Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 457, սյունակ 1
ՀԵՏ
(-ոյ)
(ետ)
««ոտք, հետք, ուղի, օրինակ, նմանութիւն» (զհետ «հետեւից, հետո, հետ, միասին»)»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *pedo-
«ոտք»
արմատից. նոր՝ հետախուզութիւն, հետաքրքրական, հետեւողական, անհետեւանք, անհետեւողական, ետադիմական, ետադիմութիւն եւ այլն:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հետակորոյս,
հետամուտ,
հետամտիկ,
հետաքրքիր,
հետեւիլ,
հետեւակ,
հետեւանք,
հետի,
հետերթու,
հետիոտ(ն),
որովհետեւ,
ոտն(ա)հետ,
ետ,
ետս,
ետոյ,
ետքն,
ետինք,
հետախուզութիւն,
հետաքրքրական,
հետեւողական,
անհետեւանք,
անհետեւողական,
ետադիմական,
ետադիմութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
padá-
«քայլ»
ավ.
pādəm-
«հետք, հետ»
լատ.
peda
«հետք»
հ. իսլ.
fet
«քայլ»
խեթ.
pedan-
Մատենագիտություն
H. AG 460;
Աճ. ՀԱԲ 83;
Pok. IEW 791
Տե՛ս նաեւ
Էջ 459, սյունակ 1
ՀԶԱՒՐ
(հզօր), -ի, -աց
«հզոր, հուժկու»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրան. *hu-zavar
hu- «լավ» եւ zavar -> զաւր (hu-ն կարող է գալ իրանական աղբյուրից, բայց կարող է հայկական լինել, ինչպես հլու, հմուտ բառերում):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հզօրանալ,
հզօրիչ,
հզօրեղ,
հզօրապէս
Մատենագիտություն
H. AG 180;
Աճ. ՀԱԲ 90
Տե՛ս նաեւ
Էջ 463, սյունակ 1
Էջ 469, սյունակ 1
Էջ 502, սյունակ 1
ՄԱՀՄՈՒՏԱՅ
(մահմուտի)
«մի դեղաբույս»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ պրս. mahmūda
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 235-236
Էջ 511, սյունակ 1
ՄԱՌ(Ն)
««մշուշ, մեգ, մառախուղ» (հանդիպում է ի մառն մտանել, ի մառն դառնալ դարձվածքներում, որոնք զուգահեռ ունեն ի մայր մտանել, ի մայրն դառնալ դարձվածքներում)»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *mer-
«առկայծել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *mr-no-)
արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մառնամուտ,
մառախուղ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
մայր
(*mr-io-)
հուն.
μορτός
«մթին, մթագույն»
հ. սլավ.
mryj
«մշուշոտ, մռայլ»
լիտվ.
merknotí
«մթնել»
Էջ 519, սյունակ 1
ՄԱՒՐ
-ի, -աց, ուշ` -ից (մուր, մուտ, մուռն)
«ցեխ, տիղմ, ճահիճ, ճահճուտ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *meu-
«խոնավ. կեղտոտ, հեղուկ, կեղտոտել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *mәu-ru-)
արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մաւրանալ,
մաւրական,
մաւրասէր,
մաւրաթաթախ,
Մեծ մաւր,
մաւրուտ,
մորտ,
մուրտաստան
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայերեն
մուր
հայերեն
մութ
լիտվ.
mauras, muras
«թաց եւ պարարտ խոտ, արոտ»
հուն.
μύρω
«հոսել, ողողել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 374;
Pok. IEW 742
Էջ 525, սյունակ 1
ՄԷՋ
-ոյ, ուշ նաեւ՝ -ի, -աց
«մեջ, մեջք, կես, արգանդ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *me(i)dhio-
«միջին»
հիմքից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
միջամուխ,
միջամուտ,
միջապատ,
միջավայր,
միջատ,
միջին,
միջնանիւ,
միջնաշխարհ,
միջնորդ,
միջոց,
միջնաբերդ,
միջագետք,
բերդամէջ,
բանակամէջ,
թիկնամէջք,
երկնամիջուկ,
գետամէջք,
աշխարհամէջ,
փողոցամէջ,
քաղաքամէջ,
միջազգային,
միջամասնիկ,
միջամասնիկաւոր,
միջամտել,
միջամտութիւն,
միջանկեալ,
միջանցք,
միջարկութիւն,
միջնադար,
միջնորդաբար,
անմիջական,
անմիջապէս,
ընդմիջում
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
mádhyas
հուն.
mésos
լատ.
medius
գոթ.
midjis
Մատենագիտություն
H. AG 474;
Աճ. ՀԱԲ 313
Էջ 537, սյունակ 1
ՄՈՒՃԱՆԵԼ
(-մոյծ)
«մուծել, մտցնել»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)meug-
«սահել, սողոսկել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *(s)mug-)
արմատից։ Աճառյանը (ՀԱԲ 3, 343) միացնում է մուտ- արմատի հետ՝ առանց նկատի ունենալու, որ այս դեպքում չի բացատրվում մուծ/մոյծ հերթագայությունը։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մուծումն,
մուծիչ,
մուծիկ,
ստորամույծ,
եկամույծ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. իսլ.
smjúga
հայ.
մուխ
հայ.
մխել
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 139;
ՀԱԲ 343
Էջ 540, սյունակ 1
ՄՈՒՏ
(-ի, -ից, ուշ՝ -ոյ)
«մտնելը, մուտք, եկամուտ, արեւմուտ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *mōd-
«հանդիպել, մօտենալ»
արմատից։ հնարաւոր է բաղարկում *meug- *mug- (> մոյծ, մուծ-) արմատի հետ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մոտուտել,
մտնել,
մտել,
ընդմտանել,
դարանամուտ,
արեւմուտք,
արեւմտեայ,
հմուտ,
խելամուտ,
միջամուտ,
հետամուտ,
ելմուտ,
ծակումուտ,
կանխամուտ,
նորամուտ,
եկամուտ,
եկամտային,
անեկամտաբեր
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
մատնիչ
հայ.
մատ
Տե՛ս նաեւ
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։