Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«պար» որոնման արդյունք՝ 652 բառահոդված · Էջ 53 / 66
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 634, սյունակ 1 Էջ 634
ՊԵՂԵԼ «պեղել, փորել, փորագրել»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *bel- «պեղել, փորել»
Պարզ չէ հարաբերութիւնը ուրարտ. pili(e) «ջրանցք» բառի հետ:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. bila «խոռոչ»
մ. խոլ. belach «ծերպ, ճեղք, ուղի»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 72
Էջ 635, սյունակ 1 Էջ 635
ՊԵ(Տ)ՐԻՔՈՆ (պետրիքոն) «հնդկական մի ծառ»
Անստույգ
Աճառյանը (ՀԱԲ 4, 76) որպես աղբյուր նշում է (ըստ ՆՀԲ-ի) հուն. περιδέξιον «աջ թեւի ապարանջան» բառը, որ չունի այդ իմաստը:
Էջ 636, սյունակ 1 Էջ 636
ՊԵՍ «պես, նման»
Փոխառություն
Փոխառության աղբյուր՝ իրան. *pēs
գործածվում է որպես վերջածանց` իսկապես, խաչապես, զուգապես, վերջապես, քաջապես, ընդհանրապես, այլապես եւ այլն
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
պեսգունակ, պեսպես, այսպես, այդպես, այնպես, որպես, նույնպես, այսպիսի, այդպիսի, այնպիսի, որպիսի, զինչպիսի, որոյնպես, որպիսութիւն, իսկապես, խաչապես, զուգապես, վերջապես, քաջապես, ընդհանրապես, այլապես
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավ. paēsa- «զարդարանք»
հ. հնդկ. pēsa- «կերպարանք, ձեւ, գույն»
Մատենագիտություն
H. AG 230; Աճ. ՀԱԲ 79
Տե՛ս նաեւ
Էջ 637, սյունակ 1 Էջ 637
ՊԻՂԾ (-ոյ) (պեղծ, պխղծ, պխծ) «պիղծ»
Անստույգ (թերեւս)
կապված է պղտ-որ արմատի հետ, ինչպես պարծ-ը հ-պարտ-ի։ Աճառյանը համարում է հայերենից փոխառված վրացերեն pilci/bilci «անմաքուր, պիղծ» բառերը։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
պղծել, պղծաբան, պղծալից, պղծաշուրթն, եղծապիղծ, մկնապիղծ, չարապիղծ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
վրաց. pilci/bilci «անմաքուր, պիղծ» (ըստ Աճառյանի՝ փոխառություն հայերենից)
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 82
Էջ 639, սյունակ 1 Էջ 639
ՊՂԵՄԲԱՏ «կապարե գունդ, այդպիսի գնդով հասցված հարված, ձաղկում»
Փոխառություն
Փոխառության աղբյուր՝ լատ. plumbatae
Մատենագիտություն
H. AG 373; Աճ. ՀԱԲ 88
Էջ 641, սյունակ 1 Էջ 641
ՊՈՂՈՏԱՅ (-ի, -ից) (պաղոտայ, պողոտ) «հրապարակ, պողոտա»
Փոխառություն
Փոխառության աղբյուր՝ ասոր. plātĭā
Փոխառության աղբյուր՝ հուն. πλατεῖα
Մատենագիտություն
H. AG 315; Աճ. ՀԱԲ 96
Էջ 642, սյունակ 1 Էջ 642
ՊՈՐՏ (-ոյ, -իւ) «պորտ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *bed- «ուռչել» (անմիջական նախաձեւ՝ *bod-ro-)
բնիկ հնդեւրոպական` *bod-ro-` *bed- «ուռչել» արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
պորտաբոյծ, պորտապարար, պորտիվեր, դատարկապորտ, թանձրապորտ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. սլ. —
ռուս. бедро «ազդր»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 101
Էջ 643, սյունակ 1 Էջ 643
ՊՈՒՐԱԿ (սխալագրությամբ՝ պարուկ) «պուրակ»
Փոխառություն (հավանաբար)
Փոխառության աղբյուր՝ իրանական (՞) (հավանաբար)
հավանաբար իրանական աղբյուրից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
պուրակագիր, եղեգնապուրակ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. pauraka- «քաղաքամերձ զբոսավայր»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 104
Էջ 649, սյունակ 1 Էջ 649
ՋԱՀՐԻԿ «ճնճղուկազգի մի թռչուն»
Փոխառություն
Փոխառության աղբյուր՝ պարսկերեն *jāhrik «հյուսող»
Էջ 651, սյունակ 1 Էջ 651
ՋԵՐ -ոյ «ջերմութիւն, տաքութիւն, տաք, տաքուկ, պարզ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *guher- «տաք, ջերմ»
Բնիկ հնդեւրոպական՝ *guher- «տաք, ջերմ» արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ջերանիլ, ջերին, ջերոտ, ջերոց
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. hára- «տոթ, տաքութիւն»
հուն. θέρος «ամառ, ամառուա շոգ, բերք»
Մատենագիտություն
H. AG 486; Աճ. ՀԱԲ 125-126
Տե՛ս նաեւ