Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 631 բառահոդված (էջ 47/64)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 593, սյունակ 1 Էջ 593
ՇՈՐԹԵԼ «հափշտակել, խլել կորզել»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)ker-t- «կտրել» (անմիջական նախաձեւ՝ *skhort-)
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
karta-
«բաժանում, տարբերություն»
հայ.
քերթել
Էջ 593, սյունակ 1 Էջ 593
ՇՈՒԹԱՓ «արագաշարժ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական šitāb
Թերեւս փոխառություն իրանական աղբյուրից՝ շտապ-ի (<պ. šitāb) տարբերակը:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
շութափել, շութափութիւն, շուտափութութիւն
Էջ 593, սյունակ 1 Էջ 593
ՇՈՒՆ (շան) «շուն»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *k'uōn- «շուն»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
շնանալ, շնաբարոյ, շնաբերան, շնագլուխ, շնկնճիթ, շնութիւն, շանագլուխ, շանազգեստ, շանաճանճ, շանի, շնազգայ, շնախոտ, շնական, շնակապիկ, շնային
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
çván-
հուն.
—
Էջ 594, սյունակ 1 Էջ 594
ՇՈՒՇԱՆ (-ի, -աց) «շուշան, բուրվառի վերնամաս»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ ասոր. šūšan
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
շուշանագործ, շուշանափայլ, շուշանաբեր, շուշանազարդ, շուշանաբոյր
Մատենագիտություն
H. AG 314; Աճ. ՀԱԲ 536
Էջ 595, սյունակ 1 Էջ 595
ՇՈՒՐԹՆ (-ան, -ունք) «շուրթ, շրթունք, բերան, լեզու, խոսողութիւն, եզր, եզերք»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)k'ur-(t-) «կտրել, բաժանել, անջատել, քերծել» (անմիջական նախաձեւ՝ *skhurtom-)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)kreu- «պտտել, շրջել, ծռել»
Աճառյանը համարում է շուրջ բառի տարբերակը:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
շրթնատ, շրթնաշղթայ, միաշուրթն, խորաշուրթն, պղծաշուրթն, զուգաշուրթն, թիւրաշուրթն, մատնաշուրթն
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 538
Տե՛ս նաեւ
Էջ 597, սյունակ 1 Էջ 597
ՇՐՈՒՇԱԿ (շրոշակ, շրօշակ) «ձիու սանձ, բերանակապ, ծնծրակ (՞)»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ պարսկական
բուն աղբիւրը (պարսկակա՞ն) չի հաւաստուած
Էջ 600, սյունակ 1 Էջ 600
ՈՂԲ (-ոյ) «ողբ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *el-, *ol- (անմիջական նախաձեւ՝ *ol-bh-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ողբալ, ողբալի, ողբումն, ողբագին, ողբակից, ողբասաց, ողբերգակ, ողբերգու, ողբերգութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
ὀλοφύρομαι
«ողբալ, հեծել»
հայ.
ողող
«ողբ»
Մատենագիտություն
H. AG 481; Աճ. ՀԱԲ 553
Տե՛ս նաեւ
Էջ 600, սյունակ 1 Էջ 600
ՈՂԿՈՅԶ -ոյ, -ի, -աց «ողկույզ, ճութ (հատկապես խաղողի), մատղաշ մեղվահումբ»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
Հին կազմություն՝ ող եւ կոյզ տարրերից, որոնցից երկրորդը ամենայն հավանականությամբ համընկնում է ընկոյզ բա-
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ողկուզաբեր, ողկուզաբոյծ, ողկուզալից, ողկուզուկ, ողկուզարեն, գեղեցկողկույզ, քաջողկույզ, խնկողկուզիկ, մահողկուզեան
Տե՛ս նաեւ
Էջ 605, սյունակ 1 Էջ 605
Ո(Վ) (վ), սեռ. ոյր, տր. ում «ով»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
Ո-ի տարբերակը՝ ձայնաւորից առաջ վ-ի յաւելմամբ (ո՞վ իցէ)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ոմն, որ, ով
Էջ 606, սյունակ 1 Էջ 606
ՈՐԳԵԼԱԿ «բացասակ» (ԲՀ)
Ստուգաբանություն (անստույգ)
Արգելակ-ի սխալագրութիւնը կամ, թերեւս, ձայնդարձային ձեւը: Հ. Աճառեանը (ՀԱԲ 3, 575) որգելակ «բացասակ» ձեւի համար ենթադրում է արգելական «բացասական» սկզբնաձեւը, որը հաստատւում է ձեռագրական տարբերակներով. հմմտ. Ամալեան, ԲՀ 420
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 575; Ամալեան, ԲՀ 420