Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 66 բառահոդված (էջ 4/7)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 270, սյունակ 1 Էջ 270
ԹՈՄԻՆԱՆ «շար» (ԲՀ)
Ստուգաբանություն ()
Կեղծ բառ, որ ստեղծվել է ԲՀ-ի թոմին բառի անշարժ մեկնության թոմին-անշար գրությամբ՝ թոմին բառի եւ անշար(ժ)-ի ան-ի միացմամբ։
Էջ 278, սյունակ 1 Էջ 278
ԹՌՈՒՇԱՅ (-ի) (թրուշակ, թրօշակ, թրուանշա(յ)) «անօգուտ, անպիտան, անարգ»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
կեղծ մարգարիտ (՞)
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 216-217
Էջ 278, սյունակ 1 Էջ 278
ԹՕՆ «վավաշոտ»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Կեղծ բառ՝ Թօնոս հատուկ անունից հանված
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 217
Էջ 281, սյունակ 1 Էջ 281
ԺԽՏԵԼ (ժխտիլ «կեղծել, ձեւացնել») «ժխտել, բացառել, մերժել, ուրանալ, ապերախտ գտնվել»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ժխտում, ժխտական
Էջ 285, սյունակ 1 Էջ 285
ԻՄԷՆ «այս» (ԲՀ)
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Կեղծ բառ, որ այլ ձեռագրերում կա իմն այս, այլ իմենայս, իմէն այս ձեւերով՝ «իմաստանալնարս» մեկնութեամբ.
Մատենագիտություն
Ամալյան, ԲՀ 376
Էջ 313, սյունակ 1 Էջ 313
ԽԱՄ «անփորձ, անվարժ, կեղծ, շինծու, խոպան, անմշակ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ մ. պ. xām
փոխատու լեզու՝ պ. xām
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խամանալ, խամութիւն, ի խամուց, խամահատ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 323
Էջ 322, սյունակ 1 Էջ 322
ԽԱՐՄԵԱՅ «սուտ, կեղծ (ակն)»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Էջ 326, սյունակ 1 Էջ 326
ԽԵՂՃ (խեղտ) «ձեւ, տեսք, կազմ, կատարելություն»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *kelg- «ոլորվել, գալարվել, նենգություն, կեղծիք» (անմիջական նախաձեւ՝ *khelg-)
բխում է *kelg- «ոլորվել, գալարվել, նենգություն, կեղծիք» արմատի *khelg- տարբերակից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
տխեղճ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
մ. իռլ.
celg
«նենգություն, խորամանկություն, դավաճանություն»
հ. անգլ.
hylc
«ծռում, ոլորք»
լեհ.
chołgacsię
«սողալ, սահել, քարշ գալ»
Տե՛ս նաեւ
Էջ 334, սյունակ 1 Էջ 334
Խ(Ղ)ԽԱՅԹ (-ի, -ից) «վերքի ուռուցք, բարախ, որդ, ճիճու, հպարտություն, կեղծիք, խարդախություն»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *kel- «խփել, կտրել» *k > *kh անցմամբ
Բաղադրյալ կազմություն (բարդ բառ)՝ խող- եւ խայթ. առաջինը կարելի է բխեցնել հնդեւրոպական *kel- «խփել, կտրել» արմատից՝ *k > *kh անցմամբ: Հմմտ. խիղ- (խող-): խայթ-ն էլ թերեւս առնված է ավելի լայն առումով (հմմտ. խեթ, խիթ):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խ(ղ)խայթիլ, խղխայթումն, բազմախ(ղ)խայթ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
calamitas
«վնաս»
լատ.
clades
«վնաս, աղետ, խեղություն, խեղանդամություն, հաշմ»
ռուս.
колоть
«ծակել»
Տե՛ս նաեւ
Էջ 344, սյունակ 1 Էջ 344
ԽՈՐԹ ուշ՝ -ոյ, -ու, -ի, -ից «հարճորդի, պոռնկորդի, խորթ (անհարազատ) որդի, խորթ, կեղծ, կոշտ, անհարթ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)ker- «կնճռոտվել, կծկվել, անմշակ կաշի, թեփ, կեղեւ, չորացած, նիհար, հյուծված» (անմիջական նախաձեւ՝ *khorth-)
Թերեւս բնիկ հնդեւրոպական՝ *khorth-` *(s)ker- «կնճռոտվել, կծկվել, անմշակ կաշի, թեփ, կեղեւ, չորացած, նիհար, հյուծված» արմատից: հմմտ. ատամնային ածականով՝ հ. վ. գ. scrato «չար ոգի», շվեդ. skratte «ուրվական», նորվ. screda «թույլ մարդ», մ. ն. գ. schrade «բարակ, նիհար, խղճուկ», հ. իսլ. skydda «կծկված կաշի», լիտվ. skràusti (skraudù) «խորդուբորդանալ»:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խորթանալ, խորթութիւն, խառնախորթ, աւտարախորթ, խորտուբորտ, խորդուբորդ, խորթուբորթ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. վ. գ.
scrato
«չար ոգի»
շվեդ.
skratte
«ուրվական»
նորվ.
screda
«թույլ մարդ»
մ. ն. գ.
schrade
«բարակ, նիհար, խղճուկ»
հ. իսլ.
skydda
«կծկված կաշի»
լիտվ.
skràusti (skraudù)
«խորդուբորդանալ»