Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«նա» որոնման արդյունք՝ 5512 բառահոդված · Էջ 496 / 552
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 723, սյունակ 1 Էջ 723
ՏԱՐ «հեռավոր, օտար»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրանական *tar-
նախածանցի արժեքով (հուն. δια-, παρα-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
տարաշխարհիկ, տարադեմ, տարադիմիկ, տարակաց, տարագիր, տարաժամ, տարապայման, տարակարծ, տարապարտ, տարապարփակ, տարբերել, տարաձայնութիւն, տարօրինակ, տարափոխիկ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
աւ. tarō «ընդ, միջով, այն կողմ»
Էջ 723, սյունակ 1 Էջ 723
ՏԱՐԱԶ I (-ու, ուշ նաեւ՝ -ոյ, -ի, -աց) «նուրբ գործվածք, միջոց, եղանակ, կերպ, օրինակ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրանական *tarāz
Աղբյուր՝ պ. tarāz
Աղբյուր՝ աֆղ. tarz «կերպ, ձեւ, եղանակ»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
տարազագործ, տարազագործութիւն, տարազել, այլատարազ, կերպատարազ, միատարազ
Մատենագիտություն
H. AG 252; Աճ. ՀԱԲ 383
Էջ 723, սյունակ 1 Էջ 723
ՏԱՐԱԶՈՒԿ «Կշեռք (կենդանակերպ)» (աստղաբաշխական)
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրանական (՞)
Աղբյուր՝ մ. պ. tarāzūk
Աղբյուր՝ պ. tarazū
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 383
Էջ 723, սյունակ 1 Էջ 723
ՏԱՐԱԾ (-ի, -ից) «տարածվող, տարածական»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ ակկադ. tarasu(m) «փռել, տարածել»
որ համընկնում է հայ. տար-ած- կազմության հետ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
տարածել, տարածանել, տարածոց, տարածումն, տարածութիւն, երկայնատարած, գետնատարած, բազկատարած, գրկատարած, բազմատարած, մոխրատարած
Նոր՝
տարածականութիւն
Էջ 724, սյունակ 1 Էջ 724
ՏԱՐԱՓ (տարաբ), -ոյ «(անձրեւի) տարափ, ցող»
Ծագումն անհայտ է
Տարաբ ձեւը, որ ԲՀ-ն մեկնում է «խուռն ինչ» կամ «խառն ինչ», բացատրւում է որպէս «որեւէ բանի բազմութիւն՝ առատութիւն» (ՀԱԲ 4, 384)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
տարափել, տարափանման, տարափումն, տեղատարափ, տարատարափ, հրատարափ, թանձրատարափ, լեռնատարափ, կայծակնատարափ, հողմատարափ
Մատենագիտություն
ՀԱԲ 384
Էջ 724, սյունակ 1 Էջ 724
ՏԱՐԴԻՃ «մի բոյս կամ մի խիժանյութ»
Ծագումն անհայտ է
Կարելի է -իճ-ը առանձնացնել որպէս վերծանց։
Էջ 724, սյունակ 1 Էջ 724
ՏԱՐՄ -ի, -ից «խումբ, թռչնախումբ, երամ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *dergh- «բռնել» (անմիջական նախաձեւ՝ *drgh- (s)mo-) արմատից
Թերեւս բնիկ հնդեւրոպական՝ *drgh- (s)mo-` *dergh- «բռնել» արմատից. Տե՛ս եւ տորմ, որ տարմ-ի ձայնդարձային ձեւն է։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
տարմատարմ, տարմանալ, տարմաջուր, տարմաբար, լուսատարմիկ, տարմահաւ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
մ. իռլ. dremm
իռլ. dream «խումբ, բազմութիւն, ջոկատ»
բրետ. dram «խուրձ, կապոց»
հուն. δραγμα «բուռ, խուրձ»
Տե՛ս նաեւ
Էջ 724, սյունակ 1 Էջ 724
ՏԱՐՏԱՄ «տարտամ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *drēm- «քնել» (անմիջական նախաձեւ՝ *dre-dre-m-) կրկնաւոր կազմութիւն
Բնիկ հնդեւրոպական՝ *dre-dre-m- կրկնաւոր կազմութիւն՝ *drēm- «քնել» նախաձեւից.
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
տարտամութիւն, տարտամիլ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ. dormio «քնել»
ռուս. дремать «ննջել, նիրհել»
Էջ 725, սյունակ 1 Էջ 725
ՏԱՐՐ (-եր, ուշ՝ -ոյ, -ի, -ից) (տառ) «նախաբաղադրիչ, նախանյութ, տարր»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *der- «քերթել, ճեղքել»
արմատից, որից նաեւ տեռել, տրամ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
տար(ե)րական, տարրապաշտ, տարրատր, տարրեղեն, տարրանալ, կարծրատարր, ողորկատարր, միատարր, մեծատարր, մերկատարր, անտարր, տառանալ, տառատիպ
Նոր՝
տարերային, տարրարանություն, տարրագիտություն, տարրալուծել, տառակեր, տառացի, մեծատառ, փոքրատառ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. dar- «բաժանել»
աւ. darodar- «ճեղքել»
կիմր. darn «կտոր, մաս»
Էջ 725, սյունակ 1 Էջ 725
ՏԱՐՓ I (նաեւ տրփի, տռփի) «տարփանք»
Փոխառություն (թերեւս)
Աղբյուր՝ հ. պ. *trpi- (թերեւս)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
տարփալ, տարփավոր, տարփածու, տարփանք, տարփնել, տարփող, սիրատարփ, տրփանք, տրփություն, տրփած, տռփիլ, տռփումն, տռփանք, տռփական
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 548