Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 3993 բառահոդված (էջ 396/400)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 789, սյունակ 1 Էջ 789
ՔՐԻՍՏՈՆԵԱՅ (-ի) (քրիստոննեայ, քրիստոնայ) «քրիստոնյա, Քրիստոսին հավատացող»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. Χριστός «օծյալ»
փոխատու լեզու՝ հուն. Χριστόν «Քրիստոսին»
հուն. Χριστός «օծյալ», Χριστόν «Քրիստոսին» բառից՝ -եայ վերջածանցով։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
քրիստոնէութիւն, քրիստոնէաբար, քրիստոնէական
Մատենագիտություն
H. AG 389; Աճ. ՀԱԲ 600
Էջ 790, սյունակ 1 Էջ 790
ՔՐՔԱՆՔ «ծիծաղ»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Կապուած է քրքուիլ, քքուիլ, քուք բառերի հետ (տե՛ս)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
քրքիջ, քրքջել, քրքնջալ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 602
Տե՛ս նաեւ
Էջ 790, սյունակ 1 Էջ 790
ՔՐՔԻՐ «փխրուն»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Կրկնաւոր կազմութիւն՝ այլուստ անծանօթ քիր արմատից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
քրքրել, քրքրիլ, քրքրութիւն, հետաքրքիր
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 603
Էջ 790, սյունակ 1 Էջ 790
ՔՐՔՈՒՄ սեռ. քրքմի, ուշ՝ -ոյ «սաֆրան, քրքում»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական *kurkum
փոխատու լեզու՝ պ. kurkum
փոխատու լեզու՝ պ. karkum
Իրանական փոխառութիւն
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
քրքմաւէտ, քրքմեղ, քրքմել, քրքմագոյն
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 603
Էջ 790, սյունակ 1 Էջ 790
ՔՕՇ -ի «արու այծ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ ասոր. kewšā
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
քոշանման, քոշամօրուք
Մատենագիտություն
H. AG 320; Աճ. ՀԱԲ 605
Էջ 790, սյունակ 1 Էջ 790
ՔՕՇԵԼ «վազել, հարձակուել»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Քօշ «արու այծ» բառի բայական ձեւն է (հմմտ. խոյ եւ խոյանալ)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
քոշումն
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 605
Տե՛ս նաեւ
Էջ 793, սյունակ 1 Էջ 793
-ԱԲԱՐ «ազատաբար, ընկերաբար, ընտանեբար, լրբաբար, մեծաբար, որդեբար»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
Կազմված է -ա- հոդակապից եւ բուն -բար բաղադրիչից, որ բար-ք բառի արմատն է։ Վերջինս, դերանվանական հիմքին միանալով, կազմում է, այսպես կոչված, կցական բարդություններ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ազատաբար, ընկերաբար, ընտանեբար, լրբաբար, մեծաբար, որդեբար, այսբար, հիբար, որբար
Տե՛ս նաեւ
Էջ 793, սյունակ 1 Էջ 793
-ԱԳԱՐ «աչագար, գլխագար, լեզուագար, խելագար»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրան. *gar «ցավ, հիվանդություն»
Կազմված է -ա- հոդակապից եւ բուն -գար բաղադրիչից՝ բարդության երկրորդ բաղադրիչ -> ածանցակերպ -> ածանց անցմամբ։ գար «ցավ, հիվանդություն» արմատը (հմմտ. զարիլ «ցավել», զարադութիւն «աղիքի հիվանդություն, փորհարինք») իրանական ծագում ունի։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աչագար, գլխագար, լեզուագար, խելագար
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավեստ.
gaδa
«փչացում, կործանում, աղետ»
հ. հնդկ.
gada-
«հիվանդություն»
Մատենագիտություն
Ջահուկյան 1987
Էջ 793, սյունակ 1 Էջ 793
-ԱԳՈՅՆ «դառնագոյն, լրբագոյն, սրբագոյն»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրան. gaona- «կերպ, եղանակ, գույն»
Կազմված է -ա- հոդակապից եւ բուն գոյն բաղադրիչից, որ գոյն բառն է։ Վերջինս իրանական ծագում ունի։ Դերանվանական հիմքերի հետ կազմում է, այսպես կոչված, կցական բարդություններ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
դառնագոյն, լրբագոյն, սրբագոյն, այնգոյն, այսգոյն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավեստ.
gaona-
«կերպ, եղանակ, գույն»
մ. պրսկ.
gōn
«գույն»
Տե՛ս նաեւ
Էջ 793, սյունակ 1 Էջ 793
-ԱԳԱՆ «աստուածագան, զարմանագան, սրբագան»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրան. zan «տեսակ»
Կազմված է -ա- հոդակապից եւ բուն -զան բաղադրիչից, որ իրանական ծագում ունի (zan «տեսակ»)։ բազմազան, հրաշազան բառերը կամ ամբողջովին իրանական փոխառություններ են, կամ բազում, հրաշ իրանական փոխառություններից -զան-ով հայկական կազմություններ։ -զան-ը դերանվանական հիմքերի հետ կազմում է, այսպես կոչված, կցական բարդություններ, այլեւ հանդես է գալիս կրկնությամբ՝ զանազան։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աստուածագան, զարմանագան, սրբագան, բազմազան, հրաշազան, բազում, հրաշ, հիզան, որզան, զանազան