Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 1700 բառահոդված (էջ 43/170)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 230, սյունակ 1 Էջ 230
ԵՓ (-ոյ) «եփում»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *eph- «եփել»
հայ-հունական զուգաբանություն
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
եփել, եփոյ, եփոց, եփեցական, եփիչ, դժուարեփեաց, խաղողեփեաց, կիսեփեաց, հացեփեաց, վաղեփեաց, քաջեփ, խղեփեաց, եփարան, անեփ, սրճեփ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
έψω
«եփել»
Մատենագիտություն
H. AG 446; Աճ. ՀԱԲ 72; Pok. IEW 325
Էջ 231, սյունակ 1 Էջ 231
ԶԱԿՈՒՆԻ «(մի քամու անուն. ԲՀ` զակունիք «անուանք հողմոց» (գրված նաեւ «աւանք հողմոց»))»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
կազմված է զակ անծանոթ արմատից` -ունի ածանցով
Էջ 232, սյունակ 1 Էջ 232
ԶԱՆԱԿ II (-ԶԱՆԱԿ) «տեսակ, կերպ, ձեւ, -զան»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական *zanak
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գեղազանակ, զանազանակ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
սողդ.
zanak
սողդ.
zanakzanakāp
Էջ 233, սյունակ 1 Էջ 233
ԶԱՌՆԱՈՒԽՏ «մետաքսահյուս կտոր»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրան. zarna-vuft «ոսկեհյուս»
հմմտ. սողդ. zyrn-vfc, այլեւ՝ ավ. zarəna, մեղ. zarna- «ոսկի» եւ պ. bāft «հյուսած»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 81; Ջահ. ՀԼՊ 525
Էջ 234, սյունակ 1 Էջ 234
ԶԱՒՆ- (զան-, զեն-) «զենք ու զրահ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական
զաւնաճառ-ը կարող է լինել ամբողջովին իրանական կազմություն
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
զաւնաճառ
Էջ 235, սյունակ 1 Էջ 235
ԶԱՒՐ (-ու, -աց, -ոց) (զօր, մեկ անգամ՝ -աւ, ուշ՝ -ով) «ուժ, զորություն»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ ավ. zāvar
փոխատու լեզու՝ պրթ. zāvar
փոխատու լեզու՝ մ. պ. zōr
փոխատու լեզու՝ պ. zōr
իրանական աղբյուրից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
զաւրանալ, զաւրութիւն, զաւրագլուխ, զաւրաժողով, զաւրական, զաւրանիստ, զաւրավիգն, զաւրաւոր, զաւրեղ, զաւրել, անզաւր, մեծազաւր, բազմազաւր, հեծելազաւր, զօրաբանակ, զօրագունդ, զօրախումբ, զօրակոչ, զօրահանդէս, զօրահրամանատար, զօրանոց, զօրանց, զօրապետութիւն
Մատենագիտություն
H. AG 152; Աճ. ՀԱԲ 114
Էջ 236, սյունակ 1 Էջ 236
ԶԳՈՅՇ «զգույշ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
Կազմված է զ- նախածանցով՝ գոյշ բառից։ Ավելի քիչ հավանական է ամբողջովին իրանական փոխառություն լինելը:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
զգուշալի, զգուշանալ, զգուշաւոր, զգուշեալ, անզգոյշ, բազմազգուշալի, հանապազազգոյշ
Մատենագիտություն
H. IF 149; Աճ. ՀԱԲ 89
Էջ 236, սյունակ 1 Էջ 236
ԶԵՀԵՏ (զեհիդ) «մահմեդական կրոնավոր»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ արաբ. zahīd (zāhīd) «ճգնավոր, կրոնավոր»
Փոխառություն՝ արաբ. zahīd (zāhīd) «ճգնավոր, կրոնավոր»:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
զեհետաժողով
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 89
Էջ 236, սյունակ 1 Էջ 236
ԶԵՂԽ (զեղ-, զեխ-, ուշ՝ զիղխ) «խախուտ, անհաստատ, սահուն, շվայտ, ցոփ, անառակ»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
հ.-ե. արմատ՝ *pel- «թափահարել, տատանել, դողալ»
Ծագումն անհայտ է (ենթաշերտային բա՞ռ): Հազիվ թե զ-հեղխ կազմությամբ կապ ունենա *pel- «թափահարել, տատանել, դողալ» արմատի հետ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
զեղխագործութիւն, զեղխութիւն, զեղխիլ, զեղխանալ, զեղխաբարոյութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
παλλω
«թափահարել, ցնցել»
հուն.
παλαχη
«վիճակ» Հեսիք
Էջ 236, սյունակ 1 Էջ 236
ԶԵՂՋԵԼ «ծածկել, պահել, թաքցնել, համառոտել, կրճատել, զեղչել»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
հ.-ե. արմատ՝ *pel- «ծածկել» (անմիջական նախաձեւ՝ *pel-khio-)
Քիչ հավանական է, որ կազմված լինի զ- նախածանցով՝ հնդեւրոպական *pel-khio-ից ծագող *հեղջ ձեւից՝ *pel- «ծածկել» արմատից:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
գոթ.
felhan
«թաքցնել. թաղել» գերմ. felh- < *pel-k-