Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 528, սյունակ 1
ՄԼԱՐ
«մառախուղ, մշուշ, աչքի բիծ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *smel-
«դանդաղ այրվել, մլմլալ»
Աճառյանը (ՀԱԲ 3, 365) համարում է մռայլ-ի տարբերակ։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
mála-
«կեղտ»
հուն.
μέλας
«սեւ»
մ. վ. գ.
mál
«բիծ»
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 180;
Աճ. ՀԱԲ 365
Տե՛ս նաեւ
Էջ 530, սյունակ 1
ՄՂՄՈՂ
(մղմեղ, մղմող)
«ցեց»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *mel-
«մանրել, ջարդել, աղալ»
Կրկնավոր կազմություն
Կրկնավոր կազմություն՝ բնիկ հնդեւրոպական *mel- «մանրել, ջարդել, աղալ» արմատից, որի համար հմմտ. հայ. մալել, մլուկ։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
մալել
հայ.
մլուկ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 225
Էջ 532, սյունակ 1
ՄՇՏԻԿ
«սրցակ, փունջ (հեղուկ սրսկելու համար)»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական muštik
փոխատու լեզու՝ մ. պ. mušt
«բռունցք, ափ»
Փոխառություն իրանական աղբյուրից:
Մատենագիտություն
H. AG 279;
Աճ. ՀԱԲ 336
Էջ 533, սյունակ 1
ՄՈՂԵՍ
(մողեզ, մոդիզ, մոսղես, մուզեզ, մուղիզ, մուղուզ, մայլաղեզ)
«մողես»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *mel-
«մանրել, փշրել, փշուր; գոյնանիշ (մթին, կեղտոտ գոյնէր նշանակող)»
(անմիջական նախաձեւ՝ *mel-, *mol-)
կամ համեմատւում է յատկապէս *mel- «մանրել, փշրել, փշուր» արմատից ծագող հ. վ. գ. moll, molle «սալամանդր», հայ. մլուկ բառերի (Pok. IEW), կամ միեւնոյն գ. բառերի հետ միասին գոյնանիշ (մթին, կեղտոտ գոյնէր նշանակող) *mel-, *mol- արմատի հետ։ Աճառեանը (ՀԱԲ 3, 342) փոխառեալ է համարում մ. պ. մի ձեւից՝ նկատի ունենալով պ. mālūs (mālōs) «կանաչ մողես» բառ։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. վ. գ.
moll, molle
«սալամանդր»
հայ.
մլուկ
պ.
mālūs (mālōs)
«կանաչ մողես»
Մատենագիտություն
Pok. IEW None;
Աճ. ՀԱԲ 342
Էջ 535, սյունակ 1
ՄՈՌԱՆԱԼ
«մոռանալ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *mer-
«խանգարել, վրդովել, արհամարհել, մոռանալ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *mer-s-)
արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մոռացանք,
մոռաց,
մոռացկոտ,
մոռացութիւն,
մոռացումն,
չմոռացական,
անմոռաց,
չարամոռաց,
տիրամոռաց,
երախտամոռաց,
դիւրամոռաց,
անմոռանալի,
անմոռուկ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
mṛśyate
«մոռանում է, արհամարհում է, ներում է»
հ. վ. գ.
marren
«խանգարել»
լիտվ.
maršùs
«մոռացկոտ»
լիտվ.
miřšti
«մոռանալ»
Մատենագիտություն
H. AG 475;
Աճ. ՀԱԲ 346
Էջ 539, սյունակ 1
ՄՈՒՆՁ
I
«խոսք»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *mun-
«բնաձայնական արմատ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *munkio-)
Աճառյանը ՀԱԲ (3, 359) համարում է բնաձայնական կազմություն։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մնջել,
մնջին
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
múnjati
«ձայն է արձակում»
հուն.
mukáomai
«բառաչել, մռնչալ, որոտալ»
ռուս.
мычать
«բառաչել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 359
Տե՛ս նաեւ
Էջ 541, սյունակ 1
ՄՈՒՐՑ
«բռունցք, բռնցքամարտ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *mer-
«տրորել, շփել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *mōr-d-sk-)
արմատից.
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մրցիլ,
մրցություն,
մրցամարտ,
մրցունակ,
մրցանակ,
մուրցացի,
անմուրց,
մերկամրցանակ,
մրցանակաբաշխություն,
անմրցելի
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
μάρναμαι
«մարտընչել, պայքարել»
հայ.
մարտ
հայ.
մարտընչել
Էջ 541, սյունակ 1
ՄՈՒՔԵՐԻ(Կ)
«սպասավոր»
(գրաստավար)
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ արաբ. muqerik
«գրաստ, գրաստավար»
Ճիշտ չէ Աճառյանը (ՀԱԲ 3, 365), որ «անստույգ» է համարում Քաջունու բացատրությունը՝ մուքեռիկ «իշապան»։
Մատենագիտություն
ՀԱԲ 365
Էջ 541, սյունակ 1
ՄՌՈՒՆՋ
«մռնչոց, շրթունք, մռութ»
Ստուգաբանություն (բնաձայն)
հ.-ե. արմատ՝ *mu-
բնաձայնական արմատ
արմատից, որից նաեւ մունջ «խուլ»։ Աճառյանը (ՀԱԲ 3, 366) համարում է բնաձայնական անկախ կազմություն։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մռնչել,
մռնչական,
մռնչիւն,
մշտամռունջ,
անմռունջ,
մշտնջենամռունջ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
մունջ
«խուլ»
Մատենագիտություն
ՀԱԲ 366
Էջ 543, սյունակ 1
ՄՐՄՈՒՌ
«մռնչալ, աղմկել»
Ստուգաբանություն (բնաձայն)
պատկանում է հնդեւրոպական այն կրկնավոր բնաձայնական կազմությունների թվին, որոնց համար վերականգնվում են *mormor-, *murmur- նախաձեւերը՝ հայերենում երկրորդ բաղադրիչի առնմանությամբ:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
murmurō
«մռնչալ, աղմկել»
գ.
murmel
«մրմնթալ, մռմռալ, կարկաչել»
ըստ Պետերսոնի
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 369
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։