Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 471 բառահոդված (էջ 45/48)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 734, սյունակ 1 Էջ 734
ՏՈՒՂՏ (տեղտ) «տուղտ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ ակկադ. tula/tu «մի դեղաբույս»
ըստ Ղափանցյանի
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
տուղտնկուլ
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 424-425
Էջ 735, սյունակ 1 Էջ 735
ՏՌԱՅ «մարմնի մի անդամ»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Մալխասյանցը (ՀԲԲ 4, 441) գրում է «գուցե նստատեղ», այսինքն՝ կապում է տոռլ բայի հետ
Մատենագիտություն
ՀԲԲ 441
Տե՛ս նաեւ
Էջ 741, սյունակ 1 Էջ 741
ՑԱՄԱՔ -ի, -աց «ցամաք, չոր, չորություն, չոր, երկիր, տեղ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ksā- «այրել» (անմիջական նախաձեւ՝ *ksāma-)
Աճառյանը (ՀԱԲ 4, 448) համեմատում է եբր. smq «չորացնել» արմատի հետ՝ բխեցնելով ասոր. բրբ. մի ձեւից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ցամաքական, ցամաքակետ, ցամաքային, ցամաքութիւն, մեծացամաք, դալարացամաք
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
kṣāma-
«չոր, ցամաք»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 624; Աճ. ՀԱԲ 448
Էջ 743, սյունակ 1 Էջ 743
ՑԻՑ (-ոյ) «ցից»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ ակկադ. sissu(m) «ձող»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ցցել, ցցումն, ցցունք, ցցուիլ, ցցատեղի, սայլացից
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 471
Էջ 747, սյունակ 1 Էջ 747
ՈՒ II «ուր»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *kʷu- (անմիջական նախաձեւ՝ *kʷu-r-)
Բնիկ հնդեւրոպական` *kʷu-` *kʷu-r- արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յուկամ, յուպետ, ուր, ուրեք, ուրեմն, ուրանաւր, ուրկայ, ուրկայութիւն, այլուր, հանուր
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
kū
ավ.
kū-
լիտվ.
kur
«որտեղ, ուր»
Մատենագիտություն
H. AG 481; Աճ. ՀԱԲ 613
Էջ 750, սյունակ 1 Էջ 750
ՈՒՆՋ I ուզ` -ոյ «տակ, խորք, հատակ, արմատ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *udhos «տակ, ցած, ներքո» (անմիջական նախաձեւ՝ *ondh-) լիաձայն աստիճան (*ondhio->ունջ)
եթէ *udhos «տակ, ցած, ներքո» նախաձեւի (այստեղից` ընդ) լիաձայն աստիճանն է *ondh-, այսինքն` *ondhio->ունջ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ընզովին, անունձ, մադունձ, մադունճ
Էջ 751, սյունակ 1 Էջ 751
ՈՒՌ II «ուռած տեղ, ուռուցք, պալար»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *er- «շարժել, բարձրացնել» (անմիջական նախաձեւ՝ *or-s-, *or-n-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ուռնուլ, ուռչիլ, ուռուցիկ, ուռեցկողմ, հողմուռույց, փքոցուռույց
Տե՛ս նաեւ
Էջ 751, սյունակ 1 Էջ 751
ՈՒՌ III «բարձ» (°)
Ստուգաբանություն ()
Եթե իրոք ունի «բարձ» իմաստը, ուռ «ուռած տեղ» արմատի մի առումն է
Էջ 752, սյունակ 1 Էջ 752
ՈՒՍՏ (-ից) «տեղից-, որտեղից»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *pu-sti-
որի *po-sti- ձեւից է ըստ-ը
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ուստի, ուստեք, ուստեմն, այլուստ, անդուստ, անդստին, աստուստ, աստստին, յերկնուստ, աստուածուստ, յետուստ, վերուստ, վերստին
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
post
«հետո»
ումբր.
post
«հետո (տեղով եւ ժամանակով)»
ումբր.
pus
«հետո (տեղով եւ ժամանակով)»
Տե՛ս նաեւ
Էջ 753, սյունակ 1 Էջ 753
ՈՒՐԴԳԱՀ «բանակատեղի»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ պ. ōrdugāh
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 616