Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
ԸՆՁՈՒԻԼ
(ընձուիլ)
«ծագել, բխել»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *g'el-
«բողբոջել, ընձյուղել»
ըն(դ)- ածանցով, *-ս ածականով
Այստեղ է պատկանում նաեւ ընձիւղ (ընձիւղ): Կազմված է ըն(դ)- ածանցով՝ բնիկ հնդեւրոպական *g'el- արմատից՝ *-ս ածականով:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ընձիւղ,
ընձիւղ
Մատենագիտություն
Աղայան, ԲՍՀ 69-70;
Pok. IEW 355
ԸՆՁՈՒՂ
(ընջիղ)
«երիինջ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *andh-
«բողբոջել, ծաղկել»
*-սն ածանցով
բնիկ հնդեւրոպական *andh- «բողբոջել, ծաղկել» արմատից՝ *-սն ածանցով
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
անդի
անդեայ
մ. իռլ.
ainder
«երիտասարդ կին»
մ. իռլ.
aindir
«երիտասարդ կին»
կիմր.
anner
«երիինջ, ընջուղ»
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 112, 157
ԹԱԳ
(-ի, -աց)
«թագ, մեղվամայր (թագուհի)»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ մ. պ. tāg
փոխատու լեզու՝ արամ. tāγ
իրանական աղբյուրից (թերեւս արամեական միջնորդությամբ)։ թագավոր-ը ամբողջական փոխառություն է՝ -ատուր-ի բաղարկմամբ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
թագավոր,
թագազանգուր,
թագագործ,
թագազարդ,
թագակալ,
թագակապ,
թագիչ
Մատենագիտություն
H. AG 153;
Աճ. ՀԱԲ 135
Տե՛ս նաեւ
ԹԱՅԼ
(բրբ. թալ)
«մոխրաբելուկ, հոռոմ-բելուկ, սարմախ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *tāl-
«աճել, կանաչել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *tālio- կամ *təlio-)
թայլ < *tālio- կամ *təlio-
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
τηλις
«հոռոմ-չաման, trigonella foenum graecum»
լատ.
tālea
«ճիպոտ, բողբոջ, տնկի»
ԹԱՐՄ
«թարմ, նոր»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ter-
«քնքուշ, թույլ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *trmo-)
արմատից
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ալբ.
trim
«երիտասարդ»
լատ.
termes
«կտրված ճյուղ, բողբոջ»
հուն.
τεράμων
«քնքուշ»
հուն.
τέρην
«քնքուշ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 161;
Pok. IEW 1071
Տե՛ս նաեւ
-ԺԵՏ
(-ժետ, -ժատ)
«(ա)-հար», «խփող, սպանող»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ մ. պ. žat
«խփել, սպանել»
իրան. հիմքերով ձեւերը հիմնականում ամբողջական փոխառություններ են
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ախտաժետ,
ախտաժետութիւն,
դիւաժետել,
դեւաժետել,
լուսնաժետ,
նենգաժետ,
որկորաժետութիւն,
որովայնաժետութիւն
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 228;
Ջահ. ՀԼՊ 526
ԻՍԼԻՄ
«ամբողջ, ամբողջութիւն (°)»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ արաբ. salām
«ամբողջութիւն»
ԽԱԲ
I
(-ի, -ից)
«խաբում, խաբելը»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ արաբ. xabb
«խաբեբա»
փոխատու լեզու՝ արաբ. taxbīb
«խաբել»
արաբերենից (այսպես կոչված ասորա-արաբական կոյնեից)։ Քիչ հավանական է Lewy-ի համեմատությունը (KZ 52, 1924, 310) սլ. *xabati «փչացնել» բայի հետ, որի համար ավելի հավանական է կապը *xabati «բռնել, կծել» ձեւի հետ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խաբել,
խաբանք,
խաբեայ,
խաբեբայ,
խաբեութիւն,
խաբկանք,
խաբկիլ,
խաբկոտ,
խաբու,
խաբուսիկ,
խաբողիկ,
անխաբ,
արագախաբիկ,
մտախաբ,
ճարտարախաբ,
որսորդախաբ,
դիւախաբ,
դիւրախաբող
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 309;
Ջահ. ՀԼՊ 486;
ԷՍՍՅԱ 7
ԽՈՀԱԿԵՐ
II
«դահիճ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
ամբողջական փոխառութիւն՞: Փոխառութիւն իրանական աղբիւրից, բայց բուն աղբիւրը չի հաւաստուած:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խոհակերապետ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 387
ԾԻԼ
(-ոյ)
(ծիղ, ձեղ, ծիլդ «խոխիվ»)
«ծիլ, ընձյուղ, բողբոջ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *g'ēi-
«ծլել, ծաղկել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *g'l-lo-)
այլեւ թերեւս ծլիկ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ծլել,
ծլարձակություն,
ծլածել,
զարեձեղ,
հաստաձեղ,
ծղոտ,
ծլիկ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
գոթ.
keinan
«ծիլ արձակել, բողբոջել»
լատվ.
ziēdi
«ծաղկել»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 355-356
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։