Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 471 բառահոդված (էջ 36/48)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 543, սյունակ 1 Էջ 543
ՄՕՏԻՒԷԳԻՆ «Երեւակ (մոլորակ)»
Ստուգաբանություն (բաղադրական)
թերեւս բ. մօտ խէթին «Հայկի այսինքն՝ Օրիոնի համաստեղության մոտ»:
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 373
Էջ 550, սյունակ 1 Էջ 550
ՅԱՓՐԱՆԱԼ «յագենալ, ձանձրանալ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ap- «բռնել, վերցնել, հասնել»
Հազիվ թե կապ ունենայ հնդեւրոպական *ap- «բռնել, վերցնել, հասնել» (*aph- > հայ. ափ «ձեռքի ափ») կամ *apero- «ափ» (այստեղից ափն՞) նախաձեւերի հետ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յափրանք, յափրութիւն
Տե՛ս նաեւ
Էջ 560, սյունակ 1 Էջ 560
ՆԱԽՃԻՐ «կոտորած, սպանդ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական naxčir
հմմտ. մ. պ. naxčir
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
նախճրածոր
Մատենագիտություն
H. AG 200; Աճ. ՀԱԲ 422; Ջահ. ՀԼՊ 535
Էջ 563, սյունակ 1 Էջ 563
ՆԱՒ(Ա)ԳՈՒՆԱԿ «տեղյակ» (ԲՀ)
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Էջ 564, սյունակ 1 Էջ 564
ՆԱԹՃԵԼ «հիմնել, հայթայթել, հորինել տեղեկացնել, աւետել»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
թերեւս *նաւթիճ հիմքից, որի նաւթ-ը կարող է կազմուած լինել նիւթ բառի նման (նի+հիւթ, վերջինս էլ՝ *sipto-` *sep-ից) *sap-ից՝ *sapt > նաւթ։
Էջ 568, սյունակ 1 Էջ 568
ՆԻՆՋ «նինջ»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Կապ չունի հինդուստ. nīnd «քուն մտնել» բայի հետ, որ հանգում է հնդեւրոպական *meigh-ին (այդտեղից հայ. մէզ):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ննջել, դժուարանինջ, քաղցրանինջ, անննջելի, ննջարան, ննջասենեակ
Տե՛ս նաեւ
Էջ 574, սյունակ 1 Էջ 574
ՆՈՒՍ (նիս) «ուս, կռնակ, ձիու գավակ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *nōt- «հետնամաս, կռնակ, թիկունք»
Ի՞նչ հարաբերության մեջ է հնդեւրոպական *nōt- «հետնամաս, կռնակ, թիկունք» արմատի հետ.
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
նիսակեղբ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
νώτον
«մեջք, կռնակ, թիկունք»
լատ.
natis
«հետույթ, նստատեղ»
Էջ 582, սյունակ 1 Էջ 582
ՇԱՏ III ««քաղաք» (տեղանուններում)» (տեղանուններ)
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական šāt «ուրախ»
«ուրախ» իմաստից փոխաբերությամբ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
Արտաշատ, Վասակաշատ, Վարդանաշատ
Մատենագիտություն
H. AG 212; Աճ. ՀԱԲ 499
Էջ 582, սյունակ 1 Էջ 582
ՇԱՐԱԳԱՀ (բբ) «շտեմարան հորաձեւ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ պ. šira «գինի»
փոխատու լեզու՝ պ. gāh «տեղ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 501
Էջ 583, սյունակ 1 Էջ 583
ՇԱՐԱՒԱՆԴ(Ն) «ոտքի կապ, կապ, չվան»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
որտեղից, ըստ Աճառյանի (ՀԱԲ 3, 502), փոխառված է նաեւ խեթ. šarāwanzi «կապ» բառը, որ չկա J. Friedrich-ի Hethitisches Wörterbuch-ում։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
խեթ.
šarāwanzi
«կապ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 502