Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«ող» որոնման արդյունք՝ 1700 բառահոդված
· Էջ 56 / 170
Էջ 287, սյունակ 1
ԻՐ
(-ի, -աց)
«իր, բան»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *kʷi-ro-
*kʷi- դերանուանական արմատից
որտեղից` ի-, ինչ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
իրագէտ,
իրազեկ,
իրողութիւն,
իրոցել,
յիրարկել,
իրածել,
իրել,
իրաւ,
յիրաւի,
իրատունք,
իրաւացի,
իրաւագէտ,
իրաւախոհ,
անիրաւ,
իրական,
իրականութիւն,
իրապաշտ,
իրաւազուրկ,
իրաւաբան,
իրաւագիտական,
իրաւագիտութիւն
Էջ 288, սյունակ 1
ԻՐՄԽՈՆՆԵԼ
(իրս խառնեալ՝ ՀԱԲ)
«խաշտեալ, խառնեալ»
(ԲՀ)
Անստույգ
Բացատրվող կապակցութիւնը եւ բացատրութիւնը աղավաղված են՝ հանդես գալով տարբեր ձեւերով։ Բոլոր դեպքերում էլ պետք է հանել արմատական բառերի շարքից։
Էջ 289, սյունակ 1
ԼԱԳ
««անառակ, բղջախոհ, թուլամորթ» (նաեւ «թույլ, մաշված»?)»
Բնիկ հնդեւրոպական (՞)
հ.-ե. արմատ՝ *leg-h-
«թեթեւ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *lng'hio-)
ռնգային տարբերակից
Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 257) փոխառություն է համարում հունարենից՝ տալով λαγνεία «անառակություն», λαγνύω «անառակություն անել, լրբանալ» եւ λάγνος «անառակ» ձեւերը, սակայն սրանցից անմիջապես հանել հայերեն ձեւերը (առանց -ն-ի) անհավանական է։ Մյուս կողմից՝ դժվար է գտնել անմիջական բնիկ հնդեւրոպական աղբյուր։ ձեւով ամենից ավելի մոտ թվացող *leg-h- «թեթեւ» արմատը իմաստով քիչ է համապատասխանում։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
լագութիւն,
լագուցանել,
լագորդել,
լազրտել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ռուս.
легкий «թեթեւ»
ռուս.
легкое «թոք»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 257
Տե՛ս նաեւ
Էջ 292, սյունակ 1
ԼԱՍՏ
(-ի, -աց, ուշ՝ նաեւ -ից)
«լաստանաւ, նաւի ողնաշար, մահճի տախտակ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *lēg՛(h)-/*ləg՛(h)-
«ճյուղ, կաղնու թուփ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *ləg՛da-)
արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
լաստափայտ,
լաստել,
լաստակոտոր,
լաստենի
Նոր՝
լաստակ, տկալաստ
լաստակ, տկալաստ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լիտվ.
lazdà «փայտ, փայտի կտոր»
պրուս.
laxde «կաղնու թուփ»
լեհ.
laska «փայտի կտոր, գաւազան»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 266;
Ջահ. ՀԼՊ 135
Էջ 292, սյունակ 1
ԼԱՒ
(-ի, -աց)
«լավ. օգտակար, շահաւետ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *labh-
«բռնել, ունեցվածք, կալվածք»
արմատից: Հնարաւոր է համարւում նաեւ համեմատութիւնը հնդեւրոպական *lē(e)-/ləi- «ցանկանալ» արմատից ծագող հուն. λώϊος «աւելի լավ» բառի հետ.
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
լաւախաւս,
լաւանալ,
լաւիմաց,
լաւութիւն,
անլաւ,
բարելաւ,
քաջալաւութիւն
Նոր՝
լաւատեսակ, բարելաւել
լաւատեսակ, բարելաւել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
lābha «ձեռքբերում, օգուտ, շահ»
հուն.
λαφύρον «ավար, կողոպուտ»
լիտվ.
lōbis «հարստութիւն, գանձ»
լիտվ.
lābas «բարիք. բարի»
լատվ.
labs «լավ, բարի»
պրուս.
labs «լավ, բարի»
Մատենագիտություն
H. AG 451;
Աճ. ՀԱԲ 268;
Ջահ. ՀԼՊ 135;
Աճ. ՀԱԲ 268
Տե՛ս նաեւ
Էջ 293, սյունակ 1
ԼԱՓ
(-ի)
«լափ, շան կերակուր, երեխայի փափուկ կերակուր, շիլա»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *laph-
«չապաղացնելով լիզել, ագահաբար ուտել»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
լափել,
լափումն,
լափէզ,
լափլիզել,
լապլիզել,
լափլիզող,
լափատել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
λαφύσσω «արագորեն ուտել, խաշտել»
հ. վ. գ.
laffan «լիզել»
մ. վ. գ.
leffen «լիզել, ագահաբար ուտել»
Էջ 293, սյունակ 1
ԼԵԱՌՆ
(-րին, -րինք, -րանց, ուշ՝ -ունս)
«լեռ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *klei-
«հենել, հակել, թեքել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *kleitr-no-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
լեռնաբերձ,
լեռնական,
լեռնակեաց,
լեռնակողմն,
լեռնաձեւ,
լեռնային,
լեռնասէր,
լեռնոտն,
լեռնանալ,
լեառնական,
լեառնանալ,
լերինաթինդ,
լերանցամէջ
Նոր՝
լեռնաշղթայ, լեռնոտ
լեռնաշղթայ, լեռնոտ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
κλιτύς «զառիվայր, բլուր»
լատ.
clivus «բլուր»
ն. կիմր.
clud «կոյտ»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 601;
Աճ. ՀԱԲ 270
Էջ 293, սյունակ 1
ԼԵԱՐԴ
(-ուշ՝ -ոյ, -ի, -ից)
«լյարդ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *iekwr-t-
«լյարդ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *leprt-)
հիմքերի բաղարկմամբ
հիմքերի բաղարկմամբ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
լերդաբեկել,
լերդաբոյթ,
լերդակողմն,
լերդահմայ,
լերդացաւ,
լերդորակ,
메ծալեարդ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
yakrt
հուն.
ηπαρ, -ατος
լատ.
iecur
հուն.
λιπαρός «ճարպոտ»
հ. վ. գ.
libera «ճարպոտ (լյարդի անվան մակդիր)»
հ. իսլ.
lifr «լյարդ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 270;
Pok. IEW 204;
Ջահ. ՀԼՊ 130
Էջ 294, սյունակ 1
ԼԵԼԱԼ
«երերալ, շարժվել»
(բրբ.)
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *lel-
բնաձայնատիպ արմատ
Բնիկ հնդեւրոպական՝ *lel- բնաձայնատիպ արմատից
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լիտվ.
liliuoti «օրորել, ճոճել»
չեխ.
leleti «հուզել»
ռուս. բրբ.
лелеять «ալիքների վրա օրորել»
Մատենագիտություն
H. AG 254;
Աճ. ՀԱԲ 293
Տե՛ս նաեւ
Էջ 294, սյունակ 1
ԼԵԼԱՓՍ
«մրրիկ, պտուտահողմ, բաբառ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ հուն. λαίλαψ
Մատենագիտություն
H. AG 352;
Աճ. ՀԱԲ 273
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։