Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 35 բառահոդված (էջ 4/4)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 761, սյունակ 1 Էջ 761
ՓԱՐՓԱՌ «վառվռուն աչքեր ունեցող»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
Բաղադրություն՝ բ. փարփոփ: Կրկնավոր կազմություն՝ *փառ «փայլ» արմատից
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 491
Էջ 766, սյունակ 1 Էջ 766
ՓՈԽ -ո «փոխ տուած բան, դրամ»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Աճառեանը (ՀԱԲ 4, 510-511) կցում է ակկադ. pūxu «փոխանութիւն, փոխարինութիւն» բառից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
փոխել, փոխադարձ, տեղափոխ, փոխաբերութիւն, փոխանցել, փոփոխել, անփոփոխ, փոխարքայ, փոխարինաբար
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 510-511
Էջ 769, սյունակ 1 Էջ 769
ՓՈՓՈԳԵԼ «ցավը մեղմել»
Ստուգաբանություն ()
Արմատն է փոփ-, որն առկա է սփոփ բառում (տե՛ս):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
փոփոգանք
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 530
Տե՛ս նաեւ
Էջ 799, սյունակ 1 Էջ 799
ԱՍՏԻ (-աստ(ի)) «ածեալ, ուղարկուած, հղուած, ծառայ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ag’- «քշել, տանել, վարել, առաջնորդել» (անմիջական նախաձեւ՝ *-ag’-to (*-ag’-tiyo-)) *g’ > ծ > ս փոփոխութեամբ *t-ի մօտ
ածել; ընդ որում ի-ն հետագայ յաւելում է. բառացի նշանակել է «ածեալ, ուղարկուած, հղուած, ծառայ»։ Յայտնի չէ, կապ ունի՞ արդեօք հաւաստի-ի -աստի-ի հետ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
նաւաստ(ի)
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
ἄκτος
լատ.
actus
Տե՛ս նաեւ
Էջ 811, սյունակ 1 Էջ 811
-ՈՒԹԻՒՆ
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *-tion (անմիջական նախաձեւ՝ *-eu-ti- / -ou-ti-) առաջին դէպքում պէտք է ենթադրել *-tion-ից առաջ սկզբնական *eu/ou երկբարբառ
Ծագում է կամ հ.-ե. *-tion ածանցից (հմմտ. լատ. *-tio, սեռ. -tionis), կամ -ոյթ եւ -իւն ածանցների բաղարկումից (հմմտ. ծերոյթ - ծերութիւն). առաջին դէպքում պէտք է ենթադրել *-tion-ից առաջ սկզբնական *eu/ou երկբարբառ, որից հետո *t-ն չի փոխւում (-ոյթ < *-eu-ti-/-ou-ti-), կամ կարծել, որ *-ter > -յր փոփոխութեան կողքին եղել է *ti- > թ փոփոխութիւն. վերջին վարկածը երեւի հաւանական է, եթէ նկատի ունենաք -ութիւն-ով մի շարք բառերի -ու-ի համընկնելը ածանցեալների հիմքային եւ ածանցական ու-ի հետ` երէց, սեռ. երիցու -երիցութիւն, այլեւ հոգածու-հոգածութիւն, հոգաբարձու-հոգաբարձութիւն եւ այլն:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
երիցութիւն, թողութիւն, ծերութիւն, յարութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
*-tio
սեռ. -tionis