Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 250 բառահոդված (էջ 5/25)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 146, սյունակ 1 Էջ 146
ԳԱՂԱ(Յ) «կենդանի» կամ «խոսուն» (ԲՀ)
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Անստույգ բառ: Ծագումն անհայտ է (թերեւս հրեական ծագման հատուկ անվան մեկնությունից առնված):
Էջ 146, սյունակ 1 Էջ 146
ԳԱՂԱՓ «մարտոց, սուսեր, թուր» (ԲՀ)
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Թերեւս առնված է աստվածաշնչային համապատասխան հատուկ անվան որեւէ մեկնությունից:
Էջ 148, սյունակ 1 Էջ 148
ԳԱՄԶԱԶԱՐԻՉ (գամզագարիբ) «հաւատոյ հաստատութիւն» (կրոն.)
Ստուգաբանություն (անստույգ)
ինչ-որ եբրայական արտահայտության կամ հատուկ անվան աղավաղված ձեւ՝ ձեռագրական զանազան տարբերակներով։
Մատենագիտություն
ԲՀ None
Էջ 148, սյունակ 1 Էջ 148
ԳԱՅԻ(Ո)Ս (գայի(ո)սութիւն բառում) «բյուզանդական պալատական մի պաշտոնյա»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ լատ. Gaius
հատուկ անվան հասարակ մի գործածություն։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գայի(ո)սութիւն
Էջ 149, սյունակ 1 Էջ 149
ԳԱՅՌ II -ի, -ից «խմոր, պանրի մակարդ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *(a)uer- «ջուր, անձրեւ, գետ» (անմիջական նախաձեւ՝ *ur(s)ii- (*uerio-))
այսինքն՝ ծագմամբ նույնն է գայռ «ցեխ, տիղմ» արմատի հետ՝ իմաստային յուրահատուկ զարգացմամբ:
Տե՛ս նաեւ
Էջ 150, սյունակ 1 Էջ 150
ԳԱՆՁ I (-ու, -ի, -ից) «դրամի հավաքածու, հարստություն, կարողություն, ինչք, ունեցվածք»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական ganza-
փոխատու լեզու՝ մ. պ. ganj
իրանական աղբյուրից (մեդերենի՞ց)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գանձել, գանձագին, գանձարան, գանձապահ, գանձակողոպուտ, գանձահատ, գանձալից, գանձապետ, բազմագանձ, մեծագանձ
Մատենագիտություն
H. AG 126; Աճ. ՀԱԲ 517; Ջահ. ՀԼՊ 520
Էջ 151, սյունակ 1 Էջ 151
ԳԱՐԻ «հացազգի մի բոյս՝ գարի»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *gher- «դուրս գալ, բուսնել. քիստ ունենալ» (անմիջական նախաձեւ՝ *ghārūā- (՞)) արմատից
միւս լեզուներն ունեն զանազան աճականներով ձեւեր, եւ հայերենն իր ձեւով կանգնած է առանձնակի
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գարեղէն, գարեդիւթ, գարեհատ, գարեհաց, գարեջուր, գարըմբեց, գարեջրագործ, գարեջրատուն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
κρι, κριθη-
ալբ.
drith(ë)
լատ.
hordeum
հ. վ. գ.
gersta
Մատենագիտություն
H. AG 432; Աճ. ՀԱԲ 522
Էջ 152, սյունակ 1 Էջ 152
ԳԱՒԱԿ (-ի, -աց) «կենդանու (հատկապես ձիու) հետնամաս»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
հ.-ե. արմատ՝ *gāu- «թեքել, ծռել»
փոխատու լեզու՝ իրանական
թերեւս փոխառություն իրանական աղբյուրից (<հնդեւր. *gāu- «թեքել, ծռել» (?) արմատից. հմմտ. վրաց., քուրջ. gawa պարսկերենից՝ վերջին k-ի
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գաւեղ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
վրաց.
gawa
պարսկերենից
քուրջ.
gawa
պարսկերենից
Էջ 153, սյունակ 1 Էջ 153
ԳԱՒԻԿ (բբ) «վիճ, քնար»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Սխալ գրչութիւնից ենթադրւած բառ է՝ փոխանակ Գղաւկ հատուկ անւան՝ հուն Γλαύκος-ի դիմաց
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 528
Էջ 157, սյունակ 1 Էջ 157
ԳԵՐԵԶՄԱՆ (-ի, -աց) «գերեզման, շիրիմ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ ավ. garō dəmāna «գովեստի տուն (իմա՛ «արքայութիւն»)»
փոխատու լեզու՝ մ. պ. garōtmān «երկինք»
փոխատու լեզու՝ պ. garizmān «երկինք»
փոխատու լեզու՝ պ. garazmān «երկինք»
աղբիւրից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գերեզմանատուն, գերեզմանակրկիտ, գերեզմանահատ, գերեզմանատեղի, գերեզմանաւրինէք, գերեզմանափոր, գերեզմանաքար, գերեզմանոց, գերեզմանային
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 542