Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«որ» որոնման արդյունք՝ 4475 բառահոդված · Էջ 43 / 448
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 97, սյունակ 1 Էջ 97
ԱՐՏՈՐԱԼ «շտապել, փութալ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *der- (անմիջական նախաձեւ՝ *drā-) -որ ածանցով եւ հայերենին հատուկ դրափոխությամբ
-որ ածանցով եւ հայերենին հատուկ դրափոխությամբ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
արտորնալ, ուշ-արտորցնել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. dráti «վազում է, շտապում է»
հուն. εδραν «վազել, փախչել»
Մատենագիտություն
Աղայան, ԲՍՀ 35
Էջ 97, սյունակ 1 Էջ 97
ԱՐՔԱՅ (-ի, -ից) «թագավոր»
Փոխառություն (թերեւս)
Աղբյուր՝ հուն. άρχων (Թերեւս)
Աղբյուր՝ հուն. άρχιος (Թերեւս)
հին փոխառություն
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
արքայագունդ, արքայենի, արքայատուր, արքայիկ, արքայություն, արքայորդի, թագարքայ, բագարքայածին, արքունի, արքունիք, արքունատուր, արքունական, գեղարքունի, արքագունք, արքապատկեր, արքակորույս, արքինի, արքիանալ, արքինանալ
Նոր՝
արքայադուստր, արքայամորի, արքայախնձոր
Էջ 97, սյունակ 1 Էջ 97
ԱՐՔԵՊԻՍԿՈՊՈՍ (-ի, -աց, -ունք) (արհ(ի)եպիսկոպոս, արշիեպիսկոպոս, եպիսկոպոս արհի, եպիսկոպոս արշի, արհի) «արքեպիսկոպոս»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ հուն. αρχιεπίσχοπος
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
արքեպիսկոպոսապետ, արքեպիսկոպոսութիւն
Նոր՝
արքեպիսկոպոսական, արքեպիսկոպոսարան
Մատենագիտություն
H. AG 342; Աճ. ՀԱԲ 347
Էջ 97, սյունակ 1 Էջ 97
ԱՐՔԵՐԷՑ «ավագ երեց, ավագ քահանա»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ հուն. αρχιερεύς
երկրորդ մասի բաղարկմամբ հայ. երեց բառի հետ
Էջ 97, սյունակ 1 Էջ 97
ԱՐՔԷՆ (արգէն(իգ)) «քո սիրուն, կեցցես»
Ծագումն անհայտ է (թերեւս)
թերեւս երկրորդ մասում քէն դերանվանական ձեւն է
Էջ 98, սյունակ 1 Էջ 98
ԱՐՔՏՈՐՈՍ «արկտուր (աստղ Արջապանի համաստեղության մեջ)» (աստղաբաշխական)
Փոխառություն
Աղբյուր՝ հուն. αρκτούρος
Մատենագիտություն
H. AG 518; Աճ. ՀԱԲ 348
Էջ 98, սյունակ 1 Էջ 98
ԱՑՈՒՅԱՆՔ ««փաթութանք» (ԲՀ)»
Ստուգաբանություն
Ձեռագրական տարբերակների հիման վրա պետք է վերականգնել անցուցանք «փաթաթանք» տարբերակը, ինչպես որ կա ՆՀԲ-ում
Տե՛ս նաեւ
Էջ 98, սյունակ 1 Էջ 98
ԱՒԱԳ (-ի, -աց) «ավելի մեծ (տարիքով, դիրքով եւ այլն՝ ի հակադրություն փոքրի, կրտսերի)»
Ծագումն անհայտ է (՞)
Ենթաշերտային բա՞ռ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աւագագոյն, աւագախումբ, աւագամեծար, աւագանալ, աւագանի, աւագափող, աւագորեար, աւագութիւն, անաւագ, գեղջաւագ, հեծելաւագ, հարիւրաւագ, հազարաւագ
Էջ 98, սյունակ 1 Էջ 98
ԱՒԱԶ (-ոյ, ուշ՝ -աւ) (աւազ, հող, փոշի) «ավազ, հող, փոշի»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *bhes- «տրորել, մանրացնել» (անմիջական նախաձեւ՝ *sabh-) +-ա՞զ
Աղբյուր՝ մ. պ. āvač
արմատի՞ց Փոխառութիւն իրանական աղբյուրից. հմմտ. մ. պ. āvač
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աւազածիր, աւաշական, աւազակապ, աւաշել, աւազեղէն, աւաջել, աւազին, դիւրաւաշ, աւազուտ, աւազել, աւազահիմն, ընդաւազել, նաւազել
Նոր՝
աւազաքար, աւազաման, աւազային, աւազախառն, շաքարաւազ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ. sabulum
մ. պ. āvač
հուն. ψάμμος
հուն. ψάμαθος
գերմ. sand «ավազ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 355
Էջ 98, սյունակ 1 Էջ 98
ԱՒԱԶԱԿ (-ի, -աց) «գող, ելուզակ, հափշտակող»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրանական *āwāzāk (*ā-wāz-āka) «տանող, փախցնող»
ըստ Գ. Ասատրյանի
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աւազակել, աւազակուտ, աւազակաբարոյ, աւազակապետ
Նոր՝
աւազակային, աւազակախումբ