, սեղմելը» արմատները եւ երկրորդն է համեմատում հ. հնդկ. ubjάti ձեւի հետ, իսկ առաջինը համեմատում է լատ. sub «տակ, մոտ» բառի հետ, որ ծագում է *sub- ձեւից: Հնարավոր է երկու ձեւերի բաղարկում:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հպիլ,
հպաբար,
հպատուր,
հպելիք,
դիւրահուպ,
երկրահուպ,
վաղահուպ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
ubjάti «ցած է սեղմում»
լիտվ.
ūbyti «շտապեցնել»
Մատենագիտություն
Աճառյան (ՀԱԲ) 124
Էջ 468, սյունակ 1
ՀՈՒՌՆ
««քղանցք» (°)»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *ser
«իրար մոտ շարել, կցել»
Եթե հուռն-ը նշանակում է «հյուս», ապա հնարավոր է կապը յեռուլ «ըղդելուզել» արմատի հետ, որ ծագում է հնդեւրոպական *ser «իրար մոտ շարել, կցել» արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ոսկեհուռն,
ոսկեհուռազարդ,
ոսկեհուռակապ,
մարգարտահուռն
Տե՛ս նաեւ
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։