Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 172, սյունակ 1
ԳՈՒՆ
I
«ջանք, ճիգ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *uon-
«ձգտել, ցանկանալ, ձեռք բերել, հաղթել»
Բաղադրութիւն՝ գունատր: Բնիկ հնդեւրոպական՝ *uon- «ձգտել, ցանկանալ, ձեռք բերել, հաղթել» արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գունատր
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
vanati
«ցանկանում է, սիրում է, ձեռք է բերում, հաղթում է»
լատ.
vēnor
«որս անել, որսալ, ձգտել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 592
Էջ 173, սյունակ 1
ԳՈՒՊԱՐ
«ըմբշամարտ, կռիւ, պատերազմ, վէճ, մի օդերեւոյթ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
հ.-ե. արմատ՝ *per-
«խփել, զարկել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *gu-par (<*vi-para))
փոխատու լեզու՝ իրանական
Ենթադրւում է *gu-par (<*vi-para)՝ հնդեւրոպական *per- «խփել, զարկել» արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գուպարել,
գուպարած,
գուպարադիր,
գուպարայադք
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
աւ.
pərət
«մարտ, կռիւ»
հայ. (< իրան.)
պատ-ել
«յաղթել»
մ. պ.
ni-part
«կռիւ»
խոտ.-սակ.
purr
«յաղթել»
Էջ 177, սյունակ 1
ԳՐԹԵԼ
«սայթաքեցնել, մոլորեցնել, խաբել»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գրթիչ,
գրթի,
գրթցել,
գրթահարել,
գրթախաղաց,
գրթանալ
Էջ 180, սյունակ 1
ԴԱԼԱԿԵԼ
(դարլակել)
«ջանքով ձեռք բերել, հայթայթել»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
ԲՀ՝ «կատարել» կամ «ջանալ». -իլ «աշխատել, ջանք թափել»։ Հավանական չէ բխեցնել հնդեւրոպական *dhy-lo-ից, որ ծագում է *dhē- «դնել» արմատից (հմմտ. ռուս. дело «գործ», делать «գործ անել», հ. իռլ. dalidum «նրանք արեցին, կատարեցին»)
Էջ 180, սյունակ 1
ԴԱԼԱՐ
-ոյ
«խոտ, կանաչ, բանջար, դալար, կանաչ, թարմ, մատղաշ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *dhel-
(անմիջական նախաձեւ՝ *dhāl- կամ *dhl-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
դալարի,
դալարանալ,
դալարաբար,
դալարութիւն,
դալարուտ,
դալուկ,
մշտադալար
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
θαλλω
«կանաչել, փթթել»
հուն.
θαλερος
«մատղաշ, ծաղկուն»
ալբ.
dal
«բողբոջել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 612
Տե՛ս նաեւ
Էջ 184, սյունակ 1
ԴԱՌԵԼ
(դառեալ)
«կծել, խայթել»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
պատկերավոր կազմություն` դառնալ բայից
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
բրբ.
դառած
«կատաղած»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 624
Էջ 189, սյունակ 1
ԴԱՐՁ
(-ի, -ից)
««դարձ, վերադարձ, դառնալը, փոխվելը» (թարգ «առանց»)»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *dhrg’h-
«պտտել, դարձնել, ոլորել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *dherg’h-/*dhreg’h-)
սահող ձայնդարձով
սահող ձայնդարձով «պտտել, դարձնել, ոլորել» արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
դարձուցանել,
դարձեալ,
դարձդարձիկ,
դարձուած,
դարձընթաց,
անդարձ,
դիմադարձ,
դարձեակ,
վերադարձ,
ապաթարց,
գրադարձ,
գրադարձություն,
դառնալ,
վերադառնալ,
անդրադառնալ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
պ.
darz(a)
«թել»
ալբ.
dhredh
«պտտել, դարձնել, ոլորել»
խեթ.
tarna-
«թողնել»
բոխ. Ա.
tarnā-, tark-
«թողնել»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 258;
Աճ. ՀԱԲ 639
Էջ 191, սյունակ 1
ԴԵԼՓԻՆ
-ի, -աց
(դլփին, տլփին, դելփիս, դլբին, թելփին, տլբին)
«դելփին»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. δελφίς
փոխատու լեզու՝ հուն. δελφίν
Մատենագիտություն
H. AG 345;
Աճ. ՀԱԲ 645
Էջ 195, սյունակ 1
ԴԵՐՁԱՆ
«թել»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
հ.-ե. արմատ՝ *dhergh-
«պտտել, դարձնել, ոլորել»
փոխատու լեզու՝ իրանական darzīk
փոխատու լեզու՝ պ. darz, darza
«կար»
փոխատու լեզու՝ պ. darzmān, darzan
«թել, ասեղ»
Աճառյանը հնարավոր է համարում դերձակ բառի հետ միասին համարել բնիկ հնդեւրոպական՝ միեւնույն *dhergh- «պտտել, դարձնել, ոլորել» արմատից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
դերձանիլ
Մատենագիտություն
H. AG 140;
Աճ. ՀԱԲ 656-657
Էջ 198, սյունակ 1
ԴԻ
III
«ծիծ ուտելը, կաթով սնվելը, սնվելը»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *dhē(i)-
«ծծել, ծծեցնել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *dhē- կամ *dhī-)
արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
դիել,
դիիլ,
դիանալ,
դիեցիկ,
դիասուն,
դիասնունդ,
դիեցումն,
կովադիաց,
ստնդիայ,
ստնդեաց,
ստնդիել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
dhāya
«սնող, խնամող, հոգ տանող»
հ. հնդկ.
dhayas-
«ծծելը»
հայ.
դայեակ
<իրան.
հուն.
*θᾶομαι
«ծծել. ծիծ տալ. կթել»
ալբ.
djathε
«պանիր»
հ. իսլ.
dīa
«ծծել»
լատվ.
dēt
«ծծել»
ռուս.
доить
«կթել»
Մատենագիտություն
H. AG 437;
Աճ. ՀԱԲ 668
Տե՛ս նաեւ
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։