Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«Թ» որոնման արդյունք՝ 9186 բառահոդված · Էջ 398 / 919
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 380, սյունակ 1 Էջ 380
ԿԱՅՍՐ (-եր, -երաց) (կեսար, -ու, կեսառ, կեսառոս, կիսառոս) «հռոմեական ինքնակալ, կայսր»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ հուն. καῖσαρ < լատ. Caesar
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կայսերագիր, կայսերական, կայսերակերպ, կայսերալուր, կայսերազարմ, կայսրուհի, կայսրանալ, կեսառութիւն
Մատենագիտություն
H. AG 354; Աճ. ՀԱԲ 509
Էջ 380, սյունակ 1 Էջ 380
ԿԱՅՏ I հգն. -եր «բիծ, պուտ, երակ, շերտ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
Թերեւս կ/խ հերթագայությամբ խայտ-ի տարբերակն է
Տե՛ս նաեւ
Էջ 380, սյունակ 1 Էջ 380
ԿԱՅՏ III «աշխուժություն, առույգություն, եռանդ. ուրախություն, ցատկոտուք. կենդանի, անասուն»
Ծագումն անհայտ է
Էջ 381, սյունակ 1 Էջ 381
ԿԱՅՏ
Բնիկ հնդեւրոպական
հնարաւոր է կապը կայթ կամ խայտ (վերջինս՝ կ/խ հերթագայութեամբ) արմատների հետ (տե՛ս)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կայտառ, կայտիր, կայտառական, կայտառութիւն, կայտռալ, կայտռական, կայտռունակ
Տե՛ս նաեւ
Էջ 381, սյունակ 1 Էջ 381
ԿԱՅՏՈ «տագնապ, նեղութիւն»
Անստույգ
հ.-ե. արմատ՝ *g"ei- «գանգատվել, ողբալ»
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հուլ. kwīda «տագնապ»
հ. անգլ. cwīdan «գանգատվել, տրտնջալ»
Էջ 381, սյունակ 1 Էջ 381
ԿԱՆ I «պտոյտ, շրջան»
Ծագումն անհայտ է
Հնարաւոր է կապը գերմ. եւ սլավ. gengh- «պտտել, ոլորել, հիւսել» արմատի հետ, եթե ենթադրենք *gen-gh` *-gh աճականով կազմութիւն։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կանել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
գերմ. gengh- «պտտել, ոլորել, հիւսել»
սլավ. gengh- «պտտել, ոլորել, հիւսել»
Էջ 381, սյունակ 1 Էջ 381
ԿԱՆ II «գիծ կամ նիզակ»
Ծագումն անհայտ է
Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 510) բերում է որպէս ԲՀ-ի բառ. չկայ ԲՀ-ի քննական հրատարակութեան մէջ։
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 510
Էջ 381, սյունակ 1 Էջ 381
ԿԱՆԱԲՈՍ «մի աստղ (Նաւ եւ Աղաւնի համաստեղութիւնների միջեւ)» (աստղաբաշխական)
Փոխառություն
Աղբյուր՝ հուն. κἀνωβος (κἀνοπος)
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 510
Էջ 381, սյունակ 1 Էջ 381
ԿԱՆԱՉ (կանանչ) «կանաչ (ած.), կանաչ, կանաչեղէն (գոյ.)»
Ծագումն անհայտ է (՞)
Ենթաշերտային բա՞ռ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կանաչանալ, կանաչագեղ, կանաչագոյն, կանաչազգեստ, կանաչածել, կանաչորակ, կանաչութիւն
Էջ 381, սյունակ 1 Էջ 381
ԿԱՆԳ- «կանգնելը, կանգուն, ուղղահայաց»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *g"em- «գնալ, գալ» (անմիջական նախաձեւ՝ *g"m-gh-) *-gh աճականով
Թերեւս բնիկ հնդեւրոպական՝ *g"m-gh- ` *g"em-, *g"ā- «գնալ, գալ» արմատի տարբերակը՝ հայերենի համար բնորոշ յուրայատուկ իմաստով (հմմտ. կալ, կայ-)։ m > n անցման համար հմմտ. հայ. եկն, ավ. jantu, հուն. βαινω։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կանգուն, կանգնել, կանգնական, կանգնաւոր, կանգնութիւն, կանգնումն, կանգնաչափ, կանգնաչափութիւն, կանգնեան, եռականգուն, երկկանգուն, հինգկանգնեան, տասնկանգնեան
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ. եկն
ավ. jantu
հուն. βαινω
Տե՛ս նաեւ