Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 332, սյունակ 1
ԽԻՒ
«սարյակ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *khēu-
«ճչալ, ոռնալ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *kau-, *keu-)
բնաձայնական արմատ
Քմայնացած *k'-ով ձեւից է սագ (*k'auā):
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. վ. գ.
hūwo
«բու»
լիտվ.
kóvás
«եղջերուկ»
լիտվ.
kóva
«սերմնաքաղ ագռավ»
բուլղ.
cavka
չեխ.
cavka
լեհ.
kawkaw
«եղջերուկ»
Էջ 404, սյունակ 1
ԿԻՃ
«կծել, քոր»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *gig-՛
«կծել, խայթել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *geig-՛)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կծանել,
կծել,
կծատել,
կծու,
կծ(ու)ութիւն,
կծուակն,
կծուագին,
կծուահամ,
կծուել,
ջերմակծիծ,
բոցակծիծ,
կսկիծ,
կծկիծ,
կսկծիլ,
կսկծական,
կսկծակիծ,
շատակսկիծ,
դառնակսկիծ,
զկծիլ,
զկծանք,
կծմթել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
օս.
angezum
«խմորվել»
հ. իռլ.
gēr
«սուր, կծու, թթու»
(*gig-ro-)
լիտվ.
gìžti
«թթվել»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 356;
Ջահ. ՀԼՊ 124
Էջ 412, սյունակ 1
ԿՆՃ-
(կի՞նճ, կու՞նճ, կնի՞ճ, կնո՞ճ)
«հաստ բան, գունդ, ելունդ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *gen-
«սեղմել, գնդված բան, գունդ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *gendio-)
հ.-ե. արմատ՝ *geng-
«գունդ, գնդվածք, գունձ, կոշտ կտոր»
(անմիջական նախաձեւ՝ *gengi- / *gong-)
Աւելի քիչ հաւանական է` *gengi-` *geng- / *gong- «գունդ, գնդուածք, գունձ, կոշտ կտոր» արմատից.
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կնճակ,
կնճափող,
կնճիթ,
կնճուտ,
կնջութ,
կնճքեղ,
կնճթակերպ,
կնճթանալ,
կնճթադեմ,
շնկնճիթ,
շանակնճիթ,
եղջերակնճիթ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
նորվ.
kott
«կարճ եւ հաստ բան»
<*gnet-
հուն.
γογγίλος
«գնդաձեւ, կլոր»
լատ.
gingiva
«լինդ»
հ. իսլ.
kokr
«գունդ, գուրձ»
լիտվ.
gùnga
«գունդ, գնդվածք, գունձ»
լիտվ.
gūzys
«ազդրոսկրի գլուխ. կաղամբի գլուխ»
ռուս.
гуз
«հետույթ»
Էջ 421, սյունակ 1
ԿՈՎ
(-ու)
«կով»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *gʷou-
«խոշոր եղջերավոր անասուն, տավար»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կովակեր,
կովկիթ,
կովաշխաց,
կովղիփաց,
կովիդեայ,
կով(ա)ծուծ,
կովապահ,
կովասունկ,
կովարած
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
gāva
«եզ, ցուլ»
հ. հնդկ.
gavī
«կով»
հուն.
βοῦς
«եզ, կով»
հ. շվեդ.
kō
«կով»
լատվ.
gùovs
«կով»
Մատենագիտություն
H. AG 461;
Աճ. ՀԱԲ 639
Էջ 425, սյունակ 1
ԿՈՐՈՒՆԿ
«ճոճռուկ, եղջերաբույս»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Էջ 450, սյունակ 1
ՀԱՐ-
«խփում, զարկում»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *per-
«խփել, զարկել»
ունի նաեւ *-g- եւ *-t- աճականներով ձեւեր
արմատից, որն ունի նաեւ *-g- եւ *-t- աճականներով ձեւեր
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հարուլ,
հարուստ,
հարուած,
հարիչ,
հարեւանցի(կ),
հարուկ,
հարհարել,
ոտնահար,
խորշակահար,
կողահարել,
խոյահարել,
կացնահար,
դիահար,
եղջերուահար,
երկնահար,
ամսաթահար,
հարեւանցիարեն,
զարկանել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լիտվ.
perti
«ավելով խփել (բաղնիքում), լողացնել»
հ. հնդկ.
prt-
ավ.
pərət-
«պայքար»
հ. իռլ.
orgaim
«խփել, սպանել, ավերել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 53-54;
Pok. IEW 819
Էջ 466, սյունակ 1
ՀՈՎԻՏ
(-ի-ա)
(ովիտ)
«ձոր, հովիտ, խոռոչ»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Թերեւս ենթաշերտային բառ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հովտային,
հովտութիւն,
հովտաբար,
բոլորահովիտ,
ջերմահովիտ,
Բալահովիտ,
Կոգովիտ,
Աղիովիտ,
Արծիշակովիտ
Էջ 521, սյունակ 1
ՄԵՂԱՆՊՈՂԱԿԱՆ
«մի տեսակ տենդ կամ ջերմ»
(բժշկ.)
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. Μελάμπους
«բժշկի անունից»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 298
Էջ 591, սյունակ 1
ՇՈՂԱԽ
««մի հիւանդութիւն» (բբ)»
(բժշկական)
Ստուգաբանություն ()
Աճառեանը (ՀԱԲ 3, 530) հնարաւոր է համարում մեկնել որպէս շող-ախտ «ջերմախտ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 530
Էջ 602, սյունակ 1
ՈՂՋ
(-ոյ)
«առողջ, ամբողջ, ամբողջական, ողջամիտ, ողջախոհ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *solo-
«անվնաս, ամբողջական»
(անմիջական նախաձեւ՝ *solio-)
Հյուբշմանը (IF 19, 476) եւ Աճառյանը (ՀԱԲ 3, 558) բխեցնում են *olyo- արմատից (հմմտ. հ. հոլ. oll «ընդարձակ, մեծ», գոթ. alla, հ. վ. գ. all, անգլ. all «ամբողջ, ողջ»): Հնարավոր է երկու հիմքերի բաղարկություն: Կապ ունի՞ ուրարտ. alguse «կյանք» բառը հայ. ողջ-ի հետ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ողջանալ,
ողջոյն,
ողջախոհ,
նախողջոյն,
առողջ,
ամբողջ,
բխջախոհ,
ողջերթ,
անառողջ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
sarva
«ամբողջ, բոլոր»
հուն.
ὀλος
«ամբողջ, ամբողջական»
լատ.
salvus
«ողջ, անվնաս»
լատ.
salus
«առողջություն»
թոխս. A
salu
«ամբողջովին»
թոխս. B
solme
«ամբողջ, ամբողջական»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 979-980;
IF 476;
Աճ. ՀԱԲ 558
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։