Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 733 բառահոդված (էջ 44/74)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 511, սյունակ 1 Էջ 511
ՄԱՍԻՐ (բբ) «ուրախություն, բերկրանք»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ արաբ. masārra
Աճառյանը (ՀԱԲ 3, 264) նմանությունը համարում է պատահական եւ տալիս փոքր ինչ տարբեր մեկնաբանություն («masārr, որ հոգնակին է masarrat բառի», փոխանակ՝ «... որի հոգնակին է masarrat)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մասրել
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 264
Էջ 512, սյունակ 1 Էջ 512
ՄԱՍ II (մազդ) «պինդ, հաստ, թանձր, համբերատար»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *mad- «թաց. պարարտ» (անմիջական նախաձեւ՝ *mads-to- կամ *mad-do-) եթէ *mad-do- -> *mat-to- -> մաստ < հ.-ե. *mad-
Բաղադրութիւն՝ մաստ(ն)ութիւն: Աւելի քիչ հաւանական է փոխառութիւն համարել իրանական աղբիւրից՝ māsta «մեծ», ինչպէս կարծում է Հ. Աճառեանը (ՀԱԲ 3, 222):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մաստ(ն)ութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. վ. գերմ.
mast
«բտում, պարարտացում»
ալբ.
májmem
«հաստանալ, գիրանալ»
սլ.
māscdan
«մակարդվել»
Մատենագիտություն
ՀԱԲ 222
Տե՛ս նաեւ
Էջ 512, սյունակ 1 Էջ 512
ՄԱՏ I «մոտ, մոտեցում, մերձեցում»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *məd-
Բաղադրութիւններ՝ մատչիլ (-նուլ, -չիլ), մատուցական, մատուցիչ, մատարկայ, թղթամատոյց, ինքնամատոյց, դժուարամատոյց, դժուարամատչելի, առաջամատոյց, նպաստամատոյց, նորնաւամատոյց, խնդրամատոյց: Աճառյանը (ՀԱԲ 3, 266) տալիս է *mād- նախաձեւ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մատչիլ, մատուցական, մատուցիչ, մատարկայ, թղթամատոյց, ինքնամատոյց, դժուարամատոյց, դժուարամատչելի, առաջամատոյց, նպաստամատոյց, նորնաւամատոյց, խնդրամատոյց
Մատենագիտություն
ՀԱԲ 266; Pok. IEW 746
Տե՛ս նաեւ
Էջ 513, սյունակ 1 Էջ 513
ՄԱՏԱՐ ««նշան» (ԲՀ)» (ԲՀ)
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Էջ 513, սյունակ 1 Էջ 513
ՄԱՏԱՐԿԱՅ (մատարկայ) «համեմատություն, նմանություն»
Ստուգաբանություն ()
Կազմված է մատ- եւ արկայ բաղադրիչներից: հմմտ. առ- արկայ:
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 268
Տե՛ս նաեւ
Էջ 513, սյունակ 1 Էջ 513
ՄԱՏՉԻԼ (մատիզ կամ մատուզ) «մածվել, կպչել, փակչել»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *mad- «թաց, խոնավ, կաթել, հյութեղ, պարարտ, բտած» (անմիջական նախաձեւ՝ *mad-ig’h- (-ug’h-))
որտեղից նաեւ մատաղ, մածառակ, մաճար/ռ: Տարբեր է մածիլ-ից, որ *mag’- արմատից է:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մատզողական
Էջ 517, սյունակ 1 Էջ 517
ՄԱՐԶՕՆ (մարզոն) «մի բույս՝ (մարզանգո՞ջ)» (բուսաբանական)
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
մարզանգոջ-ի մի տարբերակը
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 283
Տե՛ս նաեւ
Էջ 519, սյունակ 1 Էջ 519
ՄԱՔԱԼՈՒԿ «քարածիծառ, մանգաղաթեւ»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
կազմված է մանգաղ բառի տարբերակային մաքու ձեւից` -ուկ վերջածանցով:
Էջ 520, սյունակ 1 Էջ 520
ՄԵԼԱՒ «ոչխար»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. μήλον
Բերուած է որպէս օտար բառ՝ հուն. μήλον: Տե՛ս նաեւ մելովտե:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մելաճարակ
Մատենագիտություն
H. AG 365; Աճ. ՀԱԲ 294
Տե՛ս նաեւ
Էջ 523, սյունակ 1 Էջ 523
ՄԵՏԱՂ I (-ի-ա) «հանք, հանքահոր, աքսոր, տարագրություն (հանքերի մեջ), օթեւան, մետաղ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. μέταλλον
Բաղադրութիւններ (նոր)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մետաղակերպ, մետաղագործութիւն, մետաղագործարան, մետաղյա
Մատենագիտություն
H. AG 365; Աճ. ՀԱԲ 306