Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«եւ» որոնման արդյունք՝ 4539 բառահոդված · Էջ 375 / 454
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 652, սյունակ 1 Էջ 652
ՋԻԼ (-ի -ա) (ջիղ, ջեղ) «ջիղ, ուժ, զորություն»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *guhisla- արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ջլաձիգ, ջլապինդ, ջլատել, ջլուտ, ջղուտ, ջղային, ջղայնութիւն, ջլախտ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. պրուս. gislo «երակ»
լատ. filum «թել»
հ. սլավ. žila «երակ, ջիղ»
Մատենագիտություն
H. AG 486; Աճ. ՀԱԲ 127
Էջ 652, սյունակ 1 Էջ 652
ՋԻՆ (-ի, -ից) «ծեծելու փայտ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *guhen- «խփել, ծեծել» արմատից
որից նաեւ գան, ջինջ, ջնջել
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 127; Pok. IEW 492
Տե՛ս նաեւ
Էջ 652, սյունակ 1 Էջ 652
ՋԻՆՋ «ջինջ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *guhen- «խփել, ծեծել» (անմիջական նախաձեւ՝ *guheniō)
որից նաեւ ջին, գան
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ջնջել, ջնջան, անջինջ, բնաջինջ, դժուարաջինջ, սաստկաջինջ, մաքրաջնջել, սրբաջինջ, արմատաջինջ, համայնաջինջ, համաջինջ, անջնջելի
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն. θείνω «խփել, սպանել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 128; Pok. IEW 402
Տե՛ս նաեւ
Էջ 652, սյունակ 1 Էջ 652
ՋԼՋԵԼ «ամրացնել, պնդացնել»
Անստույգ (թերեւս)
ջիղջ ձեւի հետ միասին կապուած է ճղճիմ բառի հետ
Տե՛ս նաեւ
Էջ 653, սյունակ 1 Էջ 653
ԶՆԱՐ
Փոխառություն
Աղբյուր՝ խաթ. zinar (բուն աղբյուրը չի հավաստված)
Աղբյուր՝ ակկադ. zannaru(m) (բուն աղբյուրը չի հավաստված)
թերեւս սեմական աղբյուրից, բայց բուն աղբյուրը չի հավաստված։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
վրաց. čianuri «երաժշտական գործիք»
քուշ. činur «երաժշտական գործիք»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 129; Ջահ. ՀԼՊ 321, 465
Տե՛ս նաեւ
Էջ 653, սյունակ 1 Էջ 653
ԶՆԱՐԱԿ (ճնարակ) «սանդարակ, մի տեսակ եղինջ, զնարակ»
Ծագումն անհայտ է (թերեւս)
-արակ-ը թերեւս սանդարակ-ի օրինակով
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
զնարակագույն
Էջ 653, սյունակ 1 Էջ 653
ԶՆԴԵԼ (բ.) (նաեւ չնդել) «զորթել»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *ghend- «բռնել» *ghend- > զինտ > զինդ
արմատից՝ (*ghend- > զինտ > զինդ)։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ. pre-hendō «բռնել, զորթել»
Էջ 653, սյունակ 1 Էջ 653
ԶՈՀԱՐ (ջուար, ջուհար, ճուհար) «գոհար, (գոհարի) ակնավաճառ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ արաբ. jauhar (ĵuhar) < պ.. gōhar
արաբ. jauhar (ĵuhar) (< պ.. gōhar)
Մատենագիտություն
H. AG 275; Աճ. ՀԱԲ 150-151
Տե՛ս նաեւ
Էջ 653, սյունակ 1 Էջ 653
ԶՈՎ (ջոպ) «ծիլ, ընձյուղ, կեմ»
Բնիկ հնդեւրոպական (՞)
հ.-ե. արմատ՝ *iou- «երիտասարդ»
հ.-ե. արմատ՝ *ieu- «կապել»
*iou- *ieu- «երիտասարդ» եւ *ieu- «կապել» (՞) արմատների համընկնումով։ Աճառյանը (ՀԱԲ 4, 131) բխեցնում է *yeuo- «հացահատիկ, հատկապես գարի» արմատից, որ ավելի քիչ հավանական է։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ջովանալ, հաստաջով, քառասնաջով
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 131
Էջ 653, սյունակ 1 Էջ 653
ԶՈՐԻ (-հոյ, -ոց, -եաց, -եան (հգն.)) «զորի»
Ծագումն անհայտ է (հավանաբար)
Հավանաբար կապ չունի հնդեւրոպական *york- «այծյամ» արմատի հետ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
զորետես, զորեպան, զորեքաղ