Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Ընդհանուր՝ 11298 բառահոդված
🔒 Արտահանման համար ընտրեք որեւէ զտիչ (լեզու, ծագում, կասկածելիություն կամ բառ)
Էջ 57, սյունակ 1 Էջ 57
ԱՆԻՀԱՆԳ «դժվար» (ԲՀ)
Բնիկ հայերեն (թերեւս)
ան- (ժխտական)-ի հանգ:
Էջ 57, սյունակ 1 Էջ 57
ԱՆԻՍՈՆ (անասոյ) «մի բույս՝ կարար, Pimpinella anisum L.»
Փոխառություն
Փոխառության աղբյուր՝ հուն. άνισον
Մատենագիտություն
H. AG 340; Աճ. ՀԱԲ 196
Էջ 58, սյունակ 1 Էջ 58
ԱՆԻՏԱԿ «Հայկի համաստեղության մի աստղի անուն» (աստղաբաշխական)
Ծագումն անհայտ է
Տե՛ս նաեւ
Էջ 58, սյունակ 1 Էջ 58
ԱՆԻՒ (-ոյ, հազվադեպ՝ -ի, -աց) «անիվ, կառքի ակ, սռնի, առանցք, տանջելու մի գործիք, խաղալիք, երկնային մարմնի գունդ, ուղտափշի սերմ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *snēu- «պտտել» (անմիջական նախաձեւ՝ *snēuo-)
այս արմատից է նաեւ հայ. նեարդ բառը (<*sneurt-)` իմաստային այլ զարգացմամբ. անիւ բառի ա- նախահավելվածի համար հմմտ. ամիս *mensos ձեւից։ Ավելի քիչ հավանական է համեմատությունը *enebh- «պորտ» արմատից ծագող ձեւերի հետ, որ նշում է Աճառյանը (ՀԱԲ 1, 196)` նմանությունը համարելով պատահական:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
անուաջալութիւն, անուաձեւ, անուաւոր, միջնանիւ, չորեքնանիւ
Նոր՝
երկանիւ, հեծանիւ, հեծանորդ, քառանիւ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. իռլ. snua «ոլորել, հյուսել»
հ. իռլ. snútigr «պտտվող (ջրաղացաքարի մասին)»
նորվ. snaa «շտապել» (<*snāwēn)
լատվ. snaujis «օղակ»
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 149; ԲԷՀ 49; Աճ. ՀԱԲ 196
Տե՛ս նաեւ
Էջ 58, սյունակ 1 Էջ 58
ԱՆԽԱՅԵԼ
Ստուգաբանություն
Տե՛ս նաեւ
Էջ 58, սյունակ 1 Էջ 58
ԱՆԽԹԱՆՔ «մի տեսակ հիվանդություն»
Բնիկ հայերեն
կազմված է խիթ «ցավ, վերք, հիվանդություն» բառերից՝ ան ոչ ժխտական նախածանցով:
Էջ 58, սյունակ 1 Էջ 58
ԱՆԽՈՒՇՔԱՐԷ «սեփականություն»
Փոխառություն (՞)
Փոխառության աղբյուր՝ իրան. խուշքարէ
Փոխառության աղբյուր՝ մ. պ. ēškār
Փոխառության աղբյուր՝ պ. xwēškārē «սեփականություն»
Կազմված է ան- նախամասնիկից (՞)` իրանական աղբյուրից փոխառված խուշքարէ բաղադրիչով:
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 196
Էջ 58, սյունակ 1 Էջ 58
ԱՆԾԵՂ (անձեղ, անձեղն) «կաչաղակ, մի եղանակ» (երաժշտ.)
Ծագումն անհայտ է
Հազիվ թե կապ ունենա հ.-ե. *kneug- բնաձայն արմատի հետ:
Էջ 58, սյունակ 1 Էջ 58
ԱՆԾՈՂ (անծոխ) «կավատ»
Ծագումն անհայտ է (թերեւս)
Թերեւս ինչ-որ բայի (*անծել) -ող-ով դերբայական ձեւ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
անծողութիւն
Էջ 58, սյունակ 1 Էջ 58
ԱՆԿ- (անգ-) «ընկնելը, անկում, պատահմամբ հայտնվելը, հասնելը, ապավինում, վերջ, ավարտ, հարում, պատշաճություն, հյուսում, գործում»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *sengu- «ընկնել, իջնել» (անմիջական նախաձեւ՝ *sngu-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
անկանիլ, անկած, անկածութիւն, անկումն, անկաստեղ, անկաւոր, անկելանոց, անկիչ, անկուած, անկուածոյ, տնանկ, ոստայնանկ, սարդանկոյ, ստորանկիլ, վայրակեալ, անզատոյլ, անզուրդ, յանգիլ, յանգակից, յանգաւոր, յանգատրիլ, յանգել, ցանկ, ցանկել, ցանկորդել, ցանկութիւն, զանգել, զանգուած, արիւնազանգ, զանգութիւն, անզանգ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
գոթ. sigqan
հ. անգլ. sincan
հ. վ. գ. sinkan, sinken
հուն. εάφθη «ընկավ»
Մատենագիտություն
H. AG 419; Աճ. ՀԱԲ 198-199