Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Ընդհանուր՝ 11298 բառահոդված
🔒 Արտահանման համար ընտրեք որեւէ զտիչ (լեզու, ծագում, կասկածելիություն կամ բառ)
Էջ 50, սյունակ 1 Էջ 50
ԱՆԱԳԱՆՈՍ (-ի, -աց) (անագնովս, անագան) «եկեղեցական գրակարդաց» (կրոն.)
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. άναγνώστης
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 178
Էջ 50, սյունակ 1 Էջ 50
ԱՆԱԳՈՐՈՅՆ (անագորոն, անագորուն, անագորովն) «անգութ, անողորմ, դաժան, անխնայ, անմիտ»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
հ.-ե. արմատ՝ *uer- «սիրալիրություն, բարյացակամություն»
Կազմված է ան- ժխտականով՝ այլուր անհայտ *ագոր «գութ, ողորմածություն» արմատից: Վերջինիս համար կարելի՞ է արդյոք ենթադրել կապ գորով բառի կամ հնդեւրոպական *uer- «սիրալիրություն, բարյացակամություն» արմատի հետ:
Էջ 50, սյունակ 1 Էջ 50
ԱՆԱԳՈՒՄ «մի տեսակ օդ կամ քամի»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
հ.-ե. արմատ՝ *an- «շնչել, շունչ, հողմ, քամի»
Ծագումն անհայտ է: Հազիվ թե կապ ունենա հնդեւրոպական *an- «շնչել, շունչ, հողմ, քամի» արմատի հետ:
Էջ 50, սյունակ 1 Էջ 50
ԱՆԱԶԱՐՄ «անգութ, վայրենի»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ մ. պ. anāzarm-
իրանական աղբյուրից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
անազարմաբար, անազարմապէս
Մատենագիտություն
H. AG 96; Աճ. ՀԱԲ 178
Էջ 51, սյունակ 1 Էջ 51
ԱՆԱԹԵՄԱՅ (անաթեմայ) «բանադրանք, նզովք, անեծք»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. ἀνάθεμα
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 178
Էջ 51, սյունակ 1 Էջ 51
ԱՆԱԼՈՒԹ «ընձուղտ» (ըստ ս. գրքի հուն. բնագրի), «եղնիկ» (ըստ Համշենի բրբ.), «մի բույս»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
Էջ 51, սյունակ 1 Էջ 51
ԱՆԱԿԻՒՂ «մի կարճ պարեգոտ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. ἀναχυλος
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 179
Էջ 51, սյունակ 1 Էջ 51
ԱՆԱՂԱՅՏ «գարշ կամ աղտեղի» (ԲՀ)
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Աճառյանը (ՀԱԲ 1, 179) ուղղում է անաղարտ, բայց Ամալյանը (ԲՀ 347) ժխտում է՝ ենթադրելով անուղղայ բանի սխալագրություն՝ ըստ սրա որոշ բացատրությունների՝ («անզեղջ, կամ գարշ, կամ անհաւան կամ աղտեղի»)
Մատենագիտություն
ՀԱԲ 179; ԲՀ 347
Էջ 51, սյունակ 1 Էջ 51
ԱՆԱՂԱՓ «եկեղեցական մի հագուստ (աղարողոն) կամ հագուստի պարագա»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. ἀνάλαβος
փոխատու լեզու՝ հուն. ἀναβολαιον
ἀναβολαιον > աղարողոն՝ աղավաղմամբ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 179
Էջ 51, սյունակ 1 Էջ 51
ԱՆԱՂԿ «անժույժ, թույլ, անարի» (բբ.)
Ստուգաբանություն (անստույգ)
աղկաղկ բառի ոչ կրկնավոր հիմքն է՝ ան- նախամասնիկով, որ այստեղ ունի ուժեղացնող իմաստ