Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«ել» որոնման արդյունք՝ 4109 բառահոդված
· Էջ 44 / 411
Էջ 111, սյունակ 1
ԲԱԺԱՆԵԼ
(բարժանել, բաժան)
«բաժանել, տարածել, անջատել, առանձնացնել, զոկել»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրան. bāžāni
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բաժանորդ,
բաժանումն,
բարժանումն,
բաժանակալ,
բաժանակում,
բաժանակից,
բաժանարար,
բաժանաւոր,
անբաժան,
բարժանողութիւն,
բարժանակութիւն,
բաժանորդագին,
բաժանորդագրութիւն,
բաժանորդագրել,
բաժանելի
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
բաժ
հայ.
բաժակ
հայ.
բաժին
Մատենագիտություն
H. AG 115;
Աճ. ՀԱԲ 381
Էջ 112, սյունակ 1
ԲԱԺԵԼ
(բաճել, բայծել)
«վայելել»
(բհ.)
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրանական baž
Աղբյուր՝ իրանական baj
հմմտ. հայ. (< իրան.) բաժ, բաժանել, բաժին, բաշխել
Մատենագիտություն
Ջահ. None
Էջ 112, սյունակ 1
ԲԱԺԻՆ
(-ի, -ից, -աց, -ոյ)
(բարժին)
«բաժին, մաս»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրանական bāžīn
հմմտ. հայ. (< իրան.) բաժ, բաժանել
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բաժինք,
կողակաբաժին,
բաժնեգին,
բաժնեկից,
բաժնետեր,
բաժնետոմս,
շահաբաժին
Մատենագիտություն
H. AG 115;
Աճ. ՀԱԲ 381
Էջ 112, սյունակ 1
ԲԱԼ
I
(-ի, -ից)
(բաղ)
«մառախուղ, ադոտ, մթագույն, ամպ, ծխի քուլա, գիշեր»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *bhel-
«փայլուն, սպիտակ»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բալածեւ,
բաղածեւ,
բալատեսիլ,
բալուտ,
բալեցուցանել,
բալագույն,
բալատեսակ,
բալէշ,
բալաձիգ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
bhāla «փայլ»
հուն.
φαλος «փայլուն»
հայ.
բիլ «բաց կապույտ»
գոթ.
bala «դժգույն»
ռուս.
белый «սպիտակ»
ռուս.
бельмо «աչքի փառ»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 118;
Աճ. ՀԱԲ 383
Էջ 112, սյունակ 1
ԲԱԼԻՇ
«թաթարական մի դրամ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ արեւել. թյուրք. bališ
Աղբյուր՝ մոնղոլ. bališ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 388
Էջ 112, սյունակ 1
ԲԱԽ
(բախ - (ուշ` բաղխ- «հարված»))
«ընդհարում»
Բնաձայն (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *bhu(m)bh-
բնաձայնական կազմություն
Բնաձայնա-նկարագրական արմատ` մասամբ կրկնավոր. թերեւս զուգահեռ հնդեւրոպական *bhu(m)bh-ով բնաձայնական կազմություններին.
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բախել,
բախած,
բախյուն,
սրտաբախ,
դիաբախ,
մտաբախ,
բախբախումն,
բաբախել,
բաբախյուն,
բաբախումն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
βαβας «շաղակրատ, շատախոս»
հուն.
βαββατης «պարող»
Էջ 113, սյունակ 1
ԲԱԿ
(-ի, -աց)
«տան բակ, գավիթ, փարախ, արեգակի կամ լուսնի ծիր, արեւագունդ, միջաստղային տարածություն»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ վրաց. baki
(սակայն պարզ չէ սրա հարաբերությունը վրաց. baga, ճան. boga բառերի հետ)
«փարախ»
սակայն պարզ չէ սրա հարաբերութիւնը վրաց. baga «մսուր», ճան. boga «փարախ» բառերի հետ, որոնք պատկանում են վրացականյան *baga արմատին: Քիչ հաւանական է բառի հնդեւրոպական ծագումը (*bhag- «բաժին հանել» եւ *bhe(n)g- (> հայ. բեկ-անել) արմատները իմաստով հեռու են):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բակաձեւ,
բականել,
բակարգել,
ներբակ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
վրաց.
baga «մսուր»
ճան.
boga «փարախ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 391
Էջ 113, սյունակ 1
ԲԱԿՏԵՐԵԼ
«՞»
Ծագումն անհայտ է
Անստույգ բառ:
Էջ 113, սյունակ 1
ԲԱՀ
(-ու, ուշ՝ -ի, -ից)
«բահ, երկաթե թի»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *bher-
«սուր գործիքով գործել՝ ծակել, կտրել, ճեղքել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *bhr-ti- կամ *bher-ti-)
Հայերեն ա-ով ձեւը սովորական չէ, եւ հնարավոր է ենթադրել իրանական աղբյուր, ինչպես մահ բառի դեպքում:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բահաւոր,
բահել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
φάρος «գութան»
լատ.
forō-, āre
հ. վ. գ.
boron «ծակել»
ռուս.
борона «ցաքան»
ռուս.
брить «ածիլել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 392-393
Էջ 114, սյունակ 1
ԲԱՂ
I
«կից, հար»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *bhendh-
«կապել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *bhendh-la-)
ածանցյալ ձեւ
Բաղ-ը գործածված է հատկապես հունաբան հեղինակների երկերում որպես նախածանց՝ փադ-ին զուգահեռ: Ծագումը չի պարզված: Մնացած վարկածներն ավելի անհավանական են. 1. բաղեղն-ի եւ հնդեւրոպական *bhel-eno- (թունավոր խոտերի նշանակում) հիմքի նմանությունը պատահական է: 2. բաղ-ի եւ փադ-ի նույնացումը որպես բարբառային հնագույն տարբերակներ կասկածելի է. պատահական պետք է համարել նմանությունը բյուրք. bār «կապել» արմատի հետ, եթե նկատի առնենք, որ հայ դ-ն նախապես ձայնորդային հնչում է ունեցել:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բաղայք,
բաղել,
բաղբաղայք,
բաղաբաղել,
բաղբաղանք,
բաղբաղել,
անբաղայ,
անբաղայապես,
անբաղապես,
անբաղադայ,
կողբաղ,
բաղեղն,
բաղել,
բառեղ,
բարեխ,
զբաղիլ,
սբաղիլ,
զբաղնուլ,
զբաղանք,
զբաղասեր,
զբաղկոտ,
ընդզբաղիլ,
անզբաղապես,
բազմազբաղ,
զբաղայեղ
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։