Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 509, սյունակ 1
ՄԱՆՏԱՏՈՐ
«սուրհանդակ, պատգամաբեր»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. μανδάτωρ
փոխատու լեզու՝ լատ. mandator
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 257
Էջ 509, սյունակ 1
ՄԱՆՐ
(-ու, -ունք, -ունց)
(մանտր, մանդր)
«մանր»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *men-
«փոքր, փոքրացնել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *mǝnu-r)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մանրել,
մանրիկ,
մանրամանր,
մանրապատում,
մանրատունկ,
մանրախիճ,
մանրախոտ,
մանրավաճառ,
մանրանկար,
մանրամասն,
մանրատառ,
մանրէ,
մանրադիտակ
Տե՛ս նաեւ
Էջ 510, սյունակ 1
ՄԱՇԿԱՊԱՐՃԵՆ
(-ի, -աց)
(մաշկապատճեն, մաշկապատճեան, մաշկապերճեն, մաշկապերճան, մաշկաւարզան, մաշկապաճեն, մաշապերճան)
«պարսկական թագավորական կուսանոցի վրան»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ մ. պ. maškāparčēn
փոխատու լեզու՝ մ. պ. maškāparzēn
Փոխառություն է միջին պարսկերենից։
Մատենագիտություն
H. AG 192;
Աճ. ՀԱԲ 192
Էջ 511, սյունակ 1
ՄԱՍԻՐ
(բբ)
«ուրախություն, բերկրանք»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ արաբ. masārra
Աճառյանը (ՀԱԲ 3, 264) նմանությունը համարում է պատահական եւ տալիս փոքր ինչ տարբեր մեկնաբանություն («masārr, որ հոգնակին է masarrat բառի», փոխանակ՝ «... որի հոգնակին է masarrat)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մասրել
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 264
Էջ 512, սյունակ 1
ՄԱՍ
III
(բբ)
«բողբոջած ու մաքրված գարի` գարեջուր պատրաստելու համար»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *mad-
«թաց. պարարտ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *mads-do- կամ *mad-do-)
եթէ *mad-do- -> մաստ
Իմաստով հեռու է իրանական ձեւերից, եւ դժվար է փոխառութիւն ենթադրել:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
պրսկ.
māst
«մածուն»
հ. վ. գերմ.
mast
«բտում, պարարտացում»
հ. հնդկ.
māda-
ավ.
maθa-
«հարբեցնող խմիչք»
հ. հնդկ.
mattá-
«հարբած, գրգռված»
լատ.
mattus
«հարբած»
հ. անգլ.
mōs
«շիլա, կերակուր»
Տե՛ս նաեւ
Էջ 513, սյունակ 1
ՄԱՏԵԱՆ
III
(-ի, -ից)
«մագաղաթ, թուղթ. գիրք, գրվածք. արձանագրություն. գրքի գլուխ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական *mātyān
հմմտ. մ. պ. mātikān, mātyān: Բեյլին (DKS 329) բերում է զրաղ. պհլ. mātiyān (m’t’n) զուգահեռը:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մատենագետ,
մատենագիր,
մատենայած,
մատենապատում,
մատենադարան,
մատնարկ,
հոգեմատեան,
մատենագիտություն,
մատենախոս,
մատենախոսություն
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 269;
Բեյլի (DKS) 329
Էջ 514, սյունակ 1
ՄԱՏՆ
II
«բլուր, բարձունք հողակոշտ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ արաբ. matn
Աճառեանը (ՀԱԲ 3, 271) միացնում է մատոյց «զառիվեր» բառին (տե՛ս մատ-) եւ արաբ. բառի հետ նմանութիւնը համարում է պատահական:
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 271
Տե՛ս նաեւ
Էջ 518, սյունակ 1
ՄԱՐՄԱՐ
(ուշ՝ մարմարիոն)
«մարմար, կոճ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. μαρμάρος
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մարմարակուռ,
մարմարապատ,
մարմարեայ,
մարմարեղէն,
մարմարաձեւ,
մարմարաշէն
Մատենագիտություն
H. AG 364;
Աճ. ՀԱԲ 287
Էջ 518, սյունակ 1
ՄԱՐՄԻՆ
(-ոյ)
«միս մարմին»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
արմատից: Համեմատութիւնը կասկած է հարուցում, եւ հնարավոր է համարվում ենթադրել իրանական աղբյուր, բայց այսպիսի բառ չի հավաստված:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մարմնագեղ,
մարմնածին,
մարմնակից,
մարմնահար,
մարմնապէս,
մարմնացի,
թանձրամարմին,
քաջամարմին,
գեղեցկամարմին,
երկմարմին,
թուլամարմին,
բազմամարմին,
մարմնամարզական,
մարմնամարզիկ,
մարմնամարզութիւն,
գեղամարմին
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
márman-
«հող, աճուկ, կարեւոր մարմնանդամ, անպաշտպան մարմնամաս»
լիտվ.
melmenys
«երիկամը պատող միս»
Մատենագիտություն
H. AG 473;
Աճ. ՀԱԲ 287;
Pok. IEW 720
Էջ 518, սյունակ 1
ՄԱՐՏ
I
(-ի)
«կռիւ, պատերազմ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *merā-
«ջարդել, փշրել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *mrd-)
արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մարտնչիլ,
մարտիկ,
մարտակից,
ճակատամարտ,
ըմբշամարտ,
մարտակոչ,
մարտահրաւէր
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
mardati
«ջարդել, փշրել»
ավ.
marəd
«ոչնչացնել»
հուն.
μαραίνω
«սպառել, ոչնչացնել»
լատ.
Martis
«Մարս, պատերազմի աստուած»
Մատենագիտություն
Pok. 276-278;
Աճ. ՀԱԲ 289
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։