Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«նա» որոնման արդյունք՝ 5512 բառահոդված
· Էջ 46 / 552
Էջ 83, սյունակ 1
ԱՏՐ
(բաղարկությամբ՝ *արտ-)
«կրակ»
Փոխառություն
Փոխառության աղբյուր՝ մ. պ. ātur
«կրակ»
Փոխառության աղբյուր՝ պ. ādar
«կրակ»
իրանական աղբյուրից. հմմտ. մ. պ. ātur, պ. ādar «կրակ»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ատրաշեկ,
ատրորակ,
ատրորական,
ատրական,
ատրաշիկանալ,
արտաշեկ,
արտաշիկանալ,
արտաշիկագույն
Մատենագիտություն
H. AG 110;
Աճ. ՀԱԲ 289
Էջ 83, սյունակ 1
ԱՏՐԱԳՈՒՅՆ
(-ի, -ից)
«հրագույն մի ծաղիկ՝ ագարիոն»
Փոխառություն
Փոխառության աղբյուր՝ մ. պ. āturgōn
իրանական աղբյուրից. հմմտ. մ. պ. āturgōn, հայ. (< արաբ. < պ.) ագարիոն
Մատենագիտություն
H. AG 290;
Աճ. ՀԱԲ 290
Էջ 83, սյունակ 1
ԱՏՐՃԱՆ(ԱԿ)
«կարճ հրազեն, ատրճանակ»
Փոխառություն
իրանական աղբյուրից, բայց բուն ձեւը չի վկայված, հայերենում էլ 18-րդ դարից վաղ չի ավանդված, թեեւ ձեւը հնատիպ է
Էջ 83, սյունակ 1
ԱՏՐՈՒՇԱՆ
(-ի, -աց)
«կրակարան»
Փոխառություն
Փոխառության աղբյուր՝ իրանական *āturōšān
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 291;
Ջահ. ՀԼՊ 517
Էջ 83, սյունակ 1
ԱՐԱԲՈՎԹ
I
(նաեւ ապարովթ «պաղատիտ, չիր թզոյ» (ԲՀ))
«ձավար, կորկոտ»
Փոխառություն
Փոխառության աղբյուր՝ հուն. Ἀραφώθ
Փոխառության աղբյուր՝ եբր. hā-rēpōt
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 291
Էջ 83, սյունակ 1
ԱՐԱԳ
(-ք կամ -ունք)
(երագ)
«արագ, շուտ»
Փոխառություն
Փոխառության աղբյուր՝ ավ. raγu-
իրանական աղբյուրից. հմմտ. ավ. raγu-
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
արագագիր,
արագագնաց,
արագագոյն,
արագազերծ,
արագաթեւ,
արագախարբիկ,
արագոտն,
արագընթաց,
արագել,
երագագնաց,
երագագոյն,
երագակատար,
երագանալ,
երագանցուկ,
երագասլաց,
երագել
Նոր՝
արագախոս, արագահոս, արագասլաց, արագասոյր, արագավազ
արագախոս, արագահոս, արագասլաց, արագասոյր, արագավազ
Մատենագիտություն
H. AG 422;
Աճ. ՀԱԲ 291-292
Էջ 83, սյունակ 1
ԱՐԱԳԻԼ
(-ի, -աց)
«ձկնկուլ, արագիլ՝ ciconia»
Ծագումն անհայտ է (թերեւս)
Կասկածելի են ինչպես համեմատությունը հուն. πελαργός (Աճ. ՀԱԲ 1, 292) բառի հետ, այնպես էլ շումերական աղբյուրից բխեցնելու փորձը (Ղափանցյան)։ Աճառյանը հուն. բառի նախնական ձեւը համարում է *περαγλός եւ հայերենի հետ միասին բխեցնում է փոքրասիական աղբյուրից։
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 292
Էջ 83, սյունակ 1
ԱՐԱԼԵԶ
-է
(արալէզ, յարալէզ, առլէզ)
«առասպելական էակ, որ լիզելով մեռել է կենդանացնում»
Ծագումն անհայտ է
Սովորաբար համարվում է բաղադրված Արա կամ յար եւ լէզ բաղադրիչներով, բայց սա կարող է ժողովրդական ստուգաբանություն լինել
Էջ 84, սյունակ 1
ԱՐԱԾ
I
«սպի, բիծ, արատ, մաշկային հիվանդություն` որքյուն, մկնատամ, վերք, սպիավոր»
(բժշկ.)
Բնիկ հնդեւրոպական
Արածել բայի արմատն է` առանձին գործածությամբ եւ նեղ իմաստով
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
արածնացաւ,
արածացաւ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 293
Էջ 84, սյունակ 1
ԱՐԱԾ-
II
«արածում, ճարակում»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *ter-
«տորորել, շփել, շփելով մաշեցնել, ծակել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *trǝg'-)
Բնիկ հնդեւրոպական` *trǝg'-` *ter- արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
արածել,
խոզարած,
այծարած,
ոչխարած,
հաւտարած,
խաշնարած,
հորթարած
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
τρώγω «կրծել, մաշեցնել, ուտել»
հուն.
τρώγλη «անցք, ծակ»
բոխ. ԱԲ
trāsk «ծամել, որճալ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 293-294
Տե՛ս նաեւ
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։