Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«դեւ» որոնման արդյունք՝ 2100 բառահոդված
· Էջ 43 / 210
Էջ 164, սյունակ 1
ԳԶՏՈՐ
(գզթոր, գխթոր, գխտոր)
«բույսի վրայի ներկատու այտուցք»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *uēl-
«պտտել, ոլորել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *uēl-d- -ուր)
ածանցով
-ուր ածանցով՝ *uēl- արմատից, որտեղից նաեւ՝ գելում, գիլ, գալար, գեղձ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գզտորահամ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
գելում
հայ.
գիլ
հայ.
գալար
հայ.
գեղձ «բաղեղ»
Էջ 164, սյունակ 1
ԳՆԱԼ
«գնալ, քայլել, ընթանալ, շրջել, կյանք վարել»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *ghē-
«լքել, հեռանալ, գնալ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *ghhē-nā-mi-)
չմայնացած *gh-ով
Արմատից բխող բազմաթիվ բարդություններ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
անգնալի,
յոգնագնալի,
գնայուն,
գնայական,
խելագնայ,
գնացական,
գնացումն,
արագագնաց,
արդարագնացիկ,
բանագնաց,
անգնաց,
գաղտնագնաց,
գետնագնաց,
դեսպանագնաց,
խառնագնաց,
կաշառագնաց,
նաւագնաց
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
jahāti «թողնում է, լքում է»
հ. հնդկ.
jihītē «գնում է»
հուն.
κιχάνω «հասնել»
հ. վ. գերմ.
gān «գնալ» (ըստ Պիզանիի)
Էջ 165, սյունակ 1
ԳՈ
(-ի, -ից)
(գոյ)
««գոյություն, աստված, հարստություն, գույք, ինչք» եւ գոլ «լինել», գոմ, *գոյ-ցե, գուցե»
Բնիկ հնդեւրոպական (՞)
հ.-ե. արմատ՝ *ues-
«մնալ, ապրել, բնակվել, գիշերել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *uso-, *uosio-, *uos-, *ues-)
արմատից: *uso-` *uosio-կան (>*uosoti (?) > գոյ) *uos-mi- (?) > գոմ (?)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գոյարար,
գոյապես,
գոյավոր,
գոյավորություն,
գոյություն,
գոյափոխիլ,
գոյական,
գոյանալ,
գոյացություն,
գոյացողություն,
գերագոյ,
ինքնագոյ
Նոր՝
գոյականաբար, գոյականակերտ
գոյականաբար, գոյականակերտ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
vásati «մնում է, բնակվում է, գիշերում է»
հուն.
áísa «անցկացրի (գիշերը)» (աոր.)
մ. իռլ.
fō(a)id «գիշերում է, մնում է, անցկացնում է» (<*uoseti-)
գոթ.
wisan «լինել, մնալ» (իմաստով ամենից ավելի մոտ է հայերենին)
Մատենագիտություն
H. AG 435;
Աճ. ՀԱԲ 576
Էջ 165, սյունակ 1
ԳՈԳ
I
(-ոյ)
«գիրկ, ծոց. ծովախորշ, ծովածոց, առագաստի ուռած մաս, գոգավոր, փոս ընկած»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *ghegh-
«ծռել, գոգավորել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *ghogho-)
կրկնավոր ձեւ
(ըստ Լիդենի, կասկածով)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գոգել,
ընդգոգել,
գոգած,
գոգաձեւ,
գոգնոց,
անգոգ,
երկայնագոգ
Նոր՝
գոգի
գոգի
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. իսլ.
gag
նորվ.
gagr «շուռ տված, շրջված»
լիտվ.
gõgas «ձիու թամբամաս»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 569;
Ջահ. ՀԼՊ 127
Էջ 165, սյունակ 1
ԳՈԳ
II
«ասելը, գոչելը»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *ueguh-
«հանդիսավոր կերպով խոսել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *oguh-)
արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գոգել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
vāghát «աղոթավոր, ուխտավոր»
լատ.
voveō «ուխտել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 570
Էջ 165, սյունակ 1
ԳՈԹԻ
(-գոդի)
«-պաշտ, պաշտող»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *guhedh-
«խնդրել, տենչալ, պահանջել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *guhodhiio-)
արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ծառագոդի,
ծառագոբի,
ծառաց գոբի
Էջ 166, սյունակ 1
ԳՈԼ
«գոլ տաքություն, շոգի»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *uel-
«գոլ, տաք»
(անմիջական նախաձեւ՝ *uolo-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գոլախառն,
գոլանալ,
գոլո(ր)շի,
գոլոշիկ,
գոլոշանալ,
գոլատր,
ջերմագոլ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. վ. գ.
walī «տաքություն»
լիտ.
vildyti «զովացնել» (հայ-գերմանա-բալթիական զուգաբանություն)
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 571;
Solta, DAKIS 298-299
Տե՛ս նաեւ
Էջ 166, սյունակ 1
ԳՈՂ
-ոյ
««գող» (գող- «անհետացում, ջնջում, գրավում, զավթում»°)»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *uel-
«պոկել, շորթել, թալանել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *uolo-)
Հ. Աճառյանը (ՀԱԲ 1, 573) կապում է զատել «ծածկել» ու գոդել «ծածկել, թաքցնել» ձեւերի հետ եւ բխեցնում *uel- «խաբել» արմատից, որ քիչ հավանական է, թեեւ այն ընդունում է նաեւ Զոլտան (Solta, DAKIS 452)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գողակից,
գողություն,
գողունի,
գողանք,
գողացիկ,
գողուղի,
գողումն,
գաղտագողի,
զրգողել,
մարդագող,
գողախեժ,
գողախիժաբար
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
vellō «պոկել, քանդել»
գոթ.
wilwan «թալանել»
գոթ.
vulwa «գողություն, թալան»
խեթ.
ualh «խփել, զարկել, կռվել, հաղթել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 573;
Solta, DAKIS 452
Էջ 166, սյունակ 1
ԳՈՂՏ
(գողկ)
««մահիճ» (ԲՀ)»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *uel-
«պտտել, ոլորել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *uol-d- կամ *uol-g-)
որտեղից, մի կողմից՝ «փոս, գոգավորություն» իմաստն ունեցող... մյուս կողմից՝ «զամբյուղ» նշանակող... հավանաբար այստեղից է նաեւ գաղակ «մահիճ» բառը
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
valles (vallis) «հովիտ, փոս, գոգավորություն»
հուն.
ειλυνη «զամբյուղ»
Էջ 166, սյունակ 1
ԳՈՂՏՐ
«փափուկ, քնքուշ, դուրեկան, ախորժելի, լույծ, հեղուկ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *uel-
«պտտել, ոլորել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *uol-d-ur-)
«փափուկ» իմաստային անցումով. «լույծ, հեղուկ» իմաստի համար հմմտ. նույն արմատից ռուս. вал «կոհակ, ալիք» տիպի իմաստները. հնարավոր է բաղարկություն քաղցր բառի հետ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գողտրիկ,
գողտրաբարբառ,
գողտրական
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ռուս.
вал «կոհակ, ալիք»
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։