Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 559 բառահոդված (էջ 46/56)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 601, սյունակ 1 Էջ 601
ՈՂՈՐՄ -ոյ «ողորմ, գութ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *el- «ոչնչացնել, վնասել» (անմիջական նախաձեւ՝ *ol-)
«ոչնչացնել, վնասել» արմատից, որից նաեւ եղեռն (տե՛ս)։ Աճառեանը (ՀԱԲ 3, 556) համեմատում է գերմ. համիմաստ բառերի հետ՝ գոթ. arms, հոլ. arm, գերմ. arm «խեղճ, թշվառ», եւ վերականգնում է հայ.-գերմ. զուգաբանութիւն՝ հայերենի համար կրկնավոր տարնմանութեամբ (*որորմ>ողորմ) զարգացում. սակայն Պոկոռնին (Pok. IEW 1, 782) գերմ. արմատը հատկացնում է *orbho- «որբ» արմատին:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ողորմիլ, ողորմած, ողորմածութիւն, ողորմուկ, անողորմ, անողորմածութիւն, աղիողորմ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 556; Pok. IEW 782
Տե՛ս նաեւ
Էջ 602, սյունակ 1 Էջ 602
ՈՄԲՈԼՈՆ «կամարատակ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. ἔμβολον
Մատենագիտություն
H. AG 518; Աճ. ՀԱԲ 559
Էջ 603, սյունակ 1 Էջ 603
ՈՊՂԻՏ «ծանրազեն մենամարտիկ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. ὁπλίτης
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 563
Էջ 603, սյունակ 1 Էջ 603
ՈՌՆ I «պորտաքար, կամարի միջնաքար»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Հազիվ թե կապ ունենա հնդեւրոպական *persna- հիմքի հետ, որի իմաստը վերականգնում են «կրունկ, գարշապար», բայց որը կարող է մարմնի մասի լայն ըմբռնում ունենալ, նշանակել, օրինակ, «պորտ»։
Էջ 605, սյունակ 1 Էջ 605
ՈՍՏՂ «սոսնձապատ ճյուղ թռչուն որսալու համար»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
ոստ «ճյուղ» բառի հետ նույնը՝ աճած -ղ-ով։
Տե՛ս նաեւ
Էջ 606, սյունակ 1 Էջ 606
ՈՐԳԵԼԱԿ «բացասակ» (ԲՀ)
Ստուգաբանություն (անստույգ)
Արգելակ-ի սխալագրութիւնը կամ, թերեւս, ձայնդարձային ձեւը: Հ. Աճառեանը (ՀԱԲ 3, 575) որգելակ «բացասակ» ձեւի համար ենթադրում է արգելական «բացասական» սկզբնաձեւը, որը հաստատւում է ձեռագրական տարբերակներով. հմմտ. Ամալեան, ԲՀ 420
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 575; Ամալեան, ԲՀ 420
Էջ 608, սյունակ 1 Էջ 608
ՈՐՈՋ -ի, -աց (օրոջ, արոջ) «գառնուկ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *er- «մանր եղջյուրավոր անասուն» (անմիջական նախաձեւ՝ *ero-)
Աճառյանը կասկածելի է համարում
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
որոջակ, որոջիկ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
ἔριφος
«ուլ»
լատ.
aries
«խոյ»
հ. իռլ.
heirp
«այծ»
պրուս.
eristian
«գառնուկ»
Մատենագիտություն
Pok IEW 326; Աճ. ՀԱԲ 586
Էջ 609, սյունակ 1 Էջ 609
ՈՓԱԼ «ատել, արհամարհել»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Էջ 611, սյունակ 1 Էջ 611
ՉԱՆՉ (-ոյ) «չանչ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ վրաց. čenč «կեղեւ»
Աճառյանը հնարավոր է համարում նաեւ համեմատությունը պ. čunča (junja) «խաղողի կուտ» բառի հետ։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
պ.
čunča (junja)
«խաղողի կուտ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ. 623-624
Էջ 615, սյունակ 1 Էջ 615
ՊԱԺԻՏ «թռչնի ծուղակ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. παγίς
Մալխասեանց, ՀԲԲ 4, 3 (հուն. γ-ի հայ. ժ արտասանութեան համար հմմտ. նաեւ մաժառոս):
Մատենագիտություն
ՀԲԲ 3
Տե՛ս նաեւ