Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 773 բառահոդված (էջ 44/78)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 458, սյունակ 1 Էջ 458
ՀԵՐԿ (-ի) «հերկ, հերկում, վարելահող»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
բայց հաւաստի ստուգաբանութիւն չունի։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հերկահար, հերկարար, հերկել, հերկումն, հերկագործել
Նոր՝
անհերկ
Էջ 458, սյունակ 1 Էջ 458
ՀԵՐՁ «ճեղք, ծերպ, ճեղքուածք, պատռուածք»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *per-g’-
արմատից, բայց այս ձեւը, բացի
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հերձնուլ, հերձանել, հեղձատել, հերձումն, հերձուած, հերձուածող, հերձակ, հերձի, գաւազանահերձ, ծովահերձ, բազմահերձ
Նոր՝
հերձատամ, հերձարան
Էջ 459, սյունակ 1 Էջ 459
ՀԶԱՒՐ (հզօր), -ի, -աց «հզոր, հուժկու»
Փոխառություն
Փոխառության աղբյուր՝ իրան. *hu-zavar
hu- «լավ» եւ zavar -> զաւր (hu-ն կարող է գալ իրանական աղբյուրից, բայց կարող է հայկական լինել, ինչպես հլու, հմուտ բառերում):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հզօրանալ, հզօրիչ, հզօրեղ, հզօրապէս
Մատենագիտություն
H. AG 180; Աճ. ՀԱԲ 90
Տե՛ս նաեւ
Էջ 463, սյունակ 1 Էջ 463
ՀԻՒՐ (-ոյ) (հին՝ հետր) «այցելու, հրավիրված անձ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *seue- (անմիջական նախաձեւ՝ *seuero-, *setro-) անդրադարձ դերանունից
անդրադարձ դերանունից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հյուրացյալ, հյուրամեծար, հյուրասեր, հյուրասիրություն, հյուրություն, հյուրընկալ, հյուրանոց
Նոր՝
հյուրասենյակ, հյուրասրահ, անհյուրընկալ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ. յուր «իր, յուր»
Էջ 463, սյունակ 1 Էջ 463
ՀՆԱԶԱՆԴ «հլու, ենթարկվող, լսող, ընկճված, նվաճված, հպատակ»
Փոխառություն
Փոխառություն իրանական աղբյուրից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հնազանդել, հնազանդություն, անհնազանդ, անհնազանդիլ, դյուրահնազանդ
Էջ 465, սյունակ 1 Էջ 465
ՀՈՅԶ (-ոյ) (հոյծ, հոյժ) «ծառի հիւթ, խէժ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *poi(ə)- «պարարտ լինել, լիքը լինել» oi-ը սովորաբար տալիս է -է-, բայց *oiə- կապակցութիւնը կարող է տալ -ոյ-
oi-ը սովորաբար տալիս է -է-, բայց *oiə- կապակցութիւնը կարող է տալ -ոյ-
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հուզաբաղդանք
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. páyas- «հիւթ, կաթ, ջուր»
աւ. pōiθwa- «գէր, պարարտ»
Էջ 467, սյունակ 1 Էջ 467
ՀՈՒՄԵԼ (հմել, հմուլ, խմել, խմէլ) «գայլուկ» (բբ)
Փոխառություն
Հայերենի տարբերակները թերեւս տարբեր աղբյուրներից են:
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 122
Էջ 468, սյունակ 1 Էջ 468
ՀՈՒՐԱՍՏԱՑ ««սառնամանիք» (°)»
Անստույգ
Կարծես թե կազմված է հուր եւ ստաց բաղադրիչներից, բայց ըստ համատեքստի ենթադրվող իմաստը չի համընկնում սրանցից բխող ընդհանուր իմաստին
Էջ 469, սյունակ 1 Էջ 469
ՀՈՒՐՊ (հուրփ) «սպիտակ մանանեխի հունդ»
Փոխառություն (թերեւս)
Փոխառության աղբյուր՝ արաբերեն hārr (թերեւս արաբերենից, բայց բուն աղբյուրը չի հավաստված) «կծու»
կա հարր (տե՛ս), բայց նշանակում է «կծու»։
Տե՛ս նաեւ
Էջ 469, սյունակ 1 Էջ 469
ՀՐԱԺ- (հրաժարել, հրաժեշտ բառերի մեջ) «հրաժարում, հեռացում, բացասում, մահ»
Փոխառություն
Փոխառության աղբյուր՝ միջին պարսկերեն hrazest (բուն արմատական ձեւը չի հավաստվում) «մահվան դե»
Փոխառություն իրանական աղբյուրից։ հմմտ. թերեւս մ. պ. hrazest «մահվան դե»։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հրաժարել, հրաժարումն, անհրաժեշտ, անհրաժեշտաբար, անհրաժեշտորեն, անհրաժեշտություն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
մ. պ. hrazest «մահվան դե»