Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Ընդհանուր՝ 11298 բառահոդված
🔒 Արտահանման համար ընտրեք որեւէ զտիչ (լեզու, ծագում, կասկածելիություն կամ բառ)
Էջ 48, սյունակ 1 Էջ 48
ԱՅԼ (-ոյ, տր. -ում) «ուրիշ, այլ, մի այլ, բայց, հապա, արդ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *al- «այլ, ուրիշ» (անմիջական նախաձեւ՝ *alio-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
այլազգ, այլազգի, այլակերպ, այլաբարբառ, այլագոյն, այլալեզու, այլայլ, այլայլութիւն, այլանդակ, այլուստ, յայլուր, յայլակարծուց, այլաբերաբար, այլակ, այլակաբանել, այլակութիւն, այլայլակ, անայլայլակ, այլաբանական, այլաբանօրէն, այլադաւան, այլասերերել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
άλλος
լատ.
alius
հ. իռլ.
aile
գոթ.
aljis
Մատենագիտություն
H. AG 417; Աճ. ՀԱԲ 168
Էջ 48, սյունակ 1 Էջ 48
ԱՅԼՂԱՆ (էլղան, ելղան) «վասսալ թագաւոր»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ թթր. eil-xān
թյուրքական աղբյուրից
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 169
Էջ 48, սյունակ 1 Էջ 48
ԱՅԾ (-ի, -ից, հգն. այծիք (այծի, -եաց)) «այծ կենդանի»
Ստուգաբանություն ()
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
այծեամն, Այծեմնիկ, այծենի, այծեաց, յայծ(ա)քաղ, էշայծեամն, այծենական, այծացած, այծամարդ, այծեղջիւր, այծառ, այծար, ածաղ, քարայծ, այծկիր, այծաղիաց
Էջ 49, սյունակ 1 Էջ 49
ԱՅՆ I «ակունք»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ եբր. 'ain
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 170
Էջ 49, սյունակ 1 Էջ 49
ԱՅՆ II «այն, նա»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *oni- «ցուցական արմատ»
այ-ի համար նշում են նաեւ հ.-ե. *āi- ցուցականը կամ -ati «մասնիկը»։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լիտվ.
añs, anàs
«այն»
ռուս.
он, оно
«նա»
խեթ.
anne-
«այն»
Տե՛ս նաեւ
Էջ 49, սյունակ 1 Էջ 49
ԱՅՈ «այո, հա»
Ստուգաբանություն (բնաձայն)
բնաձայնական կազմություն, թեեւ բուն կաղապարը հայտնի չէ:
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 170
Էջ 49, սյունակ 1 Էջ 49
ԱՅՊ «արատ, թերություն»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ արաբ. 'ayb
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 171
Էջ 49, սյունակ 1 Էջ 49
ԱՅՊԱՆ «ամոթ, ծաղր»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ արաբերեն 'ayb «պարսավանք, արատ, թերություն, ամոթ»
վաղ արաբերենից (ասորաբարբառական կոյնեից):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
այպանել, այպանալից, այպանութիւն, այպանումն, այպանակատակ, այպանել, այպանաբար
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 486
Էջ 49, սյունակ 1 Էջ 49
ԱՅՈՒՔ (գայութ) «?»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
(գործածված է այոյթ պայթիք կապակցության մեջ)։ Այոյթ-ը որոշ ձեռագրերում ունի գայոյթ ձեւը, որ այս դեպքերում կազմված է գայթ արմատից։
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 174
Էջ 49, սյունակ 1 Էջ 49
ԱՅՍ I «այս, սա»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *k'o «այս» դերանվանական հիմք
Կազմված է -ս ցուցական տարրով, որ առկա է նաեւ սա-ի եւ -ս հոդի մէջ եւ ծագում է հնդեւրոպական *k'o «այս» դերանվանական հիմքից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
այսինքն, այսուհետեւ, յայսմհետեւ, այսպէս, յայսկոյս, այսչափ, այսպիսի, այսօր (այսաւր), այսր, այսրէն, ցայսօր, այսանակ, այսբար, այսգոյն, այսգունակ, այսկերպ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
ce
«դեսը»
լիտվ.
szis
«սա»
ռուս.
сей
«այս»
Մատենագիտություն
H. AG 487; Աճ. ՀԱԲ 174; Pok. IEW 609-610