Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«լի» որոնման արդյունք՝ 1599 բառահոդված · Էջ 51 / 160
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 259, սյունակ 1 Էջ 259
ԹԱՌԱՄ (թարշամ, բոռոմ, թորշոմ) «թառամած, թոշնած»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *trs- «չորանալ, ծարաւել» (անմիջական նախաձեւ՝ *ters-)
բոռոմ, թորշոմ < *tors
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
թառամիլ, անթառամ, անթառամական, թառամութիւն, թառամումն, դիւրաթառամ, վաղաթառամ, թարշամիլ, անթարշամ, թարշամելի, վաղաթարշամ, բոռոմիլ, թորշոմիլ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. tarša «ծարաւ»
աւ. taršu «չոր»
հուն. τέρσομαι «չորանալ»
լատ. torreo «չորացնել, այրել, խորովել»
հ. վ. գ. durst «ծարաւ»
հ. վ. գ. durri «չոր»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 155-156; Pok. IEW 1078
Էջ 259, սյունակ 1 Էջ 259
ԹԱՍԵԼ «շնչահեղձ լինել, շնչակտուր լինել, հեալ»
Բնաձայն (թերեւս)
Աճառեանը (ՀԱԲ 2, 157) կասկածով փոխառուած է համարում պ. tāsā «հոգս, վիշտ» բառից։
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 157
Էջ 259, սյունակ 1 Էջ 259
ԹԱՐԱԽ (-ոյ, -ի, -աց) «թարախ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *tor-o- «անմաքուր հեղուկ, աղբ, ապականել» (անմիջական նախաձեւ՝ *s-ter-) -ախ ածանցով
Աճառեանը (ՀԱԲ 2, 158) դնում է կասկածելիների շարքում։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
թարախիլ, թարախալից, թարախածոր, թարախածոծ
Նոր՝
թարախակալել, թարախակալում, թարախահոտ, թարախային
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
աւ. star «կեղտոտուել»
նորվ. stor «փտում, նեխում»
հայ. թրիք
Մատենագիտություն
Pok. IEW 1031; Աճ. ՀԱԲ 158
Էջ 260, սյունակ 1 Էջ 260
ԹԱՐԳՄԱՆ (թարքման) «թարգմանիչ, մեկնիչ, մեկնաբան (Ս. գրքի), թարգմանություն»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ ասոր. targmānā
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
թարգմանել, թարքմանել, թարգմանութիւն, թարգմանիչ, թարգմանօրէն, դժուարաթարգմանելի, նախաթարգմանեալ, անթարքման, նոր թարգմանաբար, թարգմանական, թարգմանչական
Մատենագիտություն
H. AG 303; Աճ. ՀԱԲ 159; Ջահ. ՀԼՊ 478
Էջ 260, սյունակ 1 Էջ 260
ԹԱՐԹ «թարթում, աչքի բացուխուփ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *ter- «թպրտալ, թրթռալ, դողալ» (անմիջական նախաձեւ՝ *trt-)
արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
թարթել, անթարթ, անթարթելի, ակնթարթ, թարթեանք, թարթիչ, թարթափ, թարթափել, թարթափանք, թարթափումն, անթարթափ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. taralá «դողդող, երերուն, անհաստատ»
ալբ. tartalis «թպրտում եմ, թրթռում եմ»
Էջ 261, սյունակ 1 Էջ 261
ԹԱՒԱԼ (թապալ) (թապալ) «թավալում, գլորում, տապալում, թավալված, մի կողմ ընկած, տապալված»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *tap- «սեղմել»
արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
թաւալիլ, թաւալ(ա)գլոր, թաւալոց, հողաթաւալ, տղմաթաւալ, գետնաթաւալ, գլորաթաւալ, դի(ա)թաւալ, երկրաթաւալ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն. ταπεινός «ցած, ընկած, ստորին»
հ. խլ. pefga «սեղմել»
հ. խլ. pofi «թաղիք»
Էջ 261, սյունակ 1 Էջ 261
ԹԱՒԼԻ «նարդի»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ թրք. tavli (tavla)
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 164
Տե՛ս նաեւ
Էջ 262, սյունակ 1 Էջ 262
ԹԱՓԽԱԼԻԼ «մի տեսակ արատ (շան մասին)»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ պարսկերեն xelal (բուն աղբյուրը չի հավաստված) «արատ, պակասություն»
(պարսկերենի՞ց. հմմտ. xelal «արատ, պակասություն»):
Էջ 262, սյունակ 1 Էջ 262
ԹԵԹԵՒ (-ի, -աց, ուշ՝ -ոյ) «թեթեւ, ոչ ծանր, փոքրակշիռ, դյուրին, հեշտ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
Կրկնաւոր ձեւ՝ *թեւ արմատից, որ թերեւս նոյնն է թեւ «թեւ» բառի հետ (սա ունի նաեւ «թռիչք» իմաստը. հմմտ. թե-ւել «թռչել», այսինքն՝ թե-թեւ «թռչող»)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
թեթեւանալ, թեթեւանդամ, թեթեւութիւն, թեթեւամիտ, թեթեւագին, թեթեւաթեւ, թեթեւահաւատ, թեթեւախելք
Նոր՝
թեթեւահոգի, թեթեւ-սօլիկ, թեթեւօրէն
Էջ 263, սյունակ 1 Էջ 263
ԹԵԼԱԿ «թի, ղեկ (°)»
Անստույգ (թերեւս)
թերեւս ուղղելի է թեակ