Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 804, սյունակ 1
-ԵԱՇ
«խարտեաշ»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Այս ածանցի առանձնացումը հիմնաւորուած չէ: Նախ` չի հանդիպում խարտ- հիմք, երկրորդ` խարտեաշ բառի ծագումը յայտնի չէ, եւ հնարաւոր չէ պարզել բառի կազմութիւնը փոխատու լեզւում. սակայն հմմտ. -աշ:
Տե՛ս նաեւ
Էջ 805, սյունակ 1
-ԵՆԻ
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
ծագում է -եան եւ -ի ածանցների միացմամբ: Վ. Բենեցյանուն ժառանունների համար ենթադրում է ուրարտական ծագում, բայց -ենի-ով ձեւերը -ի-ով ձեւերի համեմատությամբ ավելի նոր են. -եանի ու -ենի-ի հարաբերությունը գիտակցվել է, եւ ուշ շրջանում ծննդեան-ի փոխարեն կազմվել է ծննդենի ձեւը. հմմտ. նաեւ արփեան - արփենի, արքայեան - արքայենի, երեսնամեան -երեսնամենի եւ այլն:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
դառնենի,
հայրենի,
մայրենի,
այծենի,
գայլենի,
գառնենի,
ուղենի,
արմատենի,
խնձորենի,
ուռենի,
ծննդենի,
արփենի,
արքայենի,
երեսնամենի
Մատենագիտություն
Bolognesi 1923;
Bănăteanu None
Էջ 805, սյունակ 1
-ԵՍՏ
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *sti-
նախորդող *-e- ձայնավորով
փոխատու լեզու՝ իրան. aruvastam
«պնդակազմություն, ճարտարություն, ընդունակություն»
հմմտ. -աստ, -իստ, -ուստ: Պահեստ-ը իրանական հիմքով է, նաեւ արուեստ բառի դեպքում հնարավոր է հայկական ձեւի բաղարկում իրանականի հետ: Ծագում է հ.-ե. *sti- ածանցից՝ նախորդող *-e- ձայնավորով:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
զգեստ,
ուտեստ,
պահեստ,
արուեստ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. պրսկ.
aruvastam
«պնդակազմություն, ճարտարություն, ընդունակություն»
Էջ 807, սյունակ 1
-ԻԿ
II
«այժմիկ, դրանիկ, մարտիկ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրան. -ik
ածանցից, որ հաճախադեպ է իրանական փոխառություններում` մարզիկ, ոստանիկ, ռազմիկ, տոհմիկ, սպասիկ (հմմտ. սպասեակ), կազմում է նաեւ ժողովուրդների ներկայացուցիչների անուններ` հնդիկ, պարսիկ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մարզիկ,
ոստանիկ,
ռազմիկ,
տոհմիկ,
սպասիկ,
հնդիկ,
պարսիկ
Տե՛ս նաեւ
Էջ 807, սյունակ 1
-ԻՆ
I
(հմմտ. -այն)
«առաջին, արտաքին, ինքնին, լքին, յետին, զերին, ստորին, վերին»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *-no-
(անմիջական նախաձեւ՝ *-eno-)
թերեւս մասամբ նաեւ *-ino- տարբերակից
ածանցից *-eno-, թերեւս մասամբ նաեւ *-ino- տարբերակից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
առաջին,
արտաքին,
ինքնին,
լքին,
յետին,
զերին,
ստորին,
վերին
Տե՛ս նաեւ
Էջ 807, սյունակ 1
-ԻՆ
II
«դիւրին, խորին, խորհին, մթին»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ ուրարտ.
ուրարտական ծագում:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
դիւրին,
խորին,
խորհին,
մթին
Էջ 807, սյունակ 1
-ԽՈՒ
«խարխուխ, խորխուխ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ ուրարտ.
ուրարտական ծագում:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խարխուխ,
խորխուխ
Էջ 809, սյունակ 1
-ՈՅ
«աջոյ, առաջոյ, արտաքոյ, երեկոյ, եփոյ, (զ)այգոյ, յետոյ, վերոյ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *-es/os-
(անմիջական նախաձեւ՝ *-regʷos-os)
հ.-ե. արմատ՝ *osyo-
թեմատիկ հիմքերի սեռական-տրական
Հաւանաբար ծագում է հ.-ե. *-es/os- ածանցից (հմմտ. *-regʷos-os > երեկոյ)` -յ-ի ուշ յաւելմամբ, կամ չբացատրուած *s > յ անցմամբ, ինչպէս *wos > - գոյ. մասամբ էլ, թերեւս, թեմատիկ հիմքերի սեռական-տրականից` *osyo > -ոյ անցմամբ:
Էջ 809, սյունակ 1
-ՈՅԹ
«աւագոյթ, երեւոյթ, զայրոյթ, ծածկոյթ, ծերոյթ, ձանձրոյթ, սովորոյթ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *-ti-
(անմիջական նախաձեւ՝ *-en-)
նախորդող *-en-ով
Ծագում է հ.-ե. *-ti- ածանցից` նախորդող *-en-ով:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
τελευτή
«վերջ, աւարտ»
Մատենագիտություն
Melliet 76
Էջ 810, սյունակ 1
-ՈՐ
II
«ախոռոր «գռեհիկ», գղթոր «ներկի տեսակ», խոշոր, կոտոր»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ ուրարտական
Կարելի է ենթադրել ուրարտական ծագում:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ախոռոր,
գղթոր,
խոշոր,
կոտոր
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։