Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«ապա» որոնման արդյունք՝ 996 բառահոդված · Էջ 53 / 100
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 412, սյունակ 1 Էջ 412
ԿՆՃԻՌ «կապանք, շղթա, հանգույց, դժվարություն, դավաճանություն, խարդավանք, կնճիռ, խորշոմ, խորհուրդ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *gen- «սեղմել, ճնշել, գնդված բան, գունդ» (անմիջական նախաձեւ՝ *gendio-)
Արմատից. հմմտ. հայ. կնճ- «հաստ բան, գունդ, ելունդ», հ. վ. գ. knetan «ճմռել», ն. վ. գ. knoten «կապ, հանգոյց»:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ. կնճ- «հաստ բան, գունդ, ելունդ»
հ. վ. գ. knetan «ճմռել»
ն. վ. գ. knoten «կապ, հանգույց»
Էջ 413, սյունակ 1 Էջ 413
ԿՆՁԱԿ «?»
Անստույգ (թերեւս)
Եթե նշանակում է «հաստ» (մարդու մասին), ապա, թերեւս, կապված է կնճ- արմատի հետ
Էջ 413, սյունակ 1 Էջ 413
ԿՇՏԱՊԱՆԱԿ (-ի) (սխալմամբ՝ կշտամբանակ) «մի զարդ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրանական *kušt(a)pānak
Փոխառություն իրանական աղբյուրից՝ *kušt(a)pānak` kušt «կող» եւ pānak «պահպանակ»
Մատենագիտություն
H. AG 172; Աճ. ՀԱԲ 612
Էջ 414, սյունակ 1 Էջ 414
ԿՈԾ -ոյ «կրծքաձեծ լաց, ողբ, կոծում, ծեծում, ալեկոծություն»
Ծագումն անհայտ է
Ենթաշերտային բա՞ռ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կոծիլ (-ալ), կոծական, կոծանք, կոծադիր, կոծապար, կոծատեղի, քարկոծել, քարկոծանի, ալեկոծ, ալեկոծութիւն, ձեռակոծ, նաւակոծիլ, պատուհասակոծ, թթակոծ, ծովակոծութիւն, երասանակակոծել, համբաւակոծ, հանապազակոծ
Էջ 415, սյունակ 1 Էջ 415
ԿՈԿՈՎ I (-անք) (բրբ. կոկլվին) «ամորձի»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *geu- «ծռել, կամար կազմել» (անմիջական նախաձեւ՝ *gou-) *-g- աճականով ձեւերը (*gu-g-)
Կրկնավոր կազմություն՝ հնդեւրոպական *gou-ից՝ *geu- «ծռել, կամար կազմել» արմատից: հմմտ. *-g- աճականով ձեւերը (*gu-g-)՝ մ. վ. գերմ. kugel(e), գերմ. kugel «գնդակ», նորվ. kjuka «գունձ», լիտվ. gùgà «կոճակ, սապատ, բլուր», ռուս. гугля «ուռուցք, ելունդ, խույլ»:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
մ. վ. գերմ. kugel(e)
գերմ. kugel «գնդակ»
նորվ. kjuka «գունձ»
լիտվ. gùgà «կոճակ, սապատ, բլուր»
ռուս. гугля «ուռուցք, ելունդ, խույլ»
Էջ 416, սյունակ 1 Էջ 416
ԿՈՀԱԿ (-ի, -աց) (կոխակ) «կոհակ, մեծ ալիք, լեռնակ, բլուր»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրանական kōhak
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կոհակակիր, կոհակաւէտ, կոհակումն, կոհականք, յոգնակոհակ, բազնակոհակ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. պ. kaufa
ավ. kaofa-
մ. պ. kōf «լեռ»
պ. kōha «թումբի բարձրամաս. կենդանու սապատ»
Մատենագիտություն
H. AG 173; Աճ. ՀԱԲ 620
Էջ 417, սյունակ 1 Էջ 417
ԿՈՂՄՆ -ան, -անք, -անց (կողմ) «կողմ, կողք, երկիր, երկրամաս»
Բնիկ հնդեւրոպական
Ծագում է կող բառարմատից՝ -մն վերջածանցով (հին կազմութիւն)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կողմանոց, կողմանիլ, ընկողմանիլ, միակողմանի, կողմնիլ, կողմնապահ, կողմնակի, կողմնափակ, կողմնակալ, լեռնակողմն, միակողմն, արեւելակողմն, հարավակողմն, լանջակողմն, ծովակողմն, դաշտակողմն, կողմիլ, կողմապահ, երկակողմ, ձախակողմեան, աջակողմեան
Նոր՝
կողմնացույց, անկողմնակալ, անկողմնապահ
Մատենագիտություն
H. AG 422; Աճ. ՀԱԲ 622
Էջ 417, սյունակ 1 Էջ 417
ԿՈՂՈՊՈՒՏ -ոյ, -ի, -ից «ավար, թալան, մեռելի թողած գույք, կողոպտված»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *gel-b- «սեղմել» (անմիջական նախաձեւ՝ *gleb-)
կապ ունենայ հնդեւրոպական *gel-b-/*gleb- «սեղմել» արմատի հետ, որից անգլ. dasp (<*glaps-) «սեղմել», լիտվ. glėbti «գրկել, շրջապատել, բռնել»։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կողոպտել, կողոպտիչ, կողոպտած, դիակողոպուտ, դիրակողոպուտ, դժվարակողոպուտ, գանձակողոպուտ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
անգլ. dasp (<*glaps-) «սեղմել»
լիտվ. glėbti «գրկել, շրջապատել, բռնել»
Էջ 418, սյունակ 1 Էջ 418
ԿՈՅՍ I -ի, -աց «կողմ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրանական kōs «կողմ»
աղբիւրից.
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կուսակալ, կուսակալել, կուսակալութիւն, յայսկոյս, յայնկոյս, յետ(ս)կոյս, աստուածակոյս, մեկուսի, մեկուսանալ, չորեքկուսի, քառակուսի, երեքկուսի, ծովակոյս, կուսանկեա, կուսանկատ
Նոր՝
կուսակից, կուսակցական, կուսակցութիւն, անկուսակցական
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
սողդ. kōs «կողմ»
մ. պրթ. kōs (kws) «կողմ» ((Թուրֆան))
Մատենագիտություն
Bailey, DKS 64; Ջահ. ՊԲՀ 184
Տե՛ս նաեւ
Էջ 418, սյունակ 1 Էջ 418
ԿՈՅՏ -ի, -ից «կույտ, բազմություն, երամակ, ջոկ, խումբ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրանական *kōt
Աղբյուր՝ պ. kōd
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կուտել, լեռնակոյտ, կուտոց, խեցակոյտ, կուտակ, ծերակոյտ, կուտակել, նախարարակոյտ, կուտակութիւն, կարկառակոյտ, կուտապան, կոյտապան, կուտկէն, բազմակոյտ, գաւառակոյտ, դիակոյտ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
պ. kōd
Մատենագիտություն
H. AG 173; Աճ. ՀԱԲ 631