Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«նա» որոնման արդյունք՝ 5512 բառահոդված
· Էջ 57 / 552
Էջ 99, սյունակ 1
ԱՒԱՒՏ
«ժամանակ (°), լուսավոր ժամանակ, ցերեկ (°)»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *aus-
«լուսավորել»
Կազմված է -աւտ վերջածանցով՝ հնդեւրոպական *aus- «լուսավորել» արմատից, որ հստակորեն հանդես է գալիս առաւաւտ բառում (տե՛ս)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
առաւաւտ,
շաղաւաւտ,
կամաւաւտ
Տե՛ս նաեւ
Էջ 99, սյունակ 1
ԱՒԳՆ
«օգնություն»
Փոխառություն (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *au-
«լավ վերաբերվել, սիրել, տրամադրված լինել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *au- (*au-))
Աղբյուր՝ իրան. *apigūn-
(թերեւս)
Աղբյուր՝ պրթ. *apigūn-
(թերեւս)
Փոխառութիւն իրանական աղբյուրից՝ թերեւս պրթ. *apigūn- < *abi-gūna- (Բենվենիստ) կամ *abigan (Մեմերենյի)։ հմմտ. Պերիխանյան, МЭСДЯ, 103։ Ավելի քիչ հավանական է բնիկ հնդեւրոպական լինելու վարկածը՝ *au-s- (*au-) «լավ վերաբերվել, սիրել, տրամադրված լինել» արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աւգնել,
աւգնութիւն,
աւգնական,
աւգնականութիւն,
անաւգ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 606
Էջ 100, սյունակ 1
ԱՎԳՈՒՍՏՈՍ
(աւգոստոս)
«տուռդի ստացուած»
(ԲՀ)
Փոխառություն (հավանաբար)
Աղբյուր՝ հուն. αύγουστος < լատ. augustus «սուրբ, վեհափառ, բարձր») բառի տառադարձումն է՝ աղաւաղուած կամ սխալ բացատրութեամբ
(հավանաբար)
բառի տառադարձումն է՝ աղավաղված կամ սխալ բացատրությամբ:
Էջ 100, սյունակ 1
ԱՒԳՈՒՏ
(-ի, -ից)
«շահ, վաստակ, պիտանութիւն, պիտանի, շատ, առատ, բավականաչափ»
Փոխառություն (թերեւս)
Աղբյուր՝ պրթ. abigūt
(թերեւս)
իրանական աղբիւրից։ Ավելի քիչ հաւանական է բառի բնիկ հնդեւրոպական ծագումը *au-u-ից՝ *au- «լավ վերաբերվել, սիրել, տրամադրված լինել»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աւգտել,
աւգտակար,
աւգտածարաւ,
աւգտակարիլ,
աւգտակարապէս,
անաւգուտ,
անաւգտակար,
կենցաղաւգուտ,
հասարակաւգուտ
Մատենագիտություն
Benveniste, REA 4;
Աճ. ՀԱԲ 607
Էջ 100, սյունակ 1
ԱՒԴ
I
(-ոյ, ուշ՝ -ի, -ից)
«կոշիկ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *eu-
«հագնել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *ou-dh-)
*-dh- ածանցով
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աւդածետութիւն,
աւդագործ,
աւդափառ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավ.
aoθra «կոշիկ»
լիտվ.
aũti «կոշիկ կրել»
ռուս.
об-увь «կոշիկ»
Մատենագիտություն
H. AG 411 (կասկածով);
Աճ. ՀԱԲ 607
Տե՛ս նաեւ
Էջ 100, սյունակ 1
ԱՒԴՈԿ
(-ի, -աց)
«գժուծ, տնանկ»
(բբ)
Ծագումն անհայտ է (թերեւս)
Թերեւս կապ ունի աւդոտ հոմանիշի հետ (տե՛ս):
Տե՛ս նաեւ
Էջ 100, սյունակ 1
Էջ 100, սյունակ 1
ԱՒԵԼ
I
«աւել, աւելելու գործիք»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *obhel-
«աւելել»
այլեւ՝ «աւելացնել, շատացնել»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աւելել,
աւիլել,
աւելածու,
աւելած,
աւելուք,
աւելուկ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
ὀφέλλω «աւելել», այլեւ՝ «աւելացնել, մեծացնել» (հայ-հունական զուգաբանութիւն)
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 357
Էջ 101, սյունակ 1
ԱՒԵՆԻԱ
«մի ծաղիկ՝ հարսնածաղկի տեսակ»
Փոխառություն
Էջ 101, սյունակ 1
ԱՒԵՏ
(աւետ)
«ուրախ լուր, բարի, ողջույն»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *aued-
«խոսել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *aueid-)
«խոսել» արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աւետիք,
աւետչեայ,
աւետագիր,
աւետաւոր,
աւետապարգեւ,
աւետարան,
աւետարանել,
աւետարանիչ,
աւետարանագիր,
նախաւետեալք,
աւետեացաբեր,
հրատտումն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
vádati
հուն.
αὐδή «խոսք, ձայն, լուր. գուշակություն, փառաբանություն»
բոխ. Բ
watk «հրամայել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 358-359;
Ջահ. ՀԼՊ 113
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։