Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 48 բառահոդված (էջ 4/5)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 504, սյունակ 1 Էջ 504
ՄԱՄԱՅ «մամաց, կաթնանյութ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *mam(m)a «մայր» բոբովաբառից (մանկական բառից)
Թերեւս բնիկ հնդեւրոպական *mam(m)a բոբովաբառից (մանկական բառից), որ ուներ հիմնականում «մայր» իմաստը. բառը ուղեկցվում է նաեւ այլ իմաստներով
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
mamma
«մայրիկ (մանկ.), ստինք, ծիծ»
Էջ 513, սյունակ 1 Էջ 513
ՄԱՏԵԱՆ II ««հիմնական, ընտիր» (մատեան գունդ «պարսկական անմահների գունդ»)»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
հմմտ. զրաղ. պ. mātak «հիմք» (>հայ. մատակ-՝ մատակարար բառում), պ. māya «նյութ, մակարդ» (>հայ. բրբ. մայա):
Էջ 513, սյունակ 1 Էջ 513
ՄԱՏԵՆԻԿ ««հիմնական (կամ «հեծելակային»)» (՞)»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական *mātyānik
հմմտ. մատեան «հիմնական, ընտիր» կամ, թերեւս, mātyān «զամբիկ»:
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 533
Էջ 543, սյունակ 1 Էջ 543
ՄՐՋԻՒՆ (-ջեան (ուշ՝ -ջման, -ջմունք, -ջմանց)) «մրջյուն»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *mor- (անմիջական նախաձեւ՝ *mor(n)io-) -իւն (-իմն) վերջածանցով
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մրջիւնառիւծ, մրջմնառիւծ, մրջնառիւծ, մրջիւննոց, մրջնոց, մրջմուկ, մրջնբոյն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավ.
maoiri-
հ. իռլ.
moirb
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 371; Ջահ. ՀԼՊ 139
Էջ 543, սյունակ 1 Էջ 543
ՄՐՏԻՄՆ «սագազգի (բադերի ընտանիք) մի թռչուն»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Էջ 548, սյունակ 1 Էջ 548
ՅԱՏԱԿ (ատակ), -ի, -աց «հատակ, ներքնամաս, գետին, հող, հայրենիք»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *pedo- «ոտք»
բնիկ հնդեւրոպական՝ *pedo- «ոտք» արմատից, որից նաեւ հետք, ոտք-ք (տե՛ս)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յատակել, յատակաբուխ, սալայատակ, անյատակ, հիմնայատակ, քարայատակ, հարթայատակ, կարծրայատակ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
հետք
հայ.
ոտք-ք
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 386
Էջ 564, սյունակ 1 Էջ 564
ՆԱԹՃԵԼ «հիմնել, հայթայթել, հորինել տեղեկացնել, աւետել»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
թերեւս *նաւթիճ հիմքից, որի նաւթ-ը կարող է կազմուած լինել նիւթ բառի նման (նի+հիւթ, վերջինս էլ՝ *sipto-` *sep-ից) *sap-ից՝ *sapt > նաւթ։
Էջ 583, սյունակ 1 Էջ 583
ՇԱՐԺ (-ի, -ից) «երերում, շարժում, երկրաշարժ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)ker- «պտտել, դարձնել, շրջել» (անմիջական նախաձեւ՝ *sker-gh-) *gh > ժ անցման համար հմմտ. *eghi- > իժ
Կապ ունի՞ հնդեւրոպական *(s)ker- «պտտել, դարձնել, շրջել» արմատի հետ՝ *sker-gh- > շարժ (*gh > ժ անցման համար հմմտ. *eghi- > իժ)։ Կասկածելի է իրանական ծագման վարկածը։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
շարժել, շարժահիմն, շարժումն, շարժուն, շարժիչ, անշարժ, գետնաշարժ, դյուրաշարժ, թեթեւաշարժ, հողմաշարժ, երկրաշարժ, զինաշարժ, արագաշարժ, դժվարաշարժ, շարժապատկեր, շարժառիթ, շարժօն, անշարժութիւն
Տե՛ս նաեւ
Էջ 592, սյունակ 1 Էջ 592
ՇՈՇՈԿԵԼ «ջանալ գեղեցիկ երեւալու, նազկոտել»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *skeg- «ցատկել, աշխոյժ, շարժում» (անմիջական նախաձեւ՝ *skhog-) *skhog-> շոկ
Կրկնաւոր կազմութիւն, որի հիմնական շոկ բաղադրիչը կապ ունի հնդեւրոպական արմատի հետ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
շոշոկան, շոշական
Էջ 607, սյունակ 1 Էջ 607
ՈՐԻՑՍ (ԲՀ) «կրճիմն կամ պահանակ»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Անստույգ բառ: