Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«պար» որոնման արդյունք՝ 652 բառահոդված · Էջ 39 / 66
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 548, սյունակ 1 Էջ 548
ՅԱՊԱՒԵԼ (ապաւել) «հապավել, կրճատել»
Փոխառություն (թերեւս)
Աղբյուր՝ իրանական apa (թերեւս) «հեռու»
ծագում է իրանական աղբյուրից՝ apa «հեռու» տարրը պարունակող ինչ-որ ձեւից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յապաւանք, յապաւումն
Էջ 549, սյունակ 1 Էջ 549
ՅԱՒԴ (-ի, -ից) (յօդ, օդ) «հոդ, կապ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *au- «հիւսել» (անմիջական նախաձեւ՝ *audh-)
Կազմուած է յ- նախածանցով՝ հնդեւրոպական *audh- նախաձեւից՝ *au- «հիւսել» արմատից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յաւդել, յաւդուած, յաւդակապ, յաւդապատ, բարեյաւդ, գեղեցկայաւդութիւն, կապարայաւդ, բազմայաւդ, զաւդել, զաւդուած, զաւդած, զաւդամանել, յօդացաւ, յօդուածագիր
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լիտվ. aũtas «ոտքի փաթաթան»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 75; Աճ. ՀԱԲ 412
Էջ 550, սյունակ 1 Էջ 550
ՅԱՒՐԱՆԱԼ (յուրանալ, յովրանալ) «հղիանալ, լցվել, տարածվել, պարծենալ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *pei- «պարարտ լինել, լիքը լինել» (անմիջական նախաձեւ՝ *pou-ro-)
Հաւանաբար հնդեւրոպական, ծագում է *pou-ro- ` *pei- «պարարտ լինել, լիքը լինել» արմատից, որի *pei-ro- ձեւից ծագում է յոյր-ը։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յաւրացում
Տե՛ս նաեւ
Էջ 551, սյունակ 1 Էջ 551
ՅԵՂԿԵԼ (յեղքել) ««քննել» (այլեւ յեղկել «նախատել», «պարզել» կամ «սիրել» (ԲՀ))» (ԲՀ)
Ծագումն անհայտ է
Անստույգ բառ:
Էջ 552, սյունակ 1 Էջ 552
ՅԵՏԿԱՐ «պարտավորագիր, գրություն, նամակավճիռ»
Փոխառություն (թերեւս)
Աղբյուր՝ մ. պ. ayātkār (թերեւս)
Աղբյուր՝ պ. yādgār (թերեւս)
բաղադրված հայ. յետ բառի հետ
Մատենագիտություն
H. AG 198; Աճ. ՀԱԲ 398
Տե՛ս նաեւ
Էջ 553, սյունակ 1 Էջ 553
ՅԻՐԱԼ «թուլանալ» (ԲՀ` «մեղկիլ»)
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *pe(i)- «ցաւեցնել, վնասել, պարսաւել» (անմիջական նախաձեւ՝ *pi-)
կապ ունի հնդեւրոպական արմատի հետ, որից հայ. հիւանդ (տե՛ս)
Տե՛ս նաեւ
Էջ 555, սյունակ 1 Էջ 555
ՅՈՅՐ -ի, -ից (յովր, յօր) «հույր, գեր, հաստ, թանձր, թավ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *pei- «պարարտ լինել, լիքը լինել» (անմիջական նախաձեւ՝ *pei-ro-)
բնիկ հնդեւրոպական` *pei-ro- ` *pei- «պարարտ լինել, լիքը լինել» արմատից
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. pīvan- «պարարտ, ուռած, հաստ, լիքը»
Էջ 556, սյունակ 1 Էջ 556
ՅՈՐՁՈՐՁ «անուն, կոչում»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *uer- «հանդիսավոր ասել, խոսել»
հ.-ե. արմատ՝ *uor-dho- «խոսք»
կապ ունի հնդեւրոպական արմատի հետ, որի հետ կապ ունի նաեւ երդումն բառը, բայց հնչյունական հարաբերությունը պարզ չէ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յորջորջել, յորջորջանք, յորջորջումն
Էջ 556, սյունակ 1 Էջ 556
ՅՈՒՇԿԱՊԱՐԻԿ -ի, -աց (վշկապարի) «հուշկապարիկ (առասպելական էակ)»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրանական (՞)
Աղբյուր՝ պ. vušk «էշ»
Աղբյուր՝ մ. պ. parik
Փոխառություն իրանական աղբյուրից:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ. պարիկ
Մատենագիտություն
H. AG 199; Աճ. ՀԱԲ 410
Էջ 557, սյունակ 1 Էջ 557
ՅՍՏԱԿ (յիստակ) «հստակ, մաքուր, վճիտ, թափանցիկ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *ai- «այրել, լուսաւորել» *-st-ով մի ձեւ
Այս արմատի յստ-ի սկզբնական ձեւը յիստն-է, որի իստ-ը կարող է գալ հնդեւրոպական *ai- «այրել, լուսաւորել» արմատի *-st-ով մի ձեւից: հմմտ. *aisk- «պարզ, հստակ»:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յստակել, յստակութիւն, յստակասպաս, յստակամիտ, յստակզրուց, նստակ