Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 59 բառահոդված (էջ 5/6)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 583, սյունակ 1 Էջ 583
ՇԱՐԻԱՏ (-ի) (շարյատ, շարէտ, շարատ, բ.՝ շառատ, այլեւ շահադ) «տոկոս, վաշխ, տուրք, հողահարկ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ արաբ. šarī‘at «օրենք»
փոխատու լեզու՝ արաբ. šahad «վկա»
բայց արաբ. šarī‘at «օրենք» բառը չունի հայերենի այս իմաստը. բ. շահադ ձեւը բաղարկված է արաբ. šahad «վկա» բառի հետ:
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 504
Էջ 602, սյունակ 1 Էջ 602
ՈՄԲՈԼՈՆ «կամարատակ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. ἔμβολον
Մատենագիտություն
H. AG 518; Աճ. ՀԱԲ 559
Էջ 632, սյունակ 1 Էջ 632
ՊԱՐԿԵՇՏ (-ի, -ից, ուշ՝ նաեւ -աց) «պարկեշտ, համեստ, մաքուր, անարատ, չափավոր»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական
բուն աղբյուրը չի հավաստված:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
պարկեշտություն, պարկեշտաբան, պարկեշտագեղ, պարկեշտական, անպարկեշտ
Էջ 690, սյունակ 1 Էջ 690
ՍՈՒՐԲ (-ո) «մաքուր, անարատ, սուրբ, սրբազան, նվիրական»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *k'ubro-
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
սրբել, սրբանալ, սրբամատույց, սրբազան, սրբիչ, սրբագրել, սրբապիղծ, սրբատեղի
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
çubhrá-
«փայլուն, պայծառ, գեղեցիկ» հայ-հնդկական զուգաբանություն
Մատենագիտություն
H. AG 492; Աճ. ՀԱԲ 256
Էջ 706, սյունակ 1 Էջ 706
ՎԱՐԱՆՔԱՏԵԼ ««ցրվել» (վառանկտող «օտարական») (ԲՀ)»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Ծագումն անհայտ է:
Տե՛ս նաեւ
Էջ 720, սյունակ 1 Էջ 720
ՏԱՆՋ- «չարչարանք, տանջանք»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ մ. պ. *tanǰ
փոխատու լեզու՝ պ. tanǰīdan «փաթաթել, պրկել, ճնշել»
իրանական աղբյուրից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
տանջելի, տանջանք, դժոխատանջ, դիւատանջ, հայրատանջ, չարատանջ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 369
Էջ 721, սյունակ 1 Էջ 721
ՏԱՊԱՐ I (-ի, -աց) «կացին»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ մ. պ. *tapar
փոխատու լեզու՝ պ. tabar
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
տապարահատ, տապարատաշ
Մատենագիտություն
H. AG 252; Աճ. ՀԱԲ 374-375
Էջ 724, սյունակ 1 Էջ 724
ՏԱՐԱՓ (տարաբ), -ոյ «(անձրեւի) տարափ, ցող»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Տարաբ ձեւը, որ ԲՀ-ն մեկնում է «խուռն ինչ» կամ «խառն ինչ», բացատրւում է որպէս «որեւէ բանի բազմութիւն՝ առատութիւն» (ՀԱԲ 4, 384)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
տարափել, տարափանման, տարափումն, տեղատարափ, տարատարափ, հրատարափ, թանձրատարափ, լեռնատարափ, կայծակնատարափ, հողմատարափ
Մատենագիտություն
ՀԱԲ 384
Էջ 727, սյունակ 1 Էջ 727
ՏԵՐԵՒ (-ո) «տերեւ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ ասոր. təref
Քիչ հավանական է հնդեւրոպական ստուգաբանությունը *dreuo- «ծառ, փայտ» հիմքից՝ իմաստային անցման անսովորության պատճառով (Patrubány)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
տերեւաբեր, տերեւաթափ, մշտատերեւ, դեղնատերեւ, հերձատերեւ, հազարատերեւուկ
Մատենագիտություն
H. AG 317; Աճ. ՀԱԲ 398
Էջ 727, սյունակ 1 Էջ 727
ՏԵՒ «տեւողութիւն»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *deu- «առաջ գնալ, հեռանալ, տեւողութիւն»
որտեղից նաեւ երկար, երկայն բառերը
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
տեւել, կարճատեւ, տեւական, տեւականութիւն, անտեւական, յարատեւել, երկարատեւութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
δήν
«երկար ժամանակ, վաղուց»
լատ.
dū-ro
«տեւել»
ռուս.
давно
«վաղուց»
Մատենագիտություն
H. AG 497; Աճ. ՀԱԲ 399
Տե՛ս նաեւ