Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 800 բառահոդված (էջ 46/80)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 463, սյունակ 1 Էջ 463
ՀԻՒՐ (-ոյ) (հին՝ հետր) «այցելու, հրավիրված անձ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *seue- (անմիջական նախաձեւ՝ *seuero-, *setro-) անդրադարձ դերանունից
անդրադարձ դերանունից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հյուրացյալ, հյուրամեծար, հյուրասեր, հյուրասիրություն, հյուրություն, հյուրընկալ, հյուրանոց, հյուրասենյակ, հյուրասրահ, անհյուրընկալ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
յուր
«իր, յուր»
Էջ 463, սյունակ 1 Էջ 463
ՀՆԱԶԱՆԴ «հլու, ենթարկվող, լսող, ընկճված, նվաճված, հպատակ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
Փոխառություն իրանական աղբյուրից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հնազանդել, հնազանդություն, անհնազանդ, անհնազանդիլ, դյուրահնազանդ
Էջ 464, սյունակ 1 Էջ 464
ՀՈԳԻ -ւոյ, -ւոց, -եաց (ոգի) «հոգի, շունչ, ոգի, եռանդ, ոգի, ուրվական»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *pouiiō- «փչել, ուռչել» (անմիջական նախաձեւ՝ *pəu-, *pau-)
հմմտ. հայ. հետ, փութս, փչել
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հոգեխառն, հոգեմարտ, հեզահոգի, դառնահոգի, երկայնահոգի, կարճահոգի, ոգեխառնիլ, ոգեկորույս, ոգեշունչ, ոգեւորութիւն, կաթոգի(ն), կաթոգինիկ, կարճոգի, հոգեբաժին, հոգեբան, հոգեբանական, հոգեբանութիւն, հոգեզմայլ, հոգեպարար, հոգեցունց, հոգեւորական, հոգեւորականութիւն, ոգելից, ոգեւորութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
p(h)uphusu-
«թոք»
լատ.
pussula
«պղպջակ»
ռուս.
пухнуть
«ուռչել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 107-108
Էջ 466, սյունակ 1 Էջ 466
ՀՈՐ II (-ի, -ից) «փեսա, տէր, ամուսին»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *seue- «անդրադարձ դերանուն» (անմիջական նախաձեւ՝ *souro- < *seuoro- (*seue-))
Թերեւս բնիկ հնդեւրոպական՝ *souro- < *seuoro- (*seue- «անդրադարձ դերանուն») արմատից
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
քեռի
հայ.
քենի
սերբ.
sval
«քրոջ ամուսին»
Էջ 467, սյունակ 1 Էջ 467
ՀՈՐՁ (-ի, -ից) «եռանդ, հույզ, գրգիռ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *er- «շարժել, հուզել» (անմիջական նախաձեւ՝ *ordio-)
արմատից
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
յորդ
հայ.
յորդորել
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 123
Էջ 470, սյունակ 1 Էջ 470
ՀՐԱՇ (-ի, -ից) «հրաշք, հրեշտակ, գործ, այլանդակություն»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական
փոխատու լեզու՝ ավ. fraša- «ուժեղ, հզոր»
փոխատու լեզու՝ հ. պ. fraša- «հրաշալի, հիանալի, նշանավոր»
փոխատու լեզու՝ մ. պ. fraš «հրաշալի»
մասամբ ամբողջովին փոխառյալ՝ ոչ հայկական կազմություններ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հրաշագէտ, հրաշազուն, հրաշակերտ, հրաշանիստ, հրաշակուռ, հրաշանալ, գեղեցկահրաշ, գերահրաշ, եռահրաշ, երկնահրաշ
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 531
Էջ 471, սյունակ 1 Էջ 471
ՀՐԵՇՏԱԿ (-ի, -աց) (հրշտակ, հրիշտակ) «սուրհանդակ, պատգամավոր, առաքյալ, կանխանշան, հրեշտակ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական *frēštak
հմմտ. պրթ. frēštak, մ. պ. frēštak ավ. fraēštak
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հրեշտակութիւն, հրեշտակարէն, հրեշտակապետ, հրեշտապետ, հրեշտակագնաց, զուգահրեշտակ, համահրեշտակ
Մատենագիտություն
H. AG 184; Աճ. ՀԱԲ 135
Էջ 472, սյունակ 1 Էջ 472
ՀՐՈՒԱՆԴԱՆ -ի-ա «ծովեզրյա բարձունք, պատշգամբ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
Հավանաբար փոխառություն իրանական աղբյուրից, բայց բուն աղբյուրը չի հավաստված:
Էջ 474, սյունակ 1 Էջ 474
ՁԱՌ(Ա)ԳՆԵԼ (ձեռագդել) «ծեծել, հանդիմանել»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
Թերեւս կապ ունի ձառ արմատի հետ
Էջ 475, սյունակ 1 Էջ 475
ՁԵՏ (-ոյ) (ցետ) «պոչ, առնանդամ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *g'hed- «կղկղել, անցք, ծակ» (անմիջական նախաձեւ՝ *g'hédo-)
արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
քառաձետ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
hadati
«կղկղում է»
հուն.
χόδαν
«հետոյք»
ալբ.
djes
«կղկղել»
Մատենագիտություն
H. AG 471; Աճ. ՀԱԲ 150