Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 205 բառահոդված (էջ 4/21)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 103, սյունակ 1 Էջ 103
ԱՒՆՕՄՍԱ (օնօմսա) «մի բուժախոտ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ արաբ. aunusmā
փոխատու լեզու՝ հուն. όνοσμα
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 614
Էջ 103, սյունակ 1 Էջ 103
ԱՒՇՆԱՆ (օշնան) «օճառախոտ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ մ. պ. *afšan
փոխատու լեզու՝ պ. ušnān
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 615
Էջ 105, սյունակ 1 Էջ 105
ԱՓ (-ոյ) «ձեռքի ափ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ap- «բռնել, վերցնել, հասնել» (անմիջական նախաձեւ՝ *aph-) տարբերակից
ըստ Պետերսենի. անհավաստի են համարում Մեյեն եւ Աճառյանը
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ափաչափ, ափալոք, ափիկ, ափկից, ափցի, ափլափել, ափլեզ, ափնիք
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
άφή
«շոշափում, բռնում, բռնելը»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 363
Էջ 112, սյունակ 1 Էջ 112
ԲԱԼԱԽ II «վատ խոտ, փուշ, օշնան»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ վրաց. balaxi
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ճարաբալախ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 387
Էջ 114, սյունակ 1 Էջ 114
ԲԱՂ I «կից, հար»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *bhendh- «կապել» (անմիջական նախաձեւ՝ *bhendh-la-) ածանցյալ ձեւ
Բաղ-ը գործածված է հատկապես հունաբան հեղինակների երկերում որպես նախածանց՝ փադ-ին զուգահեռ: Ծագումը չի պարզված: Մնացած վարկածներն ավելի անհավանական են. 1. բաղեղն-ի եւ հնդեւրոպական *bhel-eno- (թունավոր խոտերի նշանակում) հիմքի նմանությունը պատահական է: 2. բաղ-ի եւ փադ-ի նույնացումը որպես բարբառային հնագույն տարբերակներ կասկածելի է. պատահական պետք է համարել նմանությունը բյուրք. bār «կապել» արմատի հետ, եթե նկատի առնենք, որ հայ դ-ն նախապես ձայնորդային հնչում է ունեցել:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բաղայք, բաղել, բաղբաղայք, բաղաբաղել, բաղբաղանք, բաղբաղել, անբաղայ, անբաղայապես, անբաղապես, անբաղադայ, կողբաղ, բաղեղն, բաղել, բառեղ, բարեխ, զբաղիլ, սբաղիլ, զբաղնուլ, զբաղանք, զբաղասեր, զբաղկոտ, ընդզբաղիլ, անզբաղապես, բազմազբաղ, զբաղայեղ
Էջ 117, սյունակ 1 Էջ 117
ԲԱՆԳ (բանկ) «մի թունաւոր խոտ՝ խելառ խոտ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ պրսկ. bang
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բանկեխոտ, աղուաշբանկ, աղուէշբանկ, աղջբանկ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 405
Էջ 117, սյունակ 1 Էջ 117
ԲԱՆՋԱՐ (-ոյ, ուլ՝ -ի, -ից, -աց) «կանաչեղէն, ուտելի խոտաբոյս (ուլ՝ ձկնդեղ, բազուկ)»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
Հազիվ թե կապ ունի հնդեւրոպական *bhendh- «կապել» արմատի հետ: Թրք. panjar, վրաց. banjar եւ այլ նման բառերը Աճառյանը (ՀԱԲ 1, 409) համարում է հայերենից փոխառյալ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բանջարիկ, բանջարեղեն, բանջարաճաշակ, բանջարակեր, բանջարաճաշակութիւն, բանջարանոց
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 409
Էջ 127, սյունակ 1 Էջ 127
ԲԶՐՈՒԿ «ավազախոտ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ արաբ. bizr
փոխատու լեզու՝ արաբ. bazr
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 445
Էջ 132, սյունակ 1 Էջ 132
ԲՈԳ (բոք, բոգի) «մի բույս՝ օձադեղ, օձախոտոր, ճնճիան»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Էջ 135, սյունակ 1 Էջ 135
ԲՈՅՍ -ոյ «բույս, զարմ, սերունդ, ծնունդ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *bheu- «աճել, բարգավաճել» (անմիջական նախաձեւ՝ *bhou-ko-)
Աճառյանը -ս-ն համարում է ածանցական, մինչդեռ *u-ից առաջ *k-ն դառնում է ս։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բուսանիլ, բուսաբեր, բուսարձակ, բուսուկ, ընդաբոյս, մոլաբոյս, ընդվայրաբոյս, մայրաբուսակ, ինքնաբոյս, բնաբոյս, բարեբոյս, առատաբոյս, խոտաբոյս, բուսարան, բուսաբանական, բուսաբանութիւն, բուսականութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
φυτόν
«բույս, բողբոջ, զավակ, սերունդ»
ռուս.
билье
«բույս»
Մատենագիտություն
H. IF. Anz. 47; Աճ. ՀԱԲ 470