Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«ամ» որոնման արդյունք՝ 3436 բառահոդված
· Էջ 55 / 344
Էջ 129, սյունակ 1
ԲԻՐ
(-ի, -աց, ուշ` -ոյ)
«փորիչ, հաստ գաւազան, մահակ, կռանի կոթ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *bher-
«խփել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *bher)
Բնիկ հնդեւրոպական` *bher «խփել» արմատից, ըստ ոմանց` *bhi-ro-` ըստ այլոց` *bhi-tro, իբր *tr> հր> հ անցմամբ, ինչպէս բահ-ի ժամանակ (տե՛ս), մանաւանդ որ կայ բարբառային բիրդ ձեւը` միջին օղակի հ-ի պահպանմամբ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բրել,
բրածեծ,
բրատուր,
բրածոյ,
բրիչ,
բրագոռ,
բրաքարի,
գետնաբիր,
երկրաբիր,
հողաբիր
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
φιτρός «գերան»
հ. հոլ.
bїail
հ. վ. գ.
bi(h)al «տապար, կացին»
գ.
Bille «բրիչ. տապար, կացին»
ռուս.
бич «մտրակ»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 117;
Աճառյան 392, 452
Տե՛ս նաեւ
Էջ 130, սյունակ 1
ԲԻՐՏ
«ամուր, պինդ, կոպիտ, վայրենի»
Ծագումն անհայտ է
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բրտագոյն,
բրտանալ,
բրտերախ,
բրտավզութիւն
Էջ 130, սյունակ 1
ԲԼԻԹ
««կլոր փափուկ հաց, ականջի բլթակ, լեարդի ծայրի մաս, չորացրած թուզ» (բրբ. «թխուածք», «փոքրիկ ուռուցք, բշտիկ»)»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *bhel-
«փչել, ուռցնել, ուռչել, բխել, հորդել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *bhli-t- կամ *bhlē-)
-t ածանցանով
Բնիկ հնդեւրոպական՝ *bhli-t- կամ *bhlē- (-t ածանցանով) *bhel- «փչել, ուռցնել, ուռչել, բխել, հորդել» արմատից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բլթակ,
բլթենի,
բլթեն,
բլթել,
բլթիլ,
բլթուշաքար
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
նորվ. բրբ.
bleine «բշտիկ»
դան.
blegn(e) «այտուցք, ուռուցք»
անգլ.
bloat (blaiton) «ուռչել»
լատվ.
bli-tu, blēdu «հաստանալ»
հուն.
φλιδάω «ուռչել» (<*bhlē-)
հ. շվեդ.
bloemma «մորթաբշտիկ»
հ. վ. գերմ.
blāt(t)ara «բշտիկ»
հ. անգլ.
bladara «բշտիկ, փուչիկ»
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 117
Էջ 130, սյունակ 1
ԲԼՇԱԿ
(բլըշակ)
««թի, թիակ» (ըստ այլ աղբիւրների՝ «աքցան, ունելի», «ծածկոց, խուփ», «գաւազան», «տաշտ», «յուղաման, գինու աման»)»
Ծագումն անհայտ է
Անստոյգ բառ։
Էջ 130, սյունակ 1
ԲԼՇԱՆԱԼ
«աղոտանալ, մթագնել, տկարանալ (տեսողութեան մասին), գլանալ, բթանալ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *bhel-
«փայլուն, սպիտակ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *bhlēskh- կամ *bhleskh-)
հմմտ. հայ. բալ «մառախուղ, մեգ, մշուշ, աղոտ, մթագոյն», գոթ. bala «դժգոյն», ռուս. бельмо «աչքի փառ», այլեւ (*bhles- >) մ. վ. գ. blas, գ. blals «դժգոյն, գունատ», եթե կապ չունի պշնուլ (պիշ) «ակնապիշ նայել» բայի հետ)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բլշակնիլ,
բլշակնութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
բալ «մառախուղ, մեգ, մշուշ, աղոտ, մթագոյն»
գոթ.
bala «դժգոյն»
ռուս.
бельмо «աչքի փառ»
մ. վ. գ.
blas «դժգոյն, գունատ»
գ.
blals «դժգոյն, գունատ»
Մատենագիտություն
Ջահ. None
Տե՛ս նաեւ
Էջ 131, սյունակ 1
ԲԼՁ
«տոփանք, սեռական գրգիռ, ցանկութիւն»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *bhel-
«փչել, ուռցնել, բխել, հորդել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *bhōldhi-)
o-ձայնդարձային ձեւ
արմատից. հմմտ. հայ. բեղմն «արական սերմ», հուն. φαλλός «առնանդամ», նորվ. böl «կտուց, սեռական գրգիռ»։ Իմաստով մօտ է հատկապես նույն արմատի՝ *bhlendh- ձեւից կազմված սլավ. ձեւերին՝ հ. սլավ. bleda, blesti bloždo, bloditi «մոլորվել, անառակություն անել»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բղջախոհ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
բեղմն «արական սերմ»
հուն.
φαλλός «առնանդամ»
նորվ.
böl «կտուց, սեռական գրգիռ»
հ. սլավ.
bleda, blesti bloždo, bloditi «մոլորվել, անառակություն անել»
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 117;
Աղայան, ԲՍՀ 48
Էջ 131, սյունակ 1
ԲՆԱՄ
«խիստ թունաւոր մի օձ»
Ծագումն անհայտ է
Էջ 131, սյունակ 1
ԲՆԴՈՐ
(-փնդոր)
«խառն»
Անստույգ (հավանաբար)
հ.-ե. արմատ՝ *bhendh-
«կապել»
կազմուած է առանձին չգործածուած *բնդ- արմատից եւ -որ անձանցից։ բնդ-ը կարո՞ղ է արդյոք կապված լինել հնդեւրոպական *bhendh- «կապել» բայի հետ՝ իմաստային յուրահատուկ զարգացմամբ. սրանից թերեւս տարբեր է բրբ. բնդել, «մի կերպ կարել» բայը, որից՝ բնդորել, բնդբնդորել (բնդմնդորիլ) եւ որը թերեւս նույնպես կապված է *bhendh-ի հետ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բնդորել,
անբնդոր,
խառնափնդոր,
խառնաբնդորապէս,
խառնաբնդորել
Էջ 131, սյունակ 1
ԲՆԵԼՈՅ
««երեսներ» (ԲՀ` «երեսք»)»
Ծագումն անհայտ է
ԲՀ-ում նոյն «երեսք» բացատրությամբ հանդիպում է նաեւ բուսնանայ բառը (բառաձեւը), որի բնոյթը եւ ծագումը նույնպես անհայտ են
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բուսնանայ
Էջ 131, սյունակ 1
ԲՆԻՒՆ
-աց
(բնիւնն)
«շատ փոքր (գարեհատի ծանրութեան) մի կշռաչափ, մի մանրագրամ»
Փոխառություն
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։